Qidiruv

ot 1. Oʻrganish boʻlib qolgan harakat, qiliq.

Yaxshi odat. Yomon odat. Sening odating menga maʼlum. Bu otning tishlaydigan odati bor. Odat qilmoq.

Tarki odat — amri mahol. — Maqol

Hasanalining ortiqcha berilib oʻylagan kezda soqolini qayirib tishlaydigan bir odati boʻlib, hozir ham soqolini yamlash bilan mashgʻul edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Har qanday yerga soʻramay-netmay kirib boraverish oqsoqolga odat edi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

2. Ota-bobodan qolib kelayotgan va kishilarga singib ketgan yoki yangidan singib borayotgan rasm-rusum, udum, tartib.

Eski odat.

Yilni oʻn ikki hayvon nomi bilan atash odati va 12 yillik davr bilan vaqt hisoblash anʼanasiga Qadimgi Xitoyda asos solingan. — Fan va turmush

Ertalab, odat boʻyicha, Nuri toʻr roʻmol yopinib, beshikdagi boladan to keksalarga qadar — hammaga salom qilar ekan. — Oybek, Tanlangan asarlar

Hatto shunday bir odat borki, kimdir vafot qilsa, uning tobutini koʻtarish oldidan, albatta, koʻpchilik oʻrtasida, marhumning olgan-bergani bormi, deb soʻraladi. — Shukrullo, Saylanma

rvsh. 1. Odatda boʻladigan, odat, oʻrganish boʻlib qolgan, odat hukmiga kirib qolgan; odatiy.

Odatdagi ish. Odatdagi muomala.

U hujraga kirib, yana odatdagi joyiga oʻltirdi. — A. Qahhor, Sarob

Mavluda qizchasini koʻtarib kirib kelganda, Marziya xola uning odatdagi kelishi deb oʻylab, xushnud qarshi oldi. — S. Zunnunova, Koʻk chiroqlar

2. Qoida, qonun koʻrinishidagi; doimiy.

Gap boʻlaklarining deyarli hammasi odatdagi oʻrnini oʻzgartirib, turgʻun inversion holatda boʻla oladi. — OʻTA

rvsh. kt. Odat boʻyicha, odatdagicha, har vaqtdagidek.

Odatan kun qiyomga yetganda, zavod gudok berar edi.

rvsh. Odat boʻyicha, odatga koʻra.

Odatda kichiklar kattalarga salom beradi.

Odatda er-xotin orasida gap qochganda, begona yonida boʻlsa, danakdek janjal yongʻoqdek boʻlib ketadi. — S. Ahmad, Ufq

Odatda ishchanlik qobiliyatini qayta tiklash uchun 3 soat dam olish yetarli boʻladi. — Fan va turmush

sft. Odat boʻlib qolgan, odat hukmiga, kirgan, odatda boʻladigan; odatdagi.

Odatiy narsa. Odatiy bayram.

Hasanali dasturxon yozib, qumgʻon kirgizdi. Odatiy takalluflar bilan dasturxon va choyga qaradi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Badiiy fikrning oʻzi odatiy fikrning qayta qurilishidir. — Gazetadan

fl. Odat qilmoq, biror ishga, narsaga oʻrganib qolmoq.

Ertalab barvaqt turishga odatlandim.

Mirzakarimboy, savdogar nazokatidanmi yoki odatlanganidanmi, nonni juda mayda ushatgan edi. — Oybek, Tanlangan asarlar