Қидирув

от 1. Ҳўл мева ва полиз экинлари ҳосили пишиб етилиши билан улар таркибида ҳосил бўладиган ширин суюқлик; шарбат.

Узумнинг шираси. Қовун шираси.

У [қози домла] бир неча лаҳзада косани тушириб, юпқа пўстлоқ ичидан шираси томиб кетгудай бўлиб турган шафтолига қўл урди. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

Қовун пишди, анор қизарди сенга атаб қўйган узумларим халта ичида шира боғлаб ётибди. — И. Раҳим, Чин муҳаббат

2. Ўсимликлар танасида бўладиган суюқлик, намлик.

Эргаш барг шираси сингиб кетган қадоқ кафтига боқди. — А. Мухтор, Чинор

3. Инсон ёки ҳайвон организми ҳужайраларида бўладиган суюқлик.

Баъзи безлар ўзидан шира чиқариб туради.

Булар [баъзи овқатлар] ошқозон ости бези шираларининг кўп-кам чиқарилишига ёки ошқозон ва ичакларнинг ҳаракатига таъсир қилади. — Н. Исмоилов, Касалларни парвариш қилиш

4. с. т. Кўкнор пўстини сувда эзиб тайёрланган, кайф берадиган ичимлик.

5. кўчма Бирор асар, гап, сўз ва шу кабиларга хос мазмун, маъно.

Гапининг шираси ёʻқ одам,

Бир халқ тилидаги асар иккинчи халқ тилига шу асарнинг бутун фазилати, шираси, жозибаси саклланиб таржима қилингандагина мақсадга эришилади. — Газетадан

6. кўчма Оҳангдорлик, жарангдорлик; ёқимлилик (овоз ҳақида).

Овознинг шираси қочган, кексалик. — А. Мухтор, Опа-сингиллар

от айн. Сирач.

Кичкина ўтмас газан билан чармларни кесдим. Ширач билан бир-бирига ёпиштирдим. — Ойбек, Болалик

сфт. 1. Таркибида шираси бор, шираси кўп; ширадор.

Ширали узум. Ширали озуқа.

Полизлардаги ширали қовунлар кечки куз совуғида ёрилиб кетиб, мени енглар, деб термилиб турибди. — Ж. Шарипов, Хоразм

Бутазорнинг ўртаси яланглик. У ерда жуда ширали ўтлар ўсади. — С. Анорбоев, Оқсой

2. Шира юқли, шира тегган.

Ширали, ювуқсиз қўлларини икки томонга ёйиб, хушламайроқ, меҳмонга елкасини тутди келин. — А. Мухтор, Кумуш тола

3. кўчма Мазмунли, маънодор; сермазмун.

Ширали гап.

4. кўчма Хуш ёқадиган, ёқимли; жаранг-дор (овоз, куй ва шу кабилар ҳақида).

— У [Элмурод] баъзан ўзи русча ўқиганларини гапириб берар, лекин бу, ўқиб бергандай ширали ва маънодор бўлмас эди. — П. Турсун, Ўқитувчи

Бу қўшиқ шунчалар ёқимли, ширали эдики, темирчи йигитнинг юрагида аллақандай бир ҳисни уйғотиб юборди. — С. Аҳмад, Ҳукм

от 1. Сут юзида ҳосил бўлган янги қаймоқ.

Ширава қаймоқ. Сутнинг ширавасини пиёлага олмоқ. Ширавага нон ботириб емоқ.

Янги сутнинг мазаси ширавадан қолишмайди. — Р. Файзий, Балли, она қизим

Шарофат хола ўғли Мирпўлатга олиб келган бир коса ширава сутни Алижоннинг олдига қўйди. — Ҳ. Нуъмон, Фасллар

— Офтобчувоқда нонушта қилиб ўтирибмиз. Нонушта қуюқ: икки косачада ширава қаймоқ, узум, — деди Шокиржон. — Ш. Ризо, Қор ёғди, излар босилди

2. кўчма Қор, қиров, муз кабилардан ҳосил бўлган юпқа қатлам.

Совуқдан челакдаги сув ширава боғлабди.

Кечаси бирин-чи ширава қор ёғиб чиқди. — Ғ. Ғулом, Шум бола

1. Ciltçilikte, kitap yapraklarını düzgün tutmaya yarayan ince örülmüş şerit.МУҚОВА БАНДИ

2. Pehlivan kispetinin parçası.

сфт. айн. Ширали.

Ширадор қовун.

Ҳозир ҳамма ерда дағал ва ширадор ем-хашак тайёрланмоқда. — Газетадан

Унинг ҳар қандай ашула шинавандасини ўзига ром қила оладиган кучли ва ширадор овози бор. — Ҳ. Носирова, Мен ўзбек қизиман