Қидирув

«тагли» бўйича 35 та натижа: Изоҳли

Филтр

Бўлим

Луғатлар Эртаклар Шевалар

Луғат тури

Изоҳли Таржима Терминологик Фразеологик

Луғат мақолалари

23 та

тагли

Изоҳли луғат

сфт. 1. Таги, туби бор.

Оёғида қора чарм тагли оқ пийма-этик. — Муштум

2. айн. Тагдор.

Тагли одам.

Тўлиқ мақола →

таг

Изоҳли луғат

от 1. Нарсанинг остки, пастки қисми, туби.

Пақирнинг таги тешилибди. Туфлининг таги лой бўлибди.

Қўғазордаги водокачка тикланадиган бўлса, таги билан қўпориб ташлаймиз. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

2. Бирор ҳолатда бўлган, жойлашган нарсанинг ост томони, пастки томон (ер, бўшлиқ ёки бошқа нарса).

Столнинг тагига бекинмоқ.

Тўғон тагидан ўтган сув

шалоласи канални тешиб юбориши ёки қирғоқларни ўпириб кетиши мумкин. — С. Сиёев, Ёруғлик

Кўкрагини баланд тутди-да, яктак чўнтагидан носини олиб, бир чимдимини тил тагига ташлади. — Ойдин, Ҳикоялар

3. Тик ҳолатли нарсаларнинг ост қисми атрофи, ён-беридаги ер сатҳи.

Доим девор тагида турадиган стол икки каравот ўртасига олинган. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол

Кун тиккага келгунча тўхтамай юриб, тик чўққининг шундоқ тагига келдик. — Ў. Усмонов, Сирли соҳил

4. Нарса ёки шахснинг бошқа бир нарса, сатҳ ва шу кабиларга тегиб, ўрнаб турган томони; ост.

Кўрпачанинг таги. Хат стол устидаги китобнинг тагида.

Мактубни ўқиб, ёстиқ тагига қўйди. — К. Яшин, Ҳамза

У бир оз олдинда, тагидаги саман ёʻрғанинг бир текис юришига мос сал чайқалиб, хаёлга чўмиб ўтирипти. — О. Ёқубов, Эр бошига иш тушса

5. Нарсанинг ўз сиртига қарама-қарши бўлган томони; ич.

Домла ер остидан паранжи тагида жилпанглаб турган шўх аяга бир боқди-да, никоҳ хутбасини бошлаб юборди. — Муштум

Пиджагининг тагидан кийилган оқ садаф тугмали рангдор, катак кўйлак арзон костюмга жуда мос келган. — П. Қодиров, Уч илдиз

6. Ер, сув кабиларнинг ост, ич томони; ост, ич.

Билмадим, кўкка учдими, ер тагига кирдими — Ойбек, Танланган асарлар

7. Асли, зоти (ота-боболари), келиб чиқиши.

Тагимиз камбағал. Отамизнинг касби ҳаммоллик эди. — П. Турсун, Ўқитувчи

У ҳам таги кўрган оиладан чиққан. — Мирмуҳсин, Умид

Менинг отим — Олим. Таги Чорвоқликман. — С. Кароматов, Бир томчи қон

8. Замир; асос.

Аҳмад бунинг тагида бир гап борлигини пайқади. — Мирмуҳсин, Меъмор

Элмурод қассобнинг сиёсат тўғрисидаги саволи тагида унинг ўз ғарази ва ташвиши ётганини пайқади. — П. Турсун, Ўқитувчи

9. Охир-оқибат, натижа.

Сабр таги — сар(иқ) олтин. — Мақол

Меҳнат таги — роҳат, деган қадимгилар. — Ойбек, Олтин водийдан шабадалар

Устод Қавом бу ишнинг таги ёмонлигини биларди. — Мирмуҳсин, Меъмор

10. (3-шахс эгалик қўшимчаси билан — таги) Нарсанинг муайян ҳолати, миқдори (кўп ёки оз (кам) сўзи билан қўлланади).

Кейин бирини илитиб, бирини пишириб еб, иккисини чўнтагига солиб кетди. Таги кўп бўлса ҳам кошки эди. — Муштум

Ўғлим, бу икки отга ярашиқли нарсаларнинг ҳам таги камдир. — Эрали ва Шерали

Бурни (ёки тумшуғи) тагида Шундоққина олдида, ёнгинасида. Бурнимизнинг тагида экан-у бу лаънатилар, яна қидириб юрибмиз. — А. Убайдуллаев, Қонли изданПоезддан тушгандан кейин шундай тумшуғимиз тагида экансан-ку, биз бўлсак қаёқларга бориб юрибмиз. — Э. Раимов, Ажаб қишлоқ
Дўппининг тагида одам бор
Ер тагидан қарамоқ Бошни қуйи солган ҳолда қарамоқ (кўз ташламоқ). Бу гап Бадиага ер тагидан қараётган Зулфиқор Шоший устидан гўё совуқ сув қуйгандек бўлди. — Мирмуҳсин, Меъмор
Кўз тагига олмоқ Эришиш (ўзиники қилиш) учун мўлжаллаб қўймоқ. Кўз тагига олиб қўйганинг борми ўзи? — М. Қориев, Ойдин кечаларОлдин институтни битирай, кейин ўзим мўлжаллаб, кўз тагига олиб юрган қиз бор. — Муштум
Таги зил Оқибати яхши бўлмаган; ишончсиз; ҳалокатли. Ҳазилнинг таги зил.Муҳаммад Арғуннинг таги зил маълумотлари Шоҳруҳни ҳам, Улуғбекни ҳам оёққа турғазди. — Мирмуҳсин, Меъмор
Таги очилди Нима эканлиги, мазмуни, моҳияти маълум бўлди. Энди таги очилди. Нима демоқчисан? — Ҳамза, Танланган асарлар
Таги паст Отасини кўндирамиз, унинг таги паст, жазоси пул-да — Ж. Шарипов, Хоразм
Тагига етмоқ 1. Иш-ҳаракат, гап-сўз ва шу кабиларнинг моҳиятини англамоқ, билмоқ, асл моҳиятини билмоқ, сирини очмоқ. Ботирали одамлар оғзидаги миш-мишларнинг тагига етишни истарди. — Ҳ. Ғулом, МашъалҲақиқатнинг тагига етгунча орада ноқулай гаплар бўлиб ўтди. — ГазетаданМаҳкам ака гапнинг тагига энди етди, кулиб юборишига сал қолди. — Р. Файзий, Ҳазрати инсон;Ўғлим Ҳамзанинг ҳам тагига етиб, оз қолди мени доғ-да қўйиб кетишига. — К. Яшин, Ҳамза
Тагига (ёки тагини) олдирмоқ Тагини куйдириб, ўта қовуриб қўймоқ. Бизни кутаверишиб, ошини тагига олдирибди. — Ҳ. Назир, Ёнар дарёшолини сочмасдан туёлмайди, сув қайнаца ҳам, тагига олдириб қўяди. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари
Тагига сув кетди Фаолияти барҳам топди, ёʻқликка юз тутди, тамом бўлди. Ўртада ҳар хил меросхўрлар кўпайди. Бойликнинг тагига сув кетди. — Ойбек, Танланган асарларУ кунлар Назирқул учун энг бахтиёр кунлар эди. Ўшандай беозор кунларнинг тагига сув кетди. — С. Аҳмад, Ҳукм
Тагида қолмоқ Бирор нарсага катта миқдорда эга бўлмоқ. Дуонинг тагида қолмоқ. Бойликнинг тагида қолмоқ.

Тўлиқ мақола →

таглик

Изоҳли луғат

от 1. Бирор буюмнинг тагини, ост қисмини ясаш учун боп материал.

2. Нарсанинг тагига қўйиш учун ишланган қурилма, мослама.

Куркаларни суғориш-да рухланган челаклардан фойдаланилади, челак ёғоч тагликка қўйилади. — Ўзбекистон паррандачилиги

3. Чақалоқнинг тагига солиб қўйиладиган юмшоқ мато.

Тагига нам ўтганини сезиб, бошқатдан ёʻргакламоқчи бўлди. Буни сезган Салима ирғиб ўрнидан туриб, таглик келтириб берди. — Р. Файзий, Ҳазрати инсон

Тўлиқ мақола →

тагли-жойли

Изоҳли луғат

сфт. Насл-насаби яхши ва ўз жойи, етарли мол-мулкига эга.

Тагли-жойли одамларда, супага бир гилам солиб қўйипти, нах икки ёғидан уч қаричдан тушиб ётипти — Муштум

Тўлиқ мақола →

тағин

Изоҳли луғат

1. Бунинг устига, бундан ташқари, устига-устак; яна,

Тағин бир-икки киши гапириб, янги раҳбардан мамнун эканликларини изҳор этишди. — Н. Аминов, Суварак

Ферузнинг имоси билан тағин уч-тўрт сипоҳи унга шукрона келтирди. — С. Сиёев, Ёруғлик

Ундан кейин тағин бир йиғилишга боришга тўғри келади. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол

2. Такрор марта; қайтадан, яна.

Бир пайт бурчакдан, охур томондан тағин шитирлаш эшитилди. Ш. — Холмирзаев. Ёʻллар, ёʻл-дошлар

Ўртада тағин сўзсизлик, ўнғайсизлик бошланди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

3. юкл. взф. Таъкид, ҳадиксираш каби маъноларни билдиради.

Тағин Тошкентдек азим шаҳарда танноз қизлардан биронтасига кўн-гил бериб қўйган бўлмасин, деган ваҳима босди. — Р. Файзий, Чўлга баҳор келди

Мен сени шаштингдан қайтариб қўйган бўлмай тағин — А. Мухтор, Опа-сингиллар

Тўлиқ мақола →

тагдон

Изоҳли луғат

от 1. Бирор ниманинг таги, таг қисми.

2. с. т. Ўғрилар тўдасининг ишни биладиган, ҳаммага ёʻналиш берадиган аъзоси.

Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 23 →

Таърифлар ичида

3 та

хонзода

Изоҳли луғат

хонзода Хоннинг фарзанди (ўғли ёки қизи), хон авлоди. Подшозодами, хонзодами, хўжазодами, албатта, бир ерда нишонаси бўлади. Равшан Зодагонлар табақасига мансуб;

тубли

Изоҳли луғат

тубли Туби, таги бўлган, тагли. Чуқур тубли дара. Пачақ тубли пақир. кўчма Чуқур асосга эга бўлган, асосли. Маҳмуд Нурининг гапига мундоқ разм солиб қараса, анча

тагдор

Изоҳли луғат

тагдор Насл-насаби, зоти яхши; асилзода. Бу бир хил асил, тагдор хонзодами, деб ўрнидан туриб бир сўз айтади. Равшан Тагли маънога эга, замирида (тагида) махсус маън

Эртаклар

1 та

Учар гилам

Халқ оғзаки ижоди

Ушбу эртакда камбағал йигитнинг ўз ақл-заковати ва топқирлиги билан подшоҳнинг қизига уйланишга эришгани ҳикоя қилинади. У учта сирли чолнинг жумбоқлар