Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«pastki» boʻyicha 83 ta natija: Izohli

Filtr

Lugʻat maqolalari

19 ta
pastki

rvsh. 1. Pastda oʻrnashgan, joylashgan, nisbatan quyidagi, pastdagi.

Binoning pastki qavati. Daraxtning pastki shoxlari. Pastki jagʻ. Pastki lab.

Sixlarda kabob kelgach, Bozorov javonning pastki tortmasini ochib, bir shisha besh yulduzli konyak oldi. — I. Rahim, Chin muhabbat

Tohir pastki qavatdagi ochiq eshiklarga bosh tiqib qaradi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

2. Quyi, boshlangʻich, birinchi bosqichdagi.

Pastki kurs,

Qori pastki sinflarni oʻqitar va har yoz oʻqituvchilar qayta tayyorlov kursida oʻqib, bilimini oshirib turardi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Toʻliq maqola →
past

sft. 1. Yuqori tomon oʻlchami, qaddi, boʻyi uncha baland boʻlmagan, balandligi, boʻyi nisbatan qisqa; pakana, pastak.

Past devor. Past boʻyli daraxt. Boʻyi past odam.

Bogʻning atrofi eski, past, lekin yamalib, yasalib butunlangan devorlar bilan oʻralgan. — Oybek, Tanlangan asarlar

Shu zahoti hovlida past boʻyli yigit paydo boʻldi. — Sharq yulduzi

2. Uncha chuqur boʻlmagan, sayoz.

Past daryo.

3. Miqdori, darajasi, narxi uncha katta, baland boʻlmagan, nisbatan kam, oz, quyi.

4. Shiddati, kuchi, darajasi uncha katta boʻlmagan, nisbatan kuchsiz, zaif (issiqlik, bosim kabilar haqida).

Past temperatura.

Strelka sal koʻtarildi-yu, yana holi kelmay, pastga tushdi. Ortiq, benzin qancha qolganini koʻrib, oʻzining ham kapalagi uchib ketdi. — M. Mansurov, Yombi

5. Uncha baland boʻlmagan, boʻsh (ovoz, nota kabilar haqida).

Keyin begunoh koʻzlarini Alimardondan uzmay, yana oʻsha past, oʻychan ohangda gapirdi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

U oʻzini bir oz tutib oldi-da, past ovozda davom etdi: — Qoʻrqmang, institutdan haydamaymiz. Lekin odam degan bunaqa mahmadona boʻlmaydi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

6. Sifati uncha yaxshi boʻlmagan; oddiy, joʻn.

— Koʻp xonali uylar qurish masalasiga kelsak, avvalo, bizda sifat past, — dedi Yodgor oʻylanib. — Qoʻlingizni choʻzsangiz, shiftga tegadi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

Lekin agar biron yosh yozuvchi oʻz imkoniyati darajasidan pastroq asar yozsa, uni darrov ogohlantirib qoʻyar edilar. — K. Qahhorova, Chorak asr hamnafas

7. Unchalik yaxshi emas, yurishmagan (“baxt”, omad, tole kabi soʻzlar bilan).

Ha, oʻsha tolei past Jamila. — Hamza, Boy ila xizmatchi

8. Seryogʻin, yomon, sovuq;

Bu yil havo past keldi.

Barg yetilmayapti, bahor past keldi. — A. Muxtor, Kumush tola

9. Kelib chiqishi, nasl-nasabi yuqori tabaqalarga xos boʻlmagan, asilzoda emas.

[Qizning] Yuzida oz-moz chiroyi boʻlgani bilan, oʻzi tagi past. Sizning ostonangizga sira arzimaydi. — Hamza, Tanlangan asarlar

[Imom:] Otasini koʻndiramiz, uning tagi past, jazosi pul-da. — J. Sharipov, Xorazm

10. Pastkash.

Hammaga ham qiligʻingiz shumi yoki meni shunday past xotin deb oʻyladingizmi? Oydin, — Ikki koʻzi shunda

Past kishida odamiyat nima qilsin. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon

Dengiz tubida dur, ustida choʻp-xas, Oʻzgani past bilur kimki oʻzi past. — Sh. Shomuhamedov, Odam borki

11. Nisbatan quyi oʻrnashgan joy; pastlik, chuqurlik.

Pastga tushmoq.

Alimardon sirgʻanib, sohildan avaylab yurib, pastga tushdi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

Olmani tutib, orqasiga qaytsa, tut shoxidan shoshib, pastga yoshgina bir qiz tushib kelyapti. — S. Zunnunova, Olov

12. Yer, pol.

Chelakni pastga qoʻy.

13. Uyning kiraverishidagi eshikka yaqin joy; poygak.

Ibodulla ham akasidan bir qadam pastga tiz choʻka qoldi. — H. Gʻulom, Mashʼal

Etigi loy boʻlganidan, Yoʻlchi tanchaga oʻtirmay, namatning uchini qayirib, pastroqqa choʻkkaladi. — Oybek, Tanlangan asarlar

  • Narxi past Bunaqa yuvosh xotinlarga qaysi erkak past molni ravo koʻradi. — E. Samandar, Daryosini yoʻqotgan qirgʻoq
  • Tuzi past 1. Tuzi kam, keragidan oz tuz solingan. Ovqatning tuzi past;Namuncha gapingning tuzi past.
  • Nazari past yoki past nazar Hazrat goho sezib qolardi: koʻplarga past nazar bilan qarashni ham oʻrgangandi Qurbon — Sh. Xolmirzayev, Qil koʻprikArz-u holing eshitmas, Unda ishing hech bitmas. Shunchalik nazari past — Nima bersang olar u. — Mushtum
  • Avji past 1. Oʻsishi, rivojlanishi orqada qolgan, uncha yaxshi oʻsmagan, rivojlanmagan. Avji past ekinlar;Bugun doʻstimning avji pastroq koʻrinadi.
  • Aqli (yoki zehni, esi) past Aqli kalta, aqli koʻp narsaga yetmaydigan, fikrlash qobiliyati normal emas. — Esi past, — dedi Dehqonboy akaning ensasi qotib. — S. Zunnunova, OlovAqling past, miyang yogʻochdan, qalbing temirdan! — X. Toʻxtaboyev, Shirin qovunlar mamlakatiSen zehni past, beeʼtiqod odam ekansan. — Luqmoni Hakim
  • Mashqi past
  • Past kelmoq Boʻsh kelmoq, yon bermoq (bahsda, janjalda). Saxiylik, mehmondoʻstlikda andijonliklar Hotamdan oʻtsa oʻtardiki, ammo past kelmas edi. — Shukrullo, Saylanma
  • Past tushmoq 1. Jahlidan, hovuridan tushmoq. [Bobotoy ota] Oʻzining bu yerga nima maqsadda kelgani yodiga tushdi shekilli: — Bir sanamas, men ham dor tagidan qochganlar nevarasiman, — dedi bir pogʻona past tushib. — YoshlikMen hali hasratimni, dardimni kelib-kelib sizlarga aytdimmi? Men hali kelib-kelib odamgarchilikni, diyonatni, nomusni tuproq, bilan teng qilgan sizday razil xotinfurush, qoʻshmachilar oldida shunchalik past tushdimmi? — Hamza, Boy ila xizmatchi
  • Pastga urmoq Kamsitmoq, yerga urmoq; xoʻrlamoq. Sizni hech kim hozirgiday pastga urmaydi. U yogʻidan ham tashvish tortib yurmay qoʻya qoling. Toʻyni mana shu yerda oʻtkazamiz. — K. Yashin, HamzaBirovning uyiga bostirib kiribki, shunchalik pastkashlik qilishyaptimi, qoʻying, gaplashmang, nima qilasiz oʻzingizni pastga urib, jon oʻgʻlim. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
  • Qoʻli past 1. Ishi oʻngidan kelmagan, omad kulib boqmagan;
Toʻliq maqola →
pasta

ot Tibbiyot, kosmetika, pazandalik, rassomlik sohalarida qoʻllanadigan turli xil xamirsimon moddalarning umumiy nomi.

Tish pastasi. Sovun pastasi. Antiseptik pasta. Boʻyoq pastasi.

Birinchi qilgan ishim — yuzimni ikki-uch qayta sovunlab yuvib, ogʻzimni chayib tashladim. Uyga borib, tish pastasi bilan ham yuvdim. — Yoshlik

Toʻliq maqola →
pastak

sft. Boʻyi unchalik baland boʻlmagan, past, pakana.

Pastak devor. Pastak uy.

Umid xayollar ogʻushida mast edi. U jimjit xonada derazadan pastak tomlarga, etda-betda qoʻqqayib turgan moʻrilarga tikilganicha, xayol nahrida suzardi. — Mirmuhsin, Umid

Pastak uylarning loysuvoq tomlari yaxshilab kuralgan, ikki tomondan tushgan qor tor koʻchani toʻldirib yuborgan, chekkada ingichka soʻqmoq yoʻl qolgan edi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

Toʻliq maqola →
pastlik

ot 1. Pastkashlik.

— Bu odamgarchilikdan, vijdondan emas, bu pastlik, — dedi Elmurod. — P. Tursun, Oʻqituvchi

2. Past yer, oʻra, chuqurlik.

Kanizak pastlikka tushib ketganida, orqasiga bir qayrilib qaradi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

Ular suv yoqalab borib, pastlikka tushdilar. Shuhrat, — Shinelli yillar

Yoʻlchi otni yeldirib, tepalikda ketarkan, orqada qolgan pastlikdagi boqqa beixtiyor qaradi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Toʻliq maqola →
pastqam

sft. 1. Kishi nazari tushmaydigan; odamlar kam boʻladigan; xilvat, odamdan xoli joy, ovloq.

