ot Biror maqsad uchun xizmat qiladigan texnik moslama yoki inshoot; ustanovka.
Isitish qurilmasi. Elektron qurilma.
Поиск
По запросу «qurilma» — результатов: 242: Толковый
Фильтр
Тип словаря
Словарные статьи
97fl. 1. Qurilma, qurilish insho-oti bunyod etmoq, yasamoq.
Uy qurmoq. Qasr qurmoq. Shiypon qurmoq. Toʻgʻon qurmoq. Kanal qurmoq. Saroy qurib, shahar buzma. — Maqol
Yoru doʻstlar bilan hasharlashib, binoyiday maskan qurib oldim. — M. M. Doʻst, Lolazor
2. Oʻrnatmoq.
Tandir qurmoq. Uyga eshik qurmoq.
Sattorqul akang uyini yangi turmush qildi; oqlatdi, darchaning oʻrniga deraza qurdi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari
Bir yerdan oʻchoq qilib, oshpalov qilmoqchi boʻlib, qozonni qurdi. — Nurali
3. Tashkil etmoq, barpo qilmoq, tuzmoq.
Yangi davlat qurmoq. Yangi jamiyat qurmoq.
4. Tashkillashtirmoq.
Shirin suhbat qurib qaymoqlashaylik — Habibiy
Har qalay, Joʻravoy bilan gurung qurib, tong ottiray dedi-ku. — S. Ahmad, Yulduz
Zeriksangiz, shohona ziyofatlar quring, bazmlar yasang, ixtiyor sizda. — Oybek, Ulugʻ yoʻl
Badiuzzamon beklarini, ishbilarmon yigitlarini yigʻib, jangga hozirlanish toʻgʻrisida kengash qurdi. — Oybek, Navoiy
- In (yoki uya) qurmoq 1. Oʻziga yashash joyi, makon yasamoq, tayyorlamoq (yovvoyi hayvon, parranda, hasharotlar haqida); Uning haromnamaklari hali koʻp mahkamalarda in qurganlar. — Oybek, Navoiy
- Turmush (yoki oila) qurmoq Uylanib, turmushga chiqib, oʻzaro oila tuzmoq. Sevishib, oʻldim-toldim deb turmush qurganlarni koʻryapmiz, kunora uyida janjal — T. Ashurov, Oq otOyim bilan dadam sinfdosh boʻlganlar. Sevishib oila qurganlarini eslashadi. — Yoshlik
:I 1 Ish-harakatning takrorlanish sonini bildiradi; marta, dafʼa, topqir. . [ Gʻulomjon
2. Davra; partiya, gal (baʼzi oʻyinlarda)
Mayli, ikki qur oʻynayman-da, ketaman — S. Nurov, Maysalarni ayoz urmaydi
3. Guruh, davra
Yagʻrin tashlab, yelvagay, magʻrur, beparvo, Bir qur yigitlar kelar, yengil xuddi par — Gʻ. Gʻulom
Samadlar kirib oʻtirgandan buyon uch qur yangi mehmonlar kelib ketgan — Gʻ. Gʻulom, Yodgor
fl. 1. Suvi tugamoq (suv obyektlari haqida).
Orol dengizi qurib bormoqda. Yaxshi soʻzdan moy eriydi, Yomon soʻzdan soy quriydi. — Maqol
Yozda chashma qurib ketdi — Gulnorpari
2. zid. Rivojlanish, koʻkarishdan toʻxtamoq; koʻkarmoq.
Ekilgan koʻchatlarning baʼzilari quriyapti. Qurigan gul. Maysalar suv-sizlikdan quridi. Yashin urgan sada quriy boshladi. Chinor chirimas, archa qurimas. — Maqol
[Yoʻlchi] Ekini qurib qaqragan kam-bagʻal dehqonlarga doʻq qilib, gʻalva koʻtarishdan nafratlanar edi. — Oybek, Tanlangan asarlar
Majnuntolning qurib tushgan shoxlari hovuz boʻyida ivirsib yotar edi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha.
koʻchani kesib oʻtgan kichkina ariq labidagi yarmi qurigan katta tol panasiga oʻzini oldi. — S. Zunnunova, Koʻk chiroqlar
3. Butunlay tugamoq, yoʻq boʻlmoq; bitmoq.
Mushukka qanot bitsa, sichqon zoti quriydi. — Maqol
Lutfullaning kulbasi qurib, qoʻlga ilinadigan hech narsa qolmadi. — Mirmuhsin, Gʻurbatdagi odam
Agar qishloqda oriyati butun erkakning urugʻi qurib ketgan boʻlsa, mana, oʻzim gaplashaman sen bilan. — N. Norqobilov, Toʻqnashuv
- 1 Hoʻl, namlikdan xoli boʻlmoq, quruq holga kelmoq ( Hoʻl boʻlgan kiyimlari oftobda tez quridi. Arralab, yorib, taxlab qoʻyilgan oʻtinlar yaxshi quridi.Gʻulomjonlar oftobda qurib, taxta oralari katta ochilib qolgan bir tabaqali eshikni taqillatishdi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha.Ipga chizilgan jambillar qurib, qovjirab qolgan edi. — S. Zunnunova, OlovQoʻltigʻidan qogʻozga oʻralgan, qurib tolqonlangan nosini olib, til ostiga otdi. — Oybek, Quyosh qoraymas
- 3 Ogʻzi qurimoq.Gapiray desa, ogʻzi ochilmaydi, lablari qurib, bir-biriga yopishib qolganday. — Sharq yulduziOgʻrib qoldi uning nozik bellari, Hofizlarning qurib qoldi tillari. — Malikayi ayyor
- Yostigʻi qurimoq Biror hodisa, sabab tufayli hayotdan koʻz yummoq; oʻlmoq (odatda koʻpchilikka kelgan oʻlimga nisbatan qoʻllanadi). Shundoq ham koʻp odamlarning yostigʻi quridi. — Yoshlik
- Iligi qurimoq
- Ichi qurimoq Biror narsaning boʻlishini, unga erishishni, bilishni juda-juda istamoq, uni sabrsizlik bilan kutmoq. Lekin oʻzining ichi qurib, yosh boladay quvongisi, quvonib, butun Dalvarzintepaga ovoza qilgisi kelar edi. — M. Mansurov, YombiIchim qurimasa, aytarman kimligini. Mirkomilga aloqador gap bu. — M. Mansurov, Yombi
- Shoʻri quridi
- Qurib qolibdimi (yoki qolganmi) [Xotin:] Xudo koʻtarsin sen megajinni! Ikkita bolam bor! Boʻydoq yigit qurib ketganmidi? A. — Qahhor, Mayiz yemagan xotinOtam bilan onamning rizoliklari uchun shundan boshqa sabab qurib qolganiga nima deyishimni ham bilmayman. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
- Qursin yoki qurib ketsin Menga tengqur boʻlolmaysan, Koʻngliginang qurib ketsin. — PoʻlkanQurib ketgur shu oʻtinning tutuni biram achchiq ekanki! — A. Qahhor, Asror bobo
ot 1. Taqsimlanadigan narsaning kimga tegishini, navbatni va shu kabilarni hal qilish uchun tashlanadigan yoki olinadigan shartli belgi; shartli belgili narsa; chek.
Qura tashlab, navbatni aniqlamoq.
Qurʼaga koʻra, birinchi partiyada oq donalarni toj talabgori surdi. — Gazetadan
2. Fol ochish, faraz bilan topishda foydalaniladigan (ishlatiladigan) narsa(lar).
Jarxun maston qurʼani qoʻliga olib, Chambildagi voqealarni, qanday qilib darvozadan kirish yoʻlini axtardi. — Nurali
Xalqning taqdirini munajjimlarning qurʼalariga qarab emas, balki aql-idrokning talabiga koʻra hal etmak zarur. — Uygʻun va H. Sulton, Alisher Navoiy
- Qurʼa tashlamoq 1. Biron-bir ish-amalning, oʻyinning davrasi, navbatini, biror narsaga egalikni qurʼa orqali aniqlamoq. Kecha dasturdagi sport turlari boʻyicha oʻzaro uchrashadigan jamoalarni aniqlash uchun qurʼa tashlash marosimi boʻldi. — GazetadanNazoratchi qurʼa tashlash yoʻli bilan abituriyentlarni joylashtiradi. — GazetadanBu davrda yulduzlarga qarab qurʼa tashlash — astrologiya (ilmi nujum) ayniqsa keng yoyildi. — GazetadanXayol surib qurʼa tashlayman va bu dunyo sirlaridan voqif boʻlaman. — Oltin beshikBu haqda falakshunos Dion qurʼa tashlab: — Bu goʻdak ulgʻayib, shoh boʻladi va oʻz otasini oʻldiradi, — deb bashorat qiladi. — Tafakkur
ot Jismoniy, moddiy, maʼnaviy imkoniyat; kuch, quvvat.
Ey xudo, uchib yurgan parrandacha qurb, manzilat bermas ekansan, nima uchun xotin-qizlarni yaratding? — Hamza, Paranji sirlari
Faqirda qurb boʻlsa-yu, qani endi, sendan qochib qutulsa! — Oʻ. Hotamov, Qon va sut
- Qurbi yetadi (yoki keladi) Kuch-quvvati yetadi; jismoniy, moddiy, maʼnaviy imkoniyati bor (yetadi). hamisha pisand qilmay ochib-yopadigan bu eshik tutqichini ushlashga endi qurbi yetmayotganini sezdi. — A. Koʻchimov, HalqaYosh edim, dadam rahmatlining bundan yaxshiroq sigir sotib olishga qurbi yetmasligini qayoqdan bilay? — S. Anorboyev, Hamsuhbatlar
В определениях
138datchik Qabul qiluvchi va uzatuvchi qurilma.
gadjet Kichik mexanik yoki elektron qurilma yoki vosita.
avtopilot Uchish apparatlarini avtomatik ravishda boshqaradigan qurilma.
choypoya Dala-dashtda suv, choy qaynatish uchun yasalgan qurilma; uchoyoq.
lokomobil Bugʻ kuchidan foydalanib, boshqa mashinalarni yurgizadigan qurilma.
ventilyatsion Ventilyatsiyaga oid. Ventilyatsion qurilma. Ventilyatsion truba, quvur.
Сказки
1
Устное народное творчество
Ertakda otasidan sehrli pichoq meros qolgan Ernazar ismli yigitning sarguzashtlari hikoya qilinadi. U akalarining hasadidan qochib, oʻziga yangi hayot qurishga
Диалектные материалы
6
Surxondaryo viloyati · bostiriq
oʻtovni dovuldan saqlaydigan qurilma
Surxondaryo viloyati · charx
pichoq qayraydigan qurilma
Surxondaryo viloyati · eshik tirgagi
eshikni ikki tomondan qisib turadigan yogʻoch qurilma
Surxondaryo viloyati · qurilma
oʻtovni koʻtarib turadigan qurilma
Surxondaryo viloyati · lavh
kitob oʻqishga moslangan qurilma
Samarqand viloyati · vagon
tamaki quritish uchun yasalgan maxsus qurilma