Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «kattalik» — результатов: 113

Фильтр

Словарные статьи

32
kattalik

ot 1. Hajm, koʻlam, daraja va shu kabilar jihatdan meʼyoridan ortiqlik; katta holat.

Hovuzning kattaligi. Yutuqning kattaligi. Vazifaning kattaligi. Yosh jihatdan kattalik.

Ketmonning vaznidan qatʼiy nazar, ketmonning bet kattaligini yerga chizib koʻrsatdi. — A. Qodiriy, Obid ketmon

- Nima qildi, haqiqat oldida mening kichikligim, sizning kattaligingiz bari bir emasmi? — dedi Elmurod. — P. Tursun, Oʻqituvchi

2. Oʻzini oʻzgadan yuqori tutish; manmanlik.

Kattalikni bilmas bir yaxshi odam, Saxiylikda yoʻlda qolibdi Hotam. — Fozil shoir

  • Kattalik qilmoq Oʻzini katta olmoq, hammani ishga buyurmoq, xoʻjayinlik qilmoq. Xalq oldida mening obroʻyimni bir pul qilib kalaka qilishga kim huquq beribdi unga?! Kattaligini qiladiganiga qilsin. — P. Tursun, Oʻqituvchi
Полная статья →
katta

sft. 1. Hajmi, oʻlchami meʼyordan yoki nisbatan ortiq; ulkan; kichik.

Katta shahar. Katta hovli. Katta daryo. Katta soy. Katta tosh. Katta zal.

Traktor kesilgan katta daraxtlarning toʻnkasiga zanjir bogʻlab tortar, arra, bolta koʻtargan odamlar bularni kesib, qirqib, aravalarga yuklashar edi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

Oʻroz qayerdandir katta tarvuz keltirib, oʻrtaga qoʻydi. — Oybek, Tanlangan asarlar

2. Tarkib jihatdan meʼyoridan ortiq, ortiq miqdorli; kichik.

Katta qoʻshin. Katta jamoa.

Men — oʻn oltiga toʻlmagan qiz, birdan yot va katta oilaga tushib qoldim. — Oybek, Tanlangan asarlar

3. Kuch-qudrati, darajasi, salmogʻi yuqori; buyuk, zoʻr.

Katta gʻalaba. Katta tantana. Katta eʼtibor. Katta jasorat. Katta bayram. Katta mahorat. Katta tortishuv.

Bu kitobni oʻsha kechasi katta qiziqish bilan qoʻlga olarkan, eri Abdullaboy kelib qolib, [kitobni] qoʻlidan yirib oladi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Boltaboy kechki ovqatdan keyin keldi. U juda katta ishni bitirib kelganday, ogʻzi qulogʻida boʻlib, nuqul sement toʻgʻrisida sementlab qilingan toʻgʻon qanchalik pishiq boʻlishi va hokazolar toʻgʻrisida gapirar edi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

4. Yosh jihatdan ulugʻ, yoshi ortiq.

Katta oʻgʻil. U mendan katta.

[Yusufbek hoji:] Oyim, har nima, siz kattasiz, Zaynab yosh, kattadan kichikka shafqat lozim. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

5. Yoshi katta kishi; qari, keksa.

Kattani hurmat qil. Kattalar gapiga quloq sol.

6. Xizmatdagi martabasi, unvoni, darajasi jihatdan (boshqaga nisbatan) yuqori.

Katta ilmiy xodim. Katta laborant.

7. Koʻzga koʻringan; atoqli, mashhur.

Katta olim. Katta artist,

Bu — Abdulla fonuschi degan katta qiziqchi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Abdurahmonning amakilari Buxoroda katta mudarrislardan sanalar edilar. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon

Toshkentga butun mamlakatdan katta geolog olimlar kelishgan. — S. Karomatov, Oltin qum

8. Yuqori lavozimdagi amaldor; rahbar, boshliq.

Shaharning kattalari.

[Tojiboy:] E, nodon Menga tegsang, jon-jon demaysanmi? Bir yurtning kattasi boʻlsam. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Odamlar tamom yigʻilgan boʻlsalar ham, kattalardan darak yoʻq. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

  • Katta xotin
  • Katta qilmoq Boqib, parvarish qilib oʻstirmoq, voyaga yetkazmoq. — Biz senlarni it azobida katta qildik-ku, — dedi shashtidan tushib Ibn Yamin. — K. Yashin, Hamza
  • Kattani kesib, kichkina qilgan Keksa kishilarning gapini gapiradigan yosh bola haqida.
  • Oʻzini katta olmoq (yoki tutmoq) Amal, daraja yoki bilim jihatdan oʻzini boshqalardan ustun qoʻymoq, magʻrurlanmoq, kekkaymoq. U [Mannon Uygʻur] hech mahal oʻzini katta tutmas barchaga barobar, bilimdon murabbiy edi. — H. Nosirova, Men oʻzbek qiziman
  • Katta arava qayoqqa yursa, kichigi ham shu yoqqa yuradi Yoshlar, tajribasizlar kattalardan, tajribali, obroʻli kishilardan oʻrnak oladi, degan maʼnoda ishlatiladi.
  • Katta boshini (yoki oʻzini) kichik qilib Yoshining kattaligi, amali-martabasi yoki davlatiga qaramay, oʻzini katta olmay; kamtarlik bilan. Margʻilon degan shahardan katta oʻzini kichik qilib, qizi ila kelayotgan Mirzakarim akaga oʻgʻlining xoʻrlik keltirishidan choʻchidi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
  • Katta gap Eʼtiborga loyiq, arziydigan ekanlikni bildiradi. Oʻrtoq Muslim endi haqiqat kim tomonida ekanini tushunibdi, bu katta gap. — N. Safarov, Tanlangan asarlarYoʻq, avval yurtning homiylari boʻlgan boyonlar oʻz oʻgʻillarini hozirgi zamon ilm-fununi bilan tarbiyalasinlar. Shu ham katta gap. — Oybek, Tanlangan asarlar
  • Katta gapirmoq (yoki ketmoq) — Hoy, bola, sal pastroq tush, — deydi yana birov uning [kuyovning] katta ketganiga jahli chiqib. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otgunchaSanga katta gapirib qoʻyganmiz, dumbul ishni azaldan yomon koʻraman-u, har qalay, ishimiz puxta boʻlmay, keyin burnimizni tishlab qolmasak, degan xavotirdaman. — J. Abdullaxonov, Xonadon
  • Katta ogʻiz yoki ogʻzi katta Otasining davlati, katta ogʻiz, hovliqma va takabbur onasining erkalashi qoʻshilib, qizga ortiqcha gʻurur bergan. — Oybek, Tanlangan asarlarMachitga borib, vaʼz ayting. Ertaga Gʻuzorning ogʻzi kattalarini qalʼaga toʻplaymiz. — Sh. Toshmatov, Erk qushi
Полная статья →
Kattalikni oʻlchash

uni shu kattalik uchun birlik qilib qabul qilingan bir jinsli kattalik bilan taqqoslash demakdir. Har qaysi fizik kattalikning oʻlchov birligi bor, masalan vaqt birligi 1 (s). hajm birligi 1 (m³).Измерить величину — это значит сравнить её с однородной величиной, принятой за единицу этой величины. Для каждой физической величины приняты свои единицы. Например, единица времени 1 (с), единица объёма 1 (м³).

Полная статья →
kattakon

sft. 1. Odatdagidan ancha katta; juda katta.

Kattakon boʻri. Kattakon qovun.

Xonada oʻntacha eski, chang bosgan parta, kiraverishdagi devorga kattakon qora taxta qoqilgan edi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Oʻtirganlar orasida Toʻlqiniy degan soʻz soʻrab, kattakon papkani qoʻltigʻiga qisgancha, minbarga koʻtarildi. — Shukrullo, Qor ham yonar ekan

2. Katta 3, 8.

Hamza uyingizda kattakon quvonchli voqea yuz berganini aytdi. — K. Yashin, Hamza

Demak, suv chiqadi. Qanday qilib chiqarish esa odamlarning ixtiyorida. Faqat kattakonlar yoʻl qoʻyib bersa boʻlgani. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha.

Полная статья →

Показать все · 32 →

В определениях

79

Показать все · 79 →

Диалектные материалы

2
koʻlcha
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · pol

pol (atrofiga marza tortilgan 500 kv. m kattalikdagi ekin maydoni)

ottanchabolgʻi
Namangan viloyati · oʻrtancha bolgʻa

Zargarlikda uzuk va bilaguzukning xomini urib tekislaydigan oʻrtacha kattalikdagi bolgʻa