Hayot Foundation лойиҳаси
Лойиҳа ҳақида
Ўз
Ўз

Қидирув

«нафси» бўйича 50 та натижа

Филтр
Бўлим
Луғатлар Эртаклар Шевалар
Луғат тури
Изоҳли Таржима Терминологик Фразеологик
Тилдан
Ўзбекча Инглизча
Тилга
Ўзбекча Русча Инглизча Қорақалпоқча Немисча Франсузча Арабча Туркча

Луғат мақолалари

11 та
нафс
Изоҳли луғат · яна 7 та луғатда

от 1. Ейиш-ичишга, мол-дунёга бўлган эҳтирос.

Менинг нафсим балодур, ёнган ўтга соладир. — Мақол

2. Шаҳвоний ҳирс.

[Фотима ўз-ўзига:] Бундай ўз нафсларига берилган зотлар бировнинг ҳалол хотинига кўз тикиб, ҳаётда ҳеч бўлмаган ёлғон сўзларни қўшиб, ширингина бир турмушни бузмоқчи бўладилар. — Ҳамза, Туҳматчилар жазоси

Бойваччанинг кўзида ҳар бир хотин унинг нафси, ҳирси учун яратилган чиройли мева эди. — Ойбек, Танланган асарлар

  • Нафс бандаси Нафсидан бошқани ўйламайдиган. — Нафс бандаси Биров ишдан келса, сиз ошдан келасиз, — деди Мели полвон жаҳли чиқиб. — П. Турсун, Ўқитувчи
  • Нафси бузуқ (ёки ёмон) Овқатдан сира қайтмайдиган, нафсини тия олмайдиган; ҳирсли. Нафси бузуқ ҳайитда ўлар. — Мақол
  • Нафси улик (ёки тийиқ) Нафсини тия оладиган, ҳар нарсага суқ билан қарайвермайдиган.
  • Нафсига ўт тушмоқ Нафси ҳаддан ташқари авж олмоқ; нафси ҳакалак отмоқ.
  • Нафсини тиймоқ Нафсига эрк бермаслик, ўзини сақламоқ. Кўзинг оғриса, қўлингни тий, ичинг оғриса, нафсингни тий. — Мақол
  • Нафси олинмоқ (ёки оғримоқ) Нафсониятига тегмоқ, кўнгли оғримоқ. Бундан нафси олинган Соли ота жаҳлига чидолмай, олдида дўмбиллаб юрган набирасини уйидан қувди. — А. Қаҳҳор, Олтин водийларни кезгандаУ [Ғуломжон] нафси оғриган киши товуши билан қулфи дилини очди. — М. Исмоилий, Фарғона т. о.
Тўлиқ мақола →
нафсиз
Изоҳли луғат · яна 3 та луғатда

сфт. Фойдасиз, бефойда.

Дунё таниш-билиш, гумонлар юкин Кўтариб кексаяр бекор ва нафсиз. — В. Зоҳидов, Ҳаётбахш бадиият тароналари

Тўлиқ мақола →
нафсиламр

от 1. Ҳақиқатга мос; тўғри, рост.

— Бе-э-э, гўрними, тақсир! — деди Сафар бўзчи, — у гапни қўйинг, нафсиламр гап яхши. — А.

— Уни қаранг, нафсиламрини айтганда, ота-бобомизнинг замонида ҳам бунақанги пахтани ҳеч ким кўрмаган, — деди Шермат. — Ҳ. Нуъмон, Фасллар

2. крш с. Ҳақиқатда, ҳақиқатан ҳам.

Нафсиламрга, насия жаннатдан кўра бир отим нос афзал. — Мақсудий, Лайлатулқадр

— Нафсиламр, гапингиз жуда тўғри — деди Ёʻлчи. — Ойбек, Танланган асарлар

Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 11 →

Таърифлар ичида

34 та
кекчи

кекчи Кек сақлайдиган, ўч олиш пайига тушган; адоватчи. Кекчи одам. Ўтакетган кекчи. Аввалам, мен сиз ўйлаганча кекчи эмасман. Сизда нима айбки, сиздан ўч о

хўрлик

хўрлик Иззат-нафси поймол бўлиш, таҳқирланиш. Кет десанг, Қашқар кетай, ёʻлларда ёлғизлик ёмон, Ёлғизликдан ким ўлибди, ҳаммадан хўрлик ёмон. Қўшиқлар Кис

шахсият

шахсият Ўзига хос хусусиятлари билан бошқалардан ажралиб турувчи муайян шахс; шахснинг ўзлигини белгиловчи томонлари, хусусиятлари мажмуи; ўзлик, ким эканлик

ҳайкалак

ҳайкалак Нафси ҳайкалак отмоқ Шундан кейин нафси баттар ҳайкалак отиб, қўл остидаги ишчиларнинг маошига ҳам арра сола бошлади. Муштум

Ҳаммасини кўриш · 34 →

Эртаклар

3 та
Илм афзал
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда бир ота саккиз ўғли ва бир қизини синовдан ўтказиб, илм ва давлат ўртасидаги фарқни англашга ҳаракат қилади. Доно қизининг жавоблари орқали оила

Серкабобонинг ҳийласи
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда серкабобо ўз подасини оч бўри ва очкўз арслондан қандай қилиб ҳийла билан қутқаргани ҳақида ҳикоя қилинади. Унинг топқирлиги ва жасорати туфайл

Тулки билан бўри
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда тулки ўзининг айёрлиги ва зукколиги билан бўрини алдаб, унга турли хил синовлар беради. Эртак нафсга берилишнинг оқибатлари ва айёрликнинг ғала

Шева материаллари

2 та
ўтборда
Самарқанд вилояти · мақтанчоқ

гуппига маънодош, кишиларнинг нафси орқали ўт организмига азоб берадиган кишиларга нисбатан лақаб