Qidiruv

sft. 1. Uzoq oʻtmish, qadimgi zamon, uzoq, oʻtmish davr.

Qadimdan qolgan odat.

Chorvoq dalasi kadimda Madamin bilan Olaxoʻjaboyga qarashli edi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Qadimning qoidasiga muvofiq, har ikki tomonning shumtaka bolalari bir-birlarini qorga dumalatib, bir nafas mushtlashib oldilar. — Oybek, Tanlangan asarlar

2. sft. Uzoq, oʻtmishdagi; qadimiy, koʻhna.

Qadim zamon.

Bu yoʻllar koʻp kadim yoʻllardir. — Gʻ, Gʻulom

Hunarmandchilikning rivojlanishi katta savdo yoʻlidagi kadim shaharning boshqa uzoq muzofot-u oʻlkalar bilan aloqasini avj oldirdi. — K. Yashin, Hamza

3. Ilgarilari, qadimda.

Hovlilarga kiraverishdagi katta va serviqor darvozalarni aytmaysizmi, kadim bunday darvozalarni Orifxoʻjaboylar kurardi. — Mirmuhsin, Umid

ot 1. Boʻy-bast, gavda bichimi; qomat, sumbat.

Qaddi kelishgan odam. Qaddi bukilgan chol.

Gʻulomjon chiroyli qaddini bukib, onasi ustiga engashdi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Soqolining oqligiga qaramasdan, uning qaddida keksalik alomati sezilmas edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Olimov qaddi barvasta, semizgina kishi edi. — H. Nazir, Soʻnggi chaqmoqlar

2. Tananing oyoqlardan yuqori qismi, gavda.

Kostyum hali boʻyiga nisbatan ingichka boʻlgan qaddiga kenglik qildi, koʻkragi bir oz xalta boʻlib, yoqasi koʻchib turibdi. — P. Qodirov, Uch ildiz

Bek qaddini yostiq ustidan koʻtarib, Komilga jilmayib qaradi. — H. Gʻulom, Mashʼal

3. Kishi va narsalarning boʻyi, balandligi.

Oʻn kunlik mehnat orqasida har tomoni besh gazli va qaddi uch yarim gazli bir hujra hosil boʻladi. — A. Qodiriy, Obid ketmon

Endi u ozdi, soqollari oʻsdi, yuzi qoraydi qaddi choʻzildi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Xirmonlar qaddini koʻkdan oshiring — Gʻ, Gʻulom

áyyemde, ótmishte, burınǵı zamanda

sft. 1. Uzoq, oʻtmish zamonlarda yoki uzoq zamonlardan beri mavjud boʻlgan, uzoq oʻtmishga oid; qadimiy, koʻhna.

Qadimgi turkiy tillar. Qadimgi fors yozuvi.

Hozirgi Oʻzbekiston tuprogʻida yashagan qadimgi xalqlar oʻzlarining mustaqil, boy madaniyatlariga ega boʻlganlar. — K. Yashin, Hamza

2. Ilgarigi, avvalgi.

Fargʻona vodiysidan Toshkentga qatnayverib, dovon oshib, tovonlari tosh boʻlgan qadimgi batrak Abdurasul bu kunlarda oʻz muddaosining amalga oshayotganini his etar edi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

sft. Qadimga oid, qadimdan bor, oʻtmishdan saqlanib kelayotgan.

Qadimiy urf-odatlar. Qadimiy shahar. Qadimiy anʼanalar.

Qadimiy Xorazm oʻzining betakror madaniy obidalari bilan mashhur. — Saodat

Tuprogʻi serunum, iqlimi moʻtadil, ammo suvi kamchil Qashqa vohasini bogʻ-rogʻlarga aylantirish qadimiy orzu edi. — Oʻzbekiston qoʻriqlari

rvsh. Uzoq oʻtmishdan, qadimgi zamonlardan.

Qadimdan qolgan urf-odatlar.

Tovush toʻlqinlarini tutgich vazifasini oʻtovchi quloq suprasi tabobat-da katta ahamiyatga molik ekani Sharq tibbiyotida qadimdan maʼlum. — Fan va turmush