fl. Qirqmoq feʼlining birgalik nisbati.
Qidiruv
«qirqishmoq» boʻyicha 23 ta natija
Filtr
Lugʻat maqolalari
23 tafl. ayn. Qirqmoq.
QIRQ 'oʻttiz bilan ellik oraligʻidagi oʻnlik miqdor'. Q i r h i g a chidagan h i r h biriga ham chida (Maqol). Qadimgi turkiy tilda qam shunday maʼnoni anglatgan bu soʻz asli qïrïq tarzida talaffuz qilingan (ДС, 446), keyinroq qïrq shakli yuzaga kelgan (Devon, I, 333); oʻzbek tilida ï unlisining qattiqlik belgisi yoʻqolgan: qïrïq > qïrq > qirq. Bu soʻz oxiridagi — (ï)q qismi feʼldan ot yasovchi qoʻshimcha boʻlsa kerak, lekin manbalarda bu yerdagi maʼnoni anglatuvchi qïr— feʼli oʻz aksini topmagan
1. snq son 40 raqami va shu rakam bilan ifodalanadigan son, miqdor. Qirq kokil - mayda oʻrilgan soch
Qirq kishi
Qirq metr gazmol
Qirq soʻm pul
Qirq tonna yuk
Qirqdan uchni ayirmoq
Bir kun tuz ichgan joyga qirq kun salom (ber) — Maqol
Qirqqa chidagan, qirq birga ham chida — Maqol
Oʻttizida er atangan qirqida sher atanar — Maqol
Bir oz sabr qilsang, qirq kokil qilib qoʻyardimki, orqangda tolbargakday hilpirardi — Oybek, Oltin vodiydan shabadalar
2. etn. Kishi vafotidan soʻng oʻttiz yettinchi yoki oʻttiz toʻkqizinchi kuni oʻtkaziladigan marosim
Yoʻldosh motamsaro. Onasining janozasi, yigirmasi, qirqi, xatmi qurʼon deb ancha chiqimdor boʻlganga oʻxshaydi — Sunnatilla Anorboyev, Mehr, 1964
sharwa mallarınıń júnin qırqıw.
ot Qirqilgan, qirqib, kesib tashlangan.
Qulogʻi qirqiq it. Dumi qirqiq ot. Sochi qirqiq xotin.
Chiroqda oltinlangan sochlari qirqiq bir qiz u bilan ovora boʻldi. — Oybek, Quyosh qoraymas
Chopar tomonidan suyri, soqoli qirqiq kishi qogʻozni yuzida shodlik alomati paydo boʻlgani holda oʻqiy boshladi. — S. Ayniy, Qullar
ot 1. Qirqilgan yoki qirqiladigan.
2. Qishga saqlanadigan kechpishar, poʻsti qalin, eti och yashil qovun navi.
Polizlardagi oq qirovga asralgan qirqma qovunlar ham uzildi. — S. Ahmad, Qadrdon dalalar
- Qirqma piyoz Koʻki-bargi olinib, tubi yerda ikkinchi yilga qoldiriladigan piyoz.
- Qirqma miltiq Stvoli qirqib qisqartirilgan miltiq. Qora qoplon ikkita qirqma beshotar miltiq oʻqdonlarini birma-bir koʻzdan kechirib, otishga shay qilib qoʻydi-da xurjunlarga joyladi. — K. Yashin, Hamza