Қидирув

фл. Шилмоқ феълининг ўзлик ва мажҳул нисбати.

Пўсти шилинган тол. Оҳакдан унинг қўли шилинибди.

Кийимларим йиртилиб, тиззаларимнинг кўзи шилиниб, соқолларим пахмайиб кетди. — И. Раҳим, Оловкор

[Бозорқул] Бугун куни билан от етаклаб, яёв юрди. Узангига ўрганган оёқ шилиниб кетди. А. — Мухтор, Чинор

фл. 1. Нарсанинг сиртидан, танадан уни ўраб турувчи тери, пўст каби қопламини ажратмоқ.

Дарахтнинг пўстлоғини шилмоқ. Қуённинг терисини шилмоқ.

Тожиддин Қосим хушбўй бананларнинг олтин пўстларини илдам шилиб, бирмунча еди. — Ойбек, Нур қидириб

Кўчанинг у юзида, лаб ва бурнига қон сачраган айиқдек бир қассоб, янги сўйилган қўйнинг терисини зўр бериб шиларди. — П. Турсун, Ўқитувчи

2. Узиб ёки юлиб олмоқ, кўчириб юбормоқ, қаттиқ тирнамоқ.

Билмай ярамни шилиб юборибман.

Мана бу еримни Люблин-да ўқ шилиб кетди. — А. Убайдуллаев, Қонли издан

3. Ачиштириб ялаб кетмоқ; терисини еб, ўйиб юбормоқ.

Оҳак қўлимни шилиб юборди. Қалампир ичимни шилиб кетди.

Сирка ичгандагидек қорнини шилиб юборди. — Ойбек, Қуёш қораймас

4. кўчма Алдаш ёки зўрлик билан бошқанинг бор-ёʻғини ўзиники қилиб олмоқ, таламоқ; ўғирламоқ.

Бойлар камбағалларни шиларди. Савдогар харидорларни шилади.

— Отам қариб, ёʻлда ҳориб қолган чол эди. [Қароқчилар] Уни бир зумда ётқизиб, ёнидаги бор пулини шилиб олишди, — деди Ҳожи хола. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

Ўғри, бандит! Эртага ҳамма ёқни шилиб қочади. — А. Мухтор, Туғилиш

тақл. с. Бирор нарса урилганда ёки ёпиқ идишдаги суюқлик чайқалганда ҳосил бўладиган оҳиста товушни билдиради.

тақл. с. Юмшоқ нарсага урганда ҳосил бўладиган товушни билдиради.

От сулиқ чайнаб, пақирдан бош кўтариши билан, биқинига шилт тушган қамчи зарбидан ўзини олдинга уриб, лўкиллаб юриб кетди. — Мирмуҳсин, Чўри

Сигир сочлари узун думини ҳавода ўйнатган эди, учи шилт этиб Тошхоннинг юзига тегди. — А. Мираҳмедов, Ўт юраклар

от айн. Шиллиқ И.