Қидирув

фл. 1. Тирамоқ, тақамоқ.

Тахтанинг бир учини деворга қадамоқ.

— Бу яшамай ўлгурнинг ўзи ёмон, — деди опа муштини ерга қадаб. — А. Қаҳҳор, Сароб. Бектемир.

Иккита танкни кўрди, бири қийшайган, иккинчиси эса тумшуғини ерга қадаган. — Ойбек, Қуёш қораймас

2. Санчмоқ, суқмоқ.

Ханжар қадамоқ.

Пичоқчанинг учини консерва банкасига қадаб, безакдор сопи устидан кафти билан ура бошлади. — Н. Аминов, Суварак

3. Тўғнамоқ, тақмоқ.

Тўғноғич қадамоқ. Тўғноғич билан қадаб қўймоқ.

Мен бирон қоғозни ўқимасдан қўл қўйсам, сен бирон кўйлакнинг ёқасини қийшиқ қадаб қўйсанг, ишга совуққонлик билан қараганимиз учун жавобгар бўламиз. — А. Қаҳҳор, Айб кимда?

Дасторпеч гавҳарларни Ботирнинг салласига қадаб қўйди. — П. Қодиров, Юлдузли тунлар

4. Ўрнига тушириб бириктирмоқ; солмоқ, тақмоқ (тугма, пистон ва шу кабиларни).

Гимнастёркасининг ёқасига қўл юборди-ю, тугмасини қадашга улгуролмай, яна сўзида давом қилди. — Ш. Рашидов, Бўрондан кучли

5. Ўрнатмоқ, тикмоқ; босиб, суқиб, ўрнига жойлаштирмоқ.

Глухов пичоқ билан бирпасда беўхшовгина юлдуз ясади, бармоқдай қизил қалам билан уни бўяди-да, ёғочга бириктириб, қабрга қадади. — Ойбек, Қуёш қораймас

6. кўчма Экмоқ, тикмоқ.

[Бўтабой] Шудгорни кесиб, чигит қадаётганлар олдига борди. — С. Аҳмад, Ҳукм

от этн. Киши вафотидан кейин унинг кейинги маросимларидан бирини, масалан, йигирмаси ёки қирқини бирор яқин қариндошиникида ўтказиш одати, таомили.

Қаъда қилмоқ.

фл. 1. Қадамоқ феълининг ўзлик ва мажҳул нисбати.

Бу йил уруғ барвақт қадалди. Кўкракка қадалган қатор орденлар.

Ҳамманинг кўзи қора чарм қопланган эшикка қадалган. — А. Муҳиддин, Чап чўнтак

2. Кўзини тикмоқ; тикилмоқ.

Сочларини ёйиб, ўқдай қадалди — К. Яшин, Ҳамза

Чол ўғлига қадалиб олганди — Шарқ юлдузи

Валижон биллур тошлар орасидан қайнаб чиқаётган тиниқ сувга қадалиб, хиёл жим қолди. — О. Ёқубов, Ларза

3. Юрмоқтурмоқ Каби баъзи сўзлар билан қўлланиб, қимирламай шу сўзлар англатган ҳолатда бўлиш маъносини билдиради.

бу ерда қолган кишилар стулларга михлаб қўйилгандай қадалиб ўтиришларидан шахсий ишлари кўриладиган кишилар эди. — И. Раҳим, Ихлос

мажҳул киши юзини ойдинга бериб, хароба уй остида қадалиб турганликдан унинг ким эканлигини таниш осон эди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

Бемор бир оздан сўнг чой сўради. Кейин яна қадалиб ётаверди. — Ю. Шомансур, Қора марварид

фл. Қадалмоқ феълининг биргалик нисбати.

фл. Қадалмоқ феълининг орттирма нисбати.

Не колючкой к ноге прицепляйся, а цветком на груди быть старайся.