Hayot Foundation loyihasi
Loyiha haqida
Oʻz
Oʻz

Qidiruv

«shagi» boʻyicha 72 ta natija: Izohli

Filtr
Boʻlim
Lugʻatlar Ertaklar Shevalar
Lugʻat turi
Izohli Tarjima Terminologik Frazeologik

Lugʻat maqolalari

35 ta
shak

ot Shubha, gumon.

— Men bilmadim, — dedi [usta] nihoyat, — shak yoʻq, ogʻir gap. — O. Yoqubov, Larza

Bu andishaning haqligida shak yoʻq, Anvar! — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon

Mening Karimovdan juda shakim bor, bu odam bizga yaxshilik sogʻinmaydigan koʻrinadi. — H. Shams. Dushman

  • Shak keltirmoq Shubha bilan qaramoq; ishonmaslik. Ilohiy qudratga shak keltirmoq.yash— Shariatga shak keltirgan bu ablahni zindonga solmoq zarur, — dedi [qozi-kalon] katta sallasini silkitib. — J. Sharipov, XorazmMuqaddas avliyolar ishiga shak keltirish — ulugʻ gunoh. — N. Safarov, Olovli izlar
Toʻliq maqola →
shagʻillamoq

fl. Shagʻ-shagʻ tovush chiqarmoq; vagʻirlamoq.

Shagʻillaydi betinim daryo, Shagʻillaydi vahm toʻlgan jar Shagʻillaydi vodiy, daralar. — H. Olimjon

Sayoz daryo shagʻillaydi, deganlaricha bor ekan. — S. Karomatov, Hijron

Toʻliq maqola →
shakl

ot 1. Narsaning tashqi koʻrinishi, sirtqi qiyofasi, ifodasi.

Uchburchak shaklidagi jism. Ayiq shaklidagi qoya. Shaklini oʻzgartirmoq. Biror shaklga kiritmoq.

Deraza oynalariga turli shaklda qiyiq qogʻozlar yopishtirilgan. — Oybek, Quyosh qoraymas

Doʻkondor ularga qalin kitob shaklida bir nimani tutqazdi. — Oybek, Tanlangan asarlar

2. mat. Maʼlum koʻrinish, qolipdagi narsa, figura.

Geometrik shakllar.

3. fiz. Jismning holati, koʻrinishi.

Muz suvning qattiq shaklidir.

4. Mazmunning ifoda tomoni, tashqi koʻrinishi, ifodalanishi.

Bu ajoyib asar-obidada ming-minglab oʻzbek oilalarining jasorati umumlashma shaklida ifodalangan. — Gazetadan

Yangi davr qoʻshiqlari anʼanaviy shakllar tasvir vositalarisiz tugʻilishi hamda yoyilishi mumkin emas edi, albatta. — OʻTA

5. koʻchma Biror narsani amalga oshirish yoʻsini; usul.

Sen bilan ikkimiz ikki shaklda oʻylaymiz.

Paxta frontidagi ijobiy mehnat xilma-xil shakllar kasb etyapti. — H. Gʻulom, Ishonch

Adabiy aloqalarimiz yangi-yangi shakllar bilan boyidi. — Gazetadan

Toʻliq maqola →
shakar

ot 1. Lavlagi yoki shakarqamish oʻsimligidan sanoat yoʻli bilan olinadigan oq-sargʻish rangli qumsimon shirinlik.

Shakar sepilgan qatlama. Shirin soʻz shakardan shirin. — Maqol

Holva yasamoqqa shakar kerakdir. Bezak ishlamoqqa zargar kerakdir. — Yo, Mirzo

2. koʻchma Shirin, mazali, totli.

Shakar qovun.

3. koʻchma Kishiga yoqadigan, yoqimli.

Tili shakar qiz.

Topolmayin yurur yorning oʻzini, Toʻtiyo qiladi shakar soʻzini. — Shirin bilan Shakar

4. Shakar (xotin-qizlar ismi).

  • Til uchida shakar bermoq 1. Tilidan soʻrdirmoq. Ketma, yorim, ketma, jonim berayin, Tilimni uchida shakar berayin. — QoʻshiqlarSohib qori, oʻz taʼbiri bilan aytganda, ilonga ham tilining uchida shakar beradigan kishi. — I. Rahim, Chin muhabbat
  • Tilingga shakar Yaxshi, yoqimli soʻz (gap) eshitganda aytiladigan ibora.
  • Shakar qop Mayin kanop matodan tikilgan kichikroq qop, lincha. [Qudratning] Boshida mogʻor, eski doʻppi, oldida shakar qopdan tikilgan fartuk badani qoʻlidagi temirday mustahkam. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
  • Shakari ogʻzingizda Savdo munosabatida: sotuvchining mol bahosini aytib, xaridorga xitoban soʻrang, sizga qancha boʻlsa boʻladi mazmu-nida aytadigan iborasi.
Toʻliq maqola →
shakkok

sft. 1. Har narsaga shubha, ishonchsizlik bilan qaraydigan, ishonmay, ikkilanib turadigan odam.

Mavsumda 250—300 tonna paxta terib, shakkokning koʻziga koʻrsatgan qahramonlar bitta-ikkita emas. — Gazetadan

2. Diniy aqidalarga shubha bilan qaraydigan, shak keltiradigan kishi.

Hoy musulmonlar! Bu shakkok bedin bolshevoylarni dumaga saylab, islomni oyogʻosti qilishdi. — K. Yashin, Hamza

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 35 →

Ertaklar

34 ta
Ahmoq joʻralar
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda Yuz Muhammad ismli kalning topqirligi va ayyorligi orqali ahmoq joʻralarini aldab, ulardan qutulishi hikoya qilinadi. Uning har bir hiylasi kutilmaga

Ajdar qush
Xalq ogʻzaki ijodi

Yetim qiz gʻorda yashar ekan, uni ajdar qush asrab, oʻziga makon qilib oladi. Bir botir yigit ajdar qushni oʻldirib, qizni qutqaradi va u bilan baxtli hayot kec

Botir
Xalq ogʻzaki ijodi

Botir ismli yigit oʻzining zukkoligi va mardligi bilan devlarni yengib, ulardan tegirmon va koʻp miqdorda un oladi. Bu ertak qiyin vaziyatlarda ham aqlni ishlat

Boʻri bilan mergan
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda mergan tomonidan quvilgan boʻrining boshidan kechirgan sarguzashtlari, uning turli hayvonlar va chol bilan boʻlgan munosabatlari hikoya qilinadi.

Epchil oʻtinchi va makkor eshak
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda epchil oʻtinchi va uning eshagi hamda tuyasi oʻrtasidagi qiziqarli voqealar tasvirlanadi. Eshakning makkorligi va boshqa hayvonlar bilan doʻstlashuvi

Ernazar bilan Kimyonazar
Xalq ogʻzaki ijodi

Ertakda otasidan sehrli pichoq meros qolgan Ernazar ismli yigitning sarguzashtlari hikoya qilinadi. U akalarining hasadidan qochib, oʻziga yangi hayot qurishga

Hammasini koʻrish · 34 →

Sheva materiallari

3 ta
ardana
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · ardana

bolasidan ajralgan mol (ko'shagidan ajralgan tuya, buzog'idan ajralgan sigir va b.).

hoʻrik
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · dutor eshagi

dutorning eshagi

qaraqaptal
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · mushak shishi kasalligi

vet. qoramol mushagidagi shish kasalligi