«qarilik» boʻyicha 42 ta natija: Izohli
ot 1. Qari ekanlik.
Uning sariligi bilinmaydi.
Jonim bobo, qariliging hurmati, Doʻya bergin endi otning jilovin. — Rustamxon
2. Organizm hayotining yoshga bogʻliq muayyan bir davri; umrning soʻnggi, yoshi qaytgan holati, davri; keksalik.
Darilikni donolik bezaydi.
Tiq etsa, biror xush-xabar kutish, hamsuhbat yoki sogʻingan kishisi kirib kelarmikan, deya koʻz tikishdek qarilikka xos odat otada ham mujassam edi. — Mushtum
QARI I ' koʻkrak oʻrtasidan qoʻlning uchigacha boʻlgan uzunlik oʻlchovi' (turli joyda turlicha uzunlikni bil— dirgan). Ishtonsizning tushiga ikki q a r i boʻz kiribdi (Maqol). Qadimgi turkiy tilda ham shunday oʻlchov birligini anglatgan bu soʻz asli ' qoʻlning yelkadan tirsakkacha boʻlgan qismi' maʼnosini anglatgan qar otidan (ДС, 422) kuchaytirish maʼnosini ifodalovchi -ï qoʻshimchasi bilan hosil qilingan (ДС, 426: qarï I; De — von, III, 242): oʻzbek tilida a unlisi ä unlisiga almash — gan, ï unlisining qattiqlik belgisi yoʻqolgan: qar + ï = qarï > qäri. Bu soʻz asli ' qoʻlning tirsakkacha boʻlgan qismi'ni anglatgan (ДС, 426), keyinchalik maʼno ta — raqqiyoti natijasida hozirgi maʼnosi yuzaga kelgan. QARI II ' koʻp yashagan', ' keksa'. Q a r i bilga— nini pari bilmas (Maqol). Bu sifat asli qadimgi turkiy tilda 'keksay-' maʼnosini anglatgan qarï-feʼlidan (ДС, 426; Devon, III, 279) maʼno taraqqiyoti yoʻli bilan ajralib chiqqan: 'harakat' -> 'shunday ha — rakat. oqibatida voqe boʻladigan holat'; oʻzbek tilida a unlisi ä unlisiga almashgan, ï unlisining qattiqlik belgisi yoʻqolgan: qarï— > qarï > qäri
1. Ancha yoshga borgan, qartaygan; keksa. . n Dari ham, yosh ham uning oldida odob saqlayotgandek, askiyaga ortiq ogʻiz ochmadi. M. Ismoiliy, Fargʻona t
Dari kishi. Dari ot. Dari tol. Yoshu qari(lar). Dari bshzganini pari bilmas — Maqol
2. koʻchma Uzoq oʻtmishga ega. Yetib kelar muzday shabada.. Dari togʻning xoʻrsinikrshri. Sh. Rahmon, Yurak qirralari
Yozdi qari tarix sahifasiga Tarixni titratgan bir soʻz — larzakor — Mirtemir
ot Yozilgan panjaning bosh barmogʻi uchidan jimjiloqning uchigacha boʻlgan masofa; shu masofaga teng eski uzunlik oʻlchovi.
Kiprik ulay qarichday. — E. Oxunova.
Togʻdan esgan shabada yerdan bir yarim qarich koʻtarilgan gʻoʻzalarning barglarini shivirlatdi. — P. Tursun, Oʻqituvchi
Saidiy Salimxonning oʻzidan bir qarich nariga jilishini xohlamaydi. — A. Qahhor, Sarob
Yosh ulgʻaya borishi bilan organizmning aʼzo va sistemalarida paydo boʻladigan salbiy oʻzgarishlar
Ular organizmning hayotga moslashuv imkoniyatlarining susayishiga, qarishga olib keladi — Gazetadan
ot Qari(gan) kishi; keksa, moʻysafid, chol.
Nuroniy qariyalar. Qariyalar choyxonasi.
Qariyalar dasturxonga fotiha oʻqishgach, hamma oʻrnidan turdi. — S. Ahmad, Ufq.
Tagʻin nima boʻldi, qariya? — har narsani loʻnda qilib gapirishni sevgan Qoratoy chidamsizlik bilan soʻradi. — Oybek, Tanlangan asarlar
rvsh. Taxminan, deyarli, yaqin.
Qariyb bir kilometrcha masofa.
Tank qirq-ellik metr yaqin kelganda, Ahmadjon oʻsha chakalakzordan chiqqan qariyb bir rota nemis piyoda askarini koʻrib qoldi. — A. Qahhor, Oltin yulduz
U qariyb doimo hushsiz yotar, hech bir narsa yemas, faqat goh-goh suv soʻrab ichardi. — S. Ayniy, Esdaliklar
Trolleybus qariyb boʻsh boʻlgani uchun, Aʼzamjonni bemalol savolga tutdi. — A. Obidjon, Akang qaragʻay Gulmat
kampirlik Qarilik (xotin kishiga nisbatan). Kampirlik davri.
katarakta Qarilik yoki baʼzi kasalliklar oqibatida koʻz qorachigʻi orqasidagi oynasimon qismning (koʻz gavharining) xiralashuvi (buning oqibatida koʻz yaxshi koʻrmaydigan
qarimsiq Qariga oʻxshab koʻrinadigan, qarilik belgilari aks etgan (asosan yuz haqida). Uning qarimsiq va soʻniq tirishib ketgan yuzida achinish ifodasi zohir boʻldi. N. Q
munkilla Qarilik natijasida kuchdan ketib munkaymoq, bukchayib qolmoq. Yaqinda Qumri ish bilan yana Toshkentga keldi. U har galdagidek qadrdon institutiga borib, munkilla
sustlik Shashti pastlik, gʻayratsizlik; kuchsizlik; lanjlik. Yigitlik — mastlik, qarilik sustlik. Maqol Yusufbek hoji oʻgʻlining bu sustlikka oʻxshab koʻringan holini yom
aysh Huzur-halovat, rohat-farogʻat; nashʼu namo, nashʼa. Qarilik ayshini surmoq. Mana, oʻzingiz koʻrgan joy, bemalol ayshlaringizni qilinglar. Xoʻpmi, singlim? A. Qahhor,
Bu ertakda kambagʻal chol va uning oʻgʻli Rustamning boy Halimboy zulmidan qochib, togʻda ayiqlar bilan doʻstlashib, pahlavon boʻlishi hikoya qilinadi. Rustam o