Har zamon-har zamonda obkashli kishilarning pastqam koʻchalarda gʻizillab ketayotganini uchratish mumkin edi. — Mirmuhsin, Tungi chaqmoqlar

Hozir dod solaman, boshimga odam yigʻib, melisa meni pastqamga opkelib, pora soʻrayapti, deyman. — S. Ahmad, Ufq

Gʻozga qarab kampir oʻgʻli joʻnadi. Pastqamdan panalab ketib boradi. — Alpomish

2. Uncha baland boʻlmagan, pastak, past va koʻrimsiz (uy yoki bino haqida).

Oʻtgan [oʻttizinchi] yillardagi uylar pastqam, diqqinafas guvala uy, somon tomlar edi. — N. Safarov, Olovli izlar

Oʻz sheʼrining pastqam uylarda jaranglaganidan Avaz benihoya xursand, bu narsa unga yana ilhom bagʻishlar edi. — J. Sharipov, Xorazm

3. Tevarak-atrofga nisbatan past, chuqur.

Pastqam jar labida shumtol-u anor Hamda bir itburun oʻsardi qator. — Ya, Qurbon

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 19 →

Taʼriflar ichida

52 ta
xokrez

xokrez Devorning pastki qismi. Chekkadagi panjara (koʻprik yoki zinapoyada).

koketka

koketka maxs. Koʻylak yoki bluzkaning koʻkrak usti va yelkani yopib turuvchi yuqori ulama qismi; unga pastki ulama qism qoʻshib tikiladi.

qiyshiq-tuyshiq

qiyshiq-tuyshiq shv. Qingʻir-qiyshiq. Sanam koʻrsatkich barmogʻi bilan derazaning pastki oynasiga qiyshiq-tuyshiq chiziqlar tortdi. Sh. Xolmirzayev, Toʻlqinlar

ostki

ostki Ostda, pastki tomonda joylashgan; pastdagi, quyidagi, pastki. Binoning ostki qavati. Teshaboy ostki labini tishlab, picha oʻylanib turdi. M. Ismoiliy, Fargʻona tong

solinchak

solinchak Quloqning sirgʻa taqiladigan pastki yumshoq qismi; sirgʻaliq. Solinchaklarda badomnusxa kumush gajaklar, oynador boldoqlar halqa-halqa boʻldi. T. Murod, Ot kish

qahvaxona

qahvaxona Choy, qahva, yengil taom va shu kabilar sotiladigan kichik restoran. Binolarning pastki qavati xilma-xil doʻkonlar, oshxonalar, qahvaxonalar va turli muassasala

Hammasini koʻrish · 52 →

Ertaklar

4 ta
Ayiqpolvon
Xalq ogʻzaki ijodi

Uch opa-singil otalarining zolimligidan qochib, har biri oʻz yoʻliga ravona boʻladi. Kenja qiz Iqbol ayiq bilan turmush qurib, Ayiqpolvon ismli oʻgʻil koʻradi.

Bulbuligoʻyo
Xalq ogʻzaki ijodi

Zolim podshohning oltin chinori uchun Bulbuligoʻyo qushini topishga chiqqan kenja shahzoda sarguzashtlari haqida hikoya qilinadi. U oʻzining mardligi va sadoqat

Quyosh yerining pahlavoni
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda kambagʻal chol va uning oʻgʻli Rustamning boy Halimboy zulmidan qochib, togʻda ayiqlar bilan doʻstlashib, pahlavon boʻlishi hikoya qilinadi. Rustam o

Shayton bilan dehqon
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda dehqonning tadbirkorligi va shaytonning soddaligi tasvirlanadi. Ular birgalikda dehqonchilik qilib, hosilni boʻlishishda turli vaziyatlarga tushishad

Sheva materiallari

8 ta
Al
Xorazm viloyati · qo'l

qo'l, qo'lning bilakdan pastki qismi

ashaq
Xorazm viloyati · ost, pastki qism
iyäkbav // iyäksä
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · homut ipi

xomutning pastki qismini bir-biriga birkitadigan ip

kasächa
Andijon viloyati · kosacha

zargarlikda - 1) chochpopuk gʻuppasi yoki juftlamasining yarmini tashkil etgan boʻlak; 2) ziraboldoqning pastki qirrasiga oʻrnatilgan mayda boʻlakchalar.

kosacha
Fargʻona viloyati · kosacha

zargarlikda - 1) chochpopuk gʻuppasi yoki juftlamasining yarmini tashkil etgan boʻlak; 2) ziraboldoqning pastki qirrasiga oʻrnatilgan mayda boʻlakchalar.

lachiq // lochugʻ
Qashqadaryo viloyati · chayla

chayla, kapa (pastki qismiga yoki yarmiga chigʻ tutiladi)

Hammasini koʻrish · 8 →