Qidiruv

fl. 1. Oʻzganing narsasini xufiyona olmoq, olib ketmoq; qonunga xilof ravishda oʻzlashtirmoq.

Oʻgʻli roʻzgʻorni yaxshilab, ovqatlarni moʻl-koʻl qila boshlabdi. Otasining pulini oʻgʻirlab, xarajat qilaveribdi-da. — Oybek, Tanlangan asarlar

Zuhur amakim skladdan taxta oʻgʻirlab, qamalib ketganlar. — Mushtum

2. Kimsani boshqalarga bildirmasdan, zoʻrlab olib qochmoq.

Hasanalini bolalik vaqtida Erondan kishi oʻgʻirlab keluvchi bir odam qoʻlidan Otabekning bobosi oʻn besh tilla barobariga sotib olgan edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

3. koʻchma Oʻzi birikib kelgan soʻz bildirgan narsani xufiyona olmoq, undan ayirmoq, uni yoʻq qilmoq.

Jaholat yomon narsa, aylanay, odamning aqlini oʻgʻirlab, fojiaga yetaklaydi. — Mushtum

Alifdek qomatini sen bukding, yuzlariga ajinlarni sen solding, koʻzlaridan ajinlarni sen oʻgʻirlading — S. Ahmad, Ufq

Domlaga qoʻl urish bilan mahallaning fayzini oʻgʻirlagan bu ayolni koʻrgan ham, koʻrmagan ham bir gʻazab bilan yomon koʻrar edi. — A. Qahhor, Toʻyda aza

fl. Oʻgʻirlamoq feʼlining majhul nisbati.

fl. Oʻgʻirlamoq feʼlining orttirma nisbati.

fl. 1. Vazni, ogʻirligi oshmoq, ogʻirroq boʻlib qolmoq, ogʻir tortmoq; vazminlashmoq; koʻpayib bormoq.

Yogʻoch boʻkib, ancha ogʻirlashdi. Mashinaning yuki ogʻirlashib ketdi.

Qordan kichkina yumaloq yasab, dumalata-dumalata, oʻz boʻylaridan baland katta kurra yasaganlar. U juda ogʻirlashgan. — Oybek, Tanlangan asarlar

2. koʻchma Tobora mashaqqatli boʻlmoq.

Botiralining xayoli uning yelkasiga ogʻir yuk boʻlib tushdi va bu yuk kundan-kun ogʻirlashardi. — Yoshlik

3. Qiyinlashmoq, murakkablashmoq.

Ish ogʻirlashdi.

4. Ogʻir tortmoq, mushkullashmoq.

Bemorning nafas olishi ogʻirlashdi.

5. Moddiy jihatdan nochor holga tushib qolmoq; mashaqqatli, uqubatli boʻlib qolmoq.

Ayam oʻlgandan keyin ahvolimiz yana ogʻirlashdi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Zamon ogʻirlashib ketganmish, nima qilay, qon yutib oʻtiribman. — T. Malik, Iblis devori

6. Noqulay, qiyin boʻlib qolmoq.

Endi qizining oldiga kirib, uning betiga qarash unga [qutidorga] juda ham ogʻirlashgan edi, chunki bu fojianing bosh omili deb oʻzini tanigan edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

7. Xavfli tus olmoq, xavfli, xatarli boʻlib qolmoq, jiddiylashmoq.

Ahvol borgan sari ogʻirlashdi. Pogodin qoʻshinlari yarim halqa ichida qoldi. — I. Rahim, Chin muhabbat

— Boylarning chaqigʻi bilan Yoʻlchining ishi ogʻirlashdi,— dedi Shokir ota. — Oybek, Tanlangan asarlar

8. Kuchaymoq, zoʻraymoq, tuzalishi mahol boʻlib qolmoq.

Bemor kundan-kunga ogʻirlashyapti.

Fazilat opaning ahvoli ogʻirlashib borardi. Rangi sargʻayib, ozib choʻp boʻlib qoldi. — M. Hazratqulov, Jurʼat

9. Oshmoq, kuchaymoq.

Jinoyati ogʻirlashdi. Jazo choralari ogʻirlashdi.

10. koʻchma Gangib qolmoq, oʻzini yomon his etmoq.

Kishi dardini anglatolmasa ogʻirlashadi. — A. Qahhor, Sarob

Qotmadan kelgan Smirnov bu soʻzlarni eshitgach, ogʻirlashib ketganday boʻldi. — Sh. Rashidov, Boʻrondan kuchli

fl. Ogʻirlashmoq feʼlining orttirma nisbati.