фл. 1. Бирор иш-ҳаракат қилишга зўр бериб ундамоқ ёки зўрламоқ, ҳол-жонига қўймай илтимос қилмоқ.
Қаландар йигит бир тилик ҳандалакни ийманиб еди Авазнинг қисташига қарамай, қайтиб ҳандалакка қўл урмади. — С. Сиёев, Ёруғлик
Унинг [Шарофатнинг] мўлжалига кўра, Сидиқжон яна қасам ичиши, юр, деб қисташи, ҳол-жонига қўймаслиги керак эди. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари
2. Зўр бериб шоширмоқ, қистовга олмоқ, ошиқтирмоқ.
[Ўзбек ойим] Тўйни тез бошлаш учун ўғлини Марғилон кетмакка қистай бошлади. — А. Қодирий, Ўтган кунлар
Анвар унинг сидқидилдан гапираётганини тушунди шекилли, яна қистади: — Кеч бўлиб кетяпти, тур. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол
3. Қайтиб беришни (қайтаришни) талаб қилмоқ.
Тўйда тўнингни қистама. — Мақол
Нокасдан қарз бўлма — ҳам ёʻлда қистар, ҳам гўрда. — Мақол
Бир куни мусаллас суздим, сузмасам бўлмас эди, Чунки амаким хумини қистади. — А. Қаҳҳор, Қаноциз читтак
4. Тез юришга ундамоқ, тезламоқ.
Ҳўкиз калласини эгиб, омочни тортишга уринар, қўшчи ҳадеб қистар эди. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча.
Ул икки йигит саҳар вақти от қўйганича Чамбил ёʻлида қистаб ёʻл босди. — Бўтакўз
5. шахс қўшимчали сўзлар билан Ўзидан олдин келган сўз билан ифодаланган иш-ҳаракатни бажаришга кучли хоҳиш ёки қайтариб бўлмайдиган талаб пайдо бўлганлигини билдиради.
Кулгим қистади. Билгиси қистади. Сўзлагиси қистади. Ёʻталгиси қистаяпти. Ғайрацизнинг ғайрати иш битганда қистайди. — Мақол
Жаҳлим қистаб, тишларим ғижирлаб кетди. — Ҳ. Назир, Ёнар дарё
Биласизми, кўнглинг қўмсаганини кўргинг қистаганда кўролмасанг жуда оғир. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча.
[Қаюмнинг] Бу ҳаракатидан аччиғим қистади. — А. Қодирий, Ўтган кунлар