Qidiruv

s. t. Mato, gazlama

Ip mata

Tushimda onam oppoq mataga chulgʻangan.. qiya boqmay ketyapti — Oybek, Quyosh qoraymas

ot 1. Yozuvda yoki bosma holda shakllantirilgan mualliflik asari yoki hujjat.

Begona tildagi matnni tarjimon uzi uchun talqin etishi bilan uni uz tilida boshqalarga atab qayta yaratishi oʻrtasida ulkan tafovut bor. — Gʻ. Salomov, Tarjima nazariyasiga kirish

2. Bosma nashrning rasm, chizma va izohlarsiz asosiy qismi.

ot 1. Gazlama, material, materiya.

Paxta ipdan toʻqilgan mato.

Bunday boʻyoq bilan boʻyalgan mato oʻngib ketmaydi. — Fan va turmush

2. Mol, buyum, narsa.

— Yo qudratingdan, ishonmaydi-ya! — dedi Turobjon [xotiniga] keltirgan matoni titkilab, — mana, chaynab koʻr! — A. Qahhor, Anor

ot 1. a. Tugal maʼno ifodalamaydigan obrazli ibora, hikmatli soʻz (masalan, qizil qor yoqqanda, tuyaning dumi yerga tekkanda).

2. Qissa, masal.

Qulmurodning mataldek boʻlib eshitilayotgan dard-alamli hikoyasi ostida Shokir qachonlar uyqu daryosida gʻarq boʻlgan edi. — S. Ayniy, Qullar

ot Shaxmat yoki sportning biror turi boʻyicha ikki raqib yoki ikki komanda oʻrtasidagi musobaqa.

Futbol matchi. Dunyo birinchiligi uchun shaxmat matchi,

Rasmiy musobaqalardan tashqari oila aʼzolari oʻrtasida ham har xil turnir, matchlar oʻtkazilib turadi. — M. Muhitdinov, Donalar.

ot 1. ad. Gʻazal yoki qasidaning har ikki misrasi oʻzaro qofiyalanadigan birinchi bayti.

Bobur taqqa toʻxtab qoldi. Yo olloh, axir bu bir paytlar oʻzi bitgan gʻazalning matlai-ku! — X. Sultonov, Bir oqshom ertagi

2. esk. kt. Osmon yoritqichlarining chiqish oʻrni, chiqishi.