сфт. Шамол бўлган, шамол эсиб турган.
Шамолли кун қичқирма, товушинг зое кетади. — Мақол
Қидирув
«шамолли» бўйича 13 та натижа: Изоҳли
Филтр
Луғат тури
Луғат мақолалари
10 таот Ҳавонинг ер сатҳи бўйлаб (горизонтал) ҳаракати.
Ёқимли шамол. Совуқ шамол. Қаттиқ шамол турди. Туяни шамол учирса, эчкини осмонда кўр. — Мақол
Шамол бўлмаса, дарахтнинг учи қимирламайди. — Мақол
Очиқ деразадан кирган майин шамол қизнинг икки тола сочини бўйнига, томоғининг тагига тегизиб ўйнарди. — С. Аҳмад, Бош оғриғи
- Кўкрагига шамол тегмоқ Танг ҳолатдан қутулиб, эркин, енгил шароитга чиқмоқ, эркин нафас оладиган бўлмоқ. Шароитлар яхшиланиб, оддий халқнинг ҳам кўкрагига шамол тегди.
- Шамолга учмоқ (ёки кетмоқ) Беҳуда кетмоқ, сарф бўлмоқ Озгина янглишсангиз ҳам, ҳамма қилганларингиз шамолга учадир. — А. Қодирий, Ўтган кунларСултонали қилган ҳаракатларининг шамолга кетганини хотирлади. — А. Қодирий, Меҳробдан чаён
- Шамолга қарши тупурмоқ Ўзига зарар, ёмон оқибат келтирадиган ишни қилмоқ. Бу бола хоннинг қамчисидан ҳайиқмади муттасил шамолга қарши тупуради. — С. Сиёев, Аваз
- Шамолни раво кўрмайди Ниҳоятда эҳтиёт қилади; ардоқлайди, эъзозлайди. Отаси раҳматли, қариганимда кўрган болам, деб шамолни раво кўрмаган боласига! — Шарқ юлдузи
- Қандай (ёки қайси) шамол учирди? Қандай сабаб, ниманинг шарофати билан ташриф буюрдингиз, келдингиз? Дарвозани Нуриддиннинг хотини Ҳаловат очди: — Э, келинг, Набижон ака, қандай шамол учирди? — О. Ҳусанов, ДўстларЭ, қадамларига ҳасанот қайси шамол учирди?! — Муштум
сфт. Шамол бўлмаган, эсмаган; тинч.
Шамолсиз тун.
фл. 1. Шамоллаш касалига дучор бўлмоқ, шамоллаш туфайли касал бўлмоқ; шабадаламоқ.
Шамоллайсиз, Сафар ака, ўраниб ўлтиринг. — А. Қодирий, Меҳробдан чаён
Элмурод кечаси эшикка эҳтиёциз чиқди-ю, шамоллаб қолди. — П. Тур-сун, Ўқитувчи
2. с. т. Тоза ҳаводан нафас олиб юрмоқ.
— Ҳа, ёʻл бўлсин, буваси? — Сирожвой билан бир шамоллаб келайлик. — Ҳ. Ғулом, Тошкентликлар
Анча шамоллаб ва енгиллаб кирган вақтида мингбоши дастурхон ёнига ағнаб, учиб қолган эди. — Чўлпон, Кеча ва кундуз
фл. Шамолламоқ феълининг мажҳул нисбати.
фл. 1. Шамолламоқ феълининг орттирма нисбати.
Қумриой, Ғани отага айтинг, Тўлқинни олиб келсин, шамоллатиб қўймасин. — Ҳ. Ғулом, Машъал
2. Бирор жойнинг ҳавосини янгиламоқ.
Бугун эртароқ қайтди. Кун бўйи иссиқ қамалиб, димиқиб қолган хонани шамоллатиш учун деразаларни очиб юборди. — Ж. Абдуллахонов, Хонадон
3. Тоза ҳаво, шамолда тутиб, гард-ғубор ва шу кабилардан холи қилмоқ.
Хафа бўлма, ҳар замон келиб, шамоллатиб турмасам, чириб, ириб кетасан. — А. Қаҳҳор, Асарлар
Ҳар куни рўмолни ечиб [бошимизни] икки соат-икки соат шамоллатиб юрамиз. — Э. Раимов, Ажаб қишлоқ
Баҳорда, иссиқ кунларда уларни дорга ёйиб ташлар, шамоллатарди. — Р. Файзий, Ҳазрати инсон
Таърифлар ичида
3 татайфун геогр. Жануби-Шарқий Осиё ва Узоқ Шарқда бўлиб турадиган шиддатли, ниҳоятда кучли шамолли тропик сиклонларнинг маҳаллий номи; тўфон. Тайфун кемалар учун
елвизак Қарама-қарши эшик-деразалар очиқ бўлган вақтда ёки тор оралиқдан ўтиб турадиган ҳаво оқими, ўткинчи шамол; шундай шамолли ҳолат. Ниҳоят, дераза тепас
товуш Гапириш, куйлаш, қичқириш, йиғлаш ва шу кабилар вақтида юзага келадиган ва эшитиш аъзолари қабул қилиб оладиган ҳодиса; овоз, садо, сас. Мунгли товуш. Й