Hayot Foundation loyihasi
Loyiha haqida
Oʻz
Oʻz

Qidiruv

«soʻzlar» boʻyicha 462 ta natija: Izohli

Filtr
Boʻlim
Lugʻatlar Ertaklar
Lugʻat turi
Izohli Tarjima Terminologik Frazeologik

Lugʻat maqolalari

27 ta
soz

sft. 1. Yaxshi, tuzuk, durust, qulay.

Oz soʻz — soz soʻz. — Maqol

Ish quroling soz boʻlsa, mashaqqating oz boʻlar. — Maqol

Namangan boraman, sozdir havosi, Mevalari shirin, dardning davosi. — S. Abdulla

Bu gulshan soz edi, soz ustiga soz etgali keldik. Qadrdonlarni shod aylab, sarafroz etgali keldik. — Habibiy, Tanlangan asarlar

2. Oʻzaro yaxshi munosabat, muomala; hamjihatlik, inoqlik, ittifoqlik.

Qarindoshlar bilan sozingiz chiqmas emish. — N Norqobilov, Bekatdagi oq uycha

3. mus. Sozlangan, sozi toʻgʻrilangan.

Dutor hali soz emas.

4. Musiqa asbobi torlarining yoki musiqa asboblarining oʻzaro mos tovush uygʻunligi.

Royalning sozi buzilibdi. Sozini toʻgʻrilamoq.

  • Soz tuproq Mexanik tarkibiga koʻra eng ogʻir tuproq turi. Agʻdarma mashinalar yoʻl ochilayotgan joyga soz tuproq tashib keltirmoqdalar. — Gazetadan
  • Soz(i) kelmoq Gapi, feʼl-atvori mos kelmoq. [Ziyodulla:] Safar aka, bilasiz, bizning Tarlonning toʻrigʻingiz bilan sozi kelmaydi. Vaqtini topdimi, jiqqamusht boʻladi. — T. Murod, Ot kishnagan oqshomHangomasi soz kelmasmi, Har kimning tengquri boʻlsa. — Oq olma, qizil olma
Toʻliq maqola →
sozlamoq

fl. 1. Soz qilmoq, toʻgʻrilamoq, yaxshilamoq; tartib bermoq.

[Rixsiyev] Qish boʻlsayam, hashar qilib, hovlini sozladi. — T. Murod, Ot kishnagan oqshom

2. Yaxshilamoq, yaxshi qilmoq.

Sahar turdim-u, kayfiyatni sozlab, maktabga joʻnadim. — S. Siyoyev, Yorugʻlik

3. Musiqa asboblari tovushini oʻzaro moslashtirmoq, uygʻunlashtirmoq, sozini toʻgʻrilamoq.

Gulandom dutorni olib sozlarkan, dedi: — Dutor boʻlmasa, bu zindonda yuragim yorilib oʻlar edim. — Oybek, Tanlangan asarlar

4. tex. Biror texnologik jarayon yoki rejimga moslamoq, rostlamoq, toʻgʻrilamoq.

Stanokni sozlamoq.

Toʻliq maqola →
soʻzak

ot tib. Asosan tasodifiy jinsiy aloqa qilish oqibatida kelib chiqadigan, siydik yoʻllari va jinsiy aʼzolar yalligʻlanishidan iborat yuqumli tanosil kasalligi; tripper.

Soʻzak yuqumli boʻlgani uchun, kasallik belgilari paydo boʻlishi bilanoq, venerolog vrachga murojaat etish kerak. — OʻzME

Toʻliq maqola →
soʻzan

ot Etikdoʻz kosiblar ish tikadigan maxsus igna.

Soʻzan bilan chok tikmoq.

Uy-roʻzgʻorda ishlatiladigan qurollar nomi: pichoq, angishvona, juvoldiz, igna, chopqi, qaychi, soʻzan va boshqalar. — OʻTA

Chol unga soʻzan, bigiz tutishni koʻrsatadi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Toʻliq maqola →
soʻzana

ot Sidirgʻa gazlamaga gul tikib tayyorlangan, devorga osiladigan bezak buyumi; gulkoʻrpa.

Shohi soʻzana. Soʻzana tikmoq.

Uning qarshisida, soʻzana tutilgan devor tagida, mushtday boʻlib oʻtirgan muxbir yigit — Islom piqillab kulib yubordi. — Sh. Xolmirzaнev, Ogʻir tosh koʻchsa

Surmaxon aya koʻkka qaradi: yulduz toʻla qoramtir osmon yirik-yirik gavhar donalari qadalgan baxmal soʻzanaga oʻxshaydi. — H. Gʻulom, Zamin yulduzlari

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 27 →

Taʼriflar ichida

370 ta
fitna-fasodchi

fitna-fasodchi Gʻarazli harakatlar, uydirma gap-soʻzlar bilan shugʻullanuvchi shaxs, gʻalamis, igʻvogar.

uzuq

uzuq Uzilib qolgan, uzilib ketgan, uzilgan. Uzuq arqon. Uzuq sim. Bir-biriga bogʻlanmagan, betartib; uzuq-yuluq. Uzuq xayollar. Uzuq gap-soʻzlar. Birdan qiy-chuv, qizlar

yilgi

yilgi Yilga oid. Bu yilgi paxta terim kampaniyasi. Oʻtgan yilgi xatolar takrorlanmasin. [Aravakash:] — Bu — oʻtgan yilgi, uzoq yilgi paxtalar, — deb javob qilardi. M. Ism

nomaqbul

nomaqbul Qabul qilib boʻlmaydigan, toʻgʻri kelmaydigan; nomatlub. Nomaqbul taklif. Nomaqbul usul. Oynagulni eliga oʻtkazib yuborishning bir necha yoʻllari bor, biroq bu y

shoshqin

shoshqin Shoshib, tez harakat qiladigan; biror tomonga oshiqayotgan; shoshayotgan. Shoʻx qizlarday qancha shoshqin boʻl-sang-da, Kiribdursan mehnat ahlin qoʻliga. Gʻayrat

gʻujur

g‘ujur shv. Gʻayrat. Karimning oʻzini urib ketgan, tanasida gʻujuri yoʻq. Erkak degan ham shunaqa ammamning buzogʻi boʻladimi? M. Hazratqulov, Jurʼat Uning birdan gʻujuri

Hammasini koʻrish · 370 →

Ertaklar

65 ta
Attang
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda shahzoda oʻz sevgilisining "attang"ni topib kelish shartini bajarish uchun sarguzashtlarga duch keladi. U tushida koʻrgan cholning armonini roʻyobga

Bektemir botir
Xalq ogʻzaki ijodi

Bektemir botir haqidagi ushbu ertakda qahramonning jasorati, sadoqati va sevgi yoʻlidagi kurashlari tasvirlangan. Ertakda yigitning qiyinchiliklarga qaramay, oʻ

Besh jonlini bejon qilgan Bahodir
Xalq ogʻzaki ijodi

Qoʻrqoq va dangasa Bahodirning tasodifan qahramonga aylanishi haqidagi ertak. Uning omadi va ayyorligi uni turli xavfli vaziyatlardan qanday qutqarishi tasvirla

Besh qiz
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda besh opa-singilning sarguzashtlari, ularning mehmonnavarligi va qiyinchiliklarga duch kelishi hikoya qilinadi. Ertakda sadoqat, xiyonat va adolatn

Bir xumcha oltin
Xalq ogʻzaki ijodi

Uch oʻgʻilga otasidan qolgan bir xumcha oltin va ularning taqdiri haqida hikoya qilinadi. Ertakda mardlik, adolat va doʻstlikning qadr-qimmati ochib beriladi.

Bulbul bilan qarqunoq
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda ikki parranda – bulbul va qarqunoqning soʻz oʻrganishi va oʻzaro musobaqasi haqida hikoya qilinadi. Ulardan biri oʻzining zukkoligi bilan ajralib

Hammasini koʻrish · 65 →