Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«jinni» boʻyicha 265 ta natija

Filtr

Lugʻat maqolalari

188 ta
jinni
Izohli lugʻat · yana 6 ta lugʻatda

ot 1. Aqldan ozgan, ruhiy kasallikka yoʻliqqan; telba, savdoyi.

Oʻsha qoʻshnining qizi shu yongʻoq tagi-da koʻp oʻtirib, jinni boʻlib qoldi. — S. Zunnunova, Gulxan

Qurvonbibi jinni boʻlib, paranjisiz va yirtiq kiyimlar bilan eshonnikiga kelgan vaqtida, uni zanjirga bogʻlaydigan odam ham topilmadi. — Choʻlpon, Kecha va kunduz

2. Xayoliga kelgan ahmoqona ishlar, yarashmagan qiliqlar qiladigan kishi; ahmoq, nodon.

Maslahatingiz uchun rahmat, rais. Men boʻlsam, jinni boʻlib, sizga maqtanibman. — Sh. Rashidov, Boʻrondan kuchli

Jinni boʻlibsan, Tohir! Hamma urushdan qochsa, sen bu ajdahoning komiga oʻz ixtiyoring bila bormoqchisan! — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

3. Oʻzini yaqin olib, erkalatib gapirganda yoki hazil tariqasida devona, tentak kabi maʼnolarda ishlatiladi.

Devona sevikli qovogʻini soʻrida koʻrib quvona ketdi: — Voy, jinnilar qovogʻimni ber, jinnilar! — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

  • Jinni shamol Goh u tomondan, goh bu tomondan esadigan shamol, uyurma shamol.
  • Jinni qilmoq Es-hushidan ayirmoq. [Zubayda] Noz-u ado bilan dutor chertib qoʻshiq aytganda, eshitganni jinni qilarmish. — K. Yashin, Hamza
  • Jinni qoʻyning kallasini yedingmi? Esingni yedingmi? Jinni boʻldingmi?
  • Jinnisini chiqarmoq 1. Kalaka qilmoq. Qorboʻron qilib, uning jinnisini chiqarishdi;Bolalar qoʻgʻirchoqning jinnisini chiqaribdi.
  • Latta jinnisi Turli xil latta-putta, gazmollarga oʻch, ishqiboz. — Latta jinnisi! — deb baqirdi Boʻtaboy butun alamini xotinidan olmoqchi boʻlib, — lattaning uchini koʻrsatsa, oʻzingni tomdan tashlaysan. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari
Toʻliq maqola →
jin
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

ot 1. Sharq mifologiyasida va diniy tasavvurlarga koʻra: pastqam joylarda kishi koʻziga odam timsolida koʻrinib, goʻyo uni biror dard-illatga chalintirib (masalan ogʻzini qiyshaytirib) ketadigan afsonaviy maxluq.

— Endi bu yerda ilgarigiday boyoʻgʻli sayramaydi. Hech kimning koʻziga jin ham koʻrinmaydi, — dedi Yusvali togʻa. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Bukri domla Maynani jinmi, parimi deb oʻyladi shekilli, turgan joyidan siljimay, allaqanday duoni pichirladi. — Sh. Toshmatov, Erk qushi

2. Kishining tabiati, taʼb.

Shunaqangi gaplarni jinim suymaydi.

Beparvo, boʻshanglik mardga emas ep, Bunday odamlarni yoqtirmas jinim. — J. Jabborov.

Sattorqul akang uyni tuzattirib bermoqchi. Mayli, oʻshanda deraza ham qursin, oqlatsin ham, tokcha jiniga yoqmasa, suvatib tashlay qolsin. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

  • Jin koʻcha Pastqam tor koʻcha. Xivaning jin koʻchalari huvillab yotibdi. — S. Siyoyev, Avaz
  • Jin tegmoq Kayfiyati buzilmoq. Narigi xonadan opasining uf tortgani eshitildi: — Nima jin tegdi unga? — Opa, qoʻrqyapman,— dedi Charos ovozi titrab. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol
  • Jin urmaydi Hech narsa qilmaydi, taʼsir qilmaydi. — Xotiningizga jin ham urmaydi, avval xashak jamgʻarish topshirigʻini bajaring! — dedi sovxoz direktora Saidmurod aka. — N. Qobil, Bemorlar
  • Jin ursin Senlarning gaplaring qiziq boʻldi-ku, jin ursin seni! — S. Karomatov, Oltin qum
  • Jin chiroq
  • Jini tutmoq Taʼbiga, koʻngliga yoqmagan ish yoki gapdan jahli chiqmoq; jigʻibiyron boʻlmoq. Birpasda dadamning jini tutdi. — E. Raimