Қидирув

сфт. айн. Салмоқдор.

Салмоқли болға. Салмоқли кўсаклар. Салмоқли мушт.

Салмоқли дон бошоқлари бу йил ҳам ҳосилнинг яхши бўлишидан дарак беради. — Газетадан

Бошқа халқлар қаторида ўзбеклар ҳам фанга, маданиятга қўшган салмоқли ҳиссалари билан дунёга машҳур бўлиб қолмоқда. — Н. Сафаров, Оловли излар

Ойбек уруш мавзусида кўплаб салмоқли асарлар ёзилганлигини кўп таъкидлар эди. — Газетадан

Усмон ота катта ёʻлда у ёқ-бу ёққа қараб, салмоқли қадам ташлаб борар эди. — А. Қаҳҳор, Қўш-чинор чироқлари

Бирпасдан кейин шу тинчликда унинг юрагидан тўлқинланиб чиққан майин, лекин салмоқли овози янгради. — А. Мухтор, Опа-сингиллар

от 1. Оғирлик, вазн, вазминлик, залвор.

Сони бор, салмоғи ёʻқ. — Мақол

Агапов шошилмайди Юкнинг салмоғига қараб, сўнгра гапиради. — И. Раҳим, Ихлос

Қаршимда Ер шарин сурати турар, Салмоғи Қуванинг анорича бор. — А. Орипов

2. кўчма Жамиятда, кўпчилик ўртасида эришилган ҳурмат-эътибор; мавқе, нуфуз.

Салмоққа яраша иш қилиш керак, Токи дўст-ошнолар десинлар балли. — Ғ. Ғулом

3. Нисбий вазн, ҳажм, қиймат, аҳамият, эгалланган ўрин; мазмун.

Оғир саноат маҳсулотининг салмоғи тез ўсиб бормоқда.

Адабиётимиздаги ҳужжатга — ҳаётда бор фактларга асосланиб ёзилган воқеий асарлар катта салмоққа эга. — Н. Сафаров, Жасоратнинг давоми

Бадиий таржимага эътибор кучаймоқда, таржима адабиётининг салмоғи ҳам йил сайин ошиб бормоқда. — Ғ. Саломов, Таржима назариясига кириш

1. Салмоқлаб, дона-дона қилиб гапирадиган.

Салмоқи одам.

2. Салмоқлаб, дона-дона қилиб сайрайдиган (бедана ҳақида).

сфт. 1. Нисбатан оғир; вазмин, салмоқли, залворли. Салмоқдор болға.

Тоғ каби салмоқдор уй, Ичи тўла лиқ китоб. — Қ. Муҳаммадий

2. Вазндор, бўлиқ, тўлиқ, бўлали.

Салмоқдор кўсаклар.

Салмоқдор бошоқлар шамолда майин тебранади. — Газетадан

3. кўчма Арзирли; катта; самарали.

Салмоқдор ҳисса қўшмоқ.

[Азимжоннинг] Туғилган юртидаги катта Қоракўл доираси-да салмоқдоргина ота мерос улуши бор экан. — А. Мухтор, Чинор

4. Мавқейи, тутган ўрни ва хизматига кура бошқалардан ажралиб турадиган, бошқаларга қараганда сермаҳсул. Салмоқдор олим.

Бир-биридан афзал ва салмоқдор бўлган йилларимиз ичида бу йил алоҳида ўрин олди. — Ҳ. Назир, Янги саҳифа

5. кўчма Оғир, вазмин; таъсирчан; дона-дона.

— Боғчанг-ку яхши-я, — деди салмоқдор овоз билан ҳалиги чол, — лекин ҳар ҳолда ота билан онанинг меҳри бошқа. — И. Раҳим, Чин муҳаббат

сфт. 1. Салмоғи, оғирлиги, вазни, ҳажми кам; енгил-елпи.

Салмоқсиз тош.

Тирик вазни салмоқсиз бўлган чорва молларининг давлатга топширилиши ва сўйиб юборилиши натижасида жуда кўп мол ёʻқотилмоқда. — Газетадан

2. кўчма Мавқейи, тутган ўрни, маъно-мазмуни, хизмати жиҳатидан унча аҳамиятга эта бўлмаган.

Салмоқсиз одам. Салмоқсиз асар.

3. Таъсири ёʻқ; таъсирсиз.

Салмоқсиз гап.

фл. 1. Қўлда кўтариб кўриб, оғирлигини чамаламоқ.

Миркарим Ой-санамнинг қўлида қолган эллик тийинлик тангани ҳам олиб, кафтида салмоқлаб кўра бошлади. — М. Хайруллаев, Қўшнилар

— Яхши қилич! — салмоқлаб, тиғини яна қинига тиқди Арслонқул. — Ойбек, Навоий

2. кўчма Вазминлик билан, дона-дона қилиб гапирмоқ, сўзламоқ.

— Сен қутқариб қолмаганингда, ҳозир булар қаёқда эди, — деди бува салмоқлаб. — Т. Ашуров, Оқ от

3. кўчма Фикран чамаламоқ; қиёсламоқ.

Иброҳимов ўртага ташланган фикрларни ва буларнинг тўғри ё нотўғри эканлигини исбот қилиш учун кўрсатилган далилларни ўлчаб, салмоқлаб кўрди, сарагини саракка, пучагини пучакка ажратиб ёзиб олди. — А. Қаҳҳор, Қўш-чинор чироқлари

4. Шошмасдан, битта-битта қадам ташламоқ, секин юрмоқ.

Холмат беғам, одатдагидек салмоқлаб қадам ташлаб, айвонга ўтиб кетаверди. — И. Раҳим, Чин муҳаббат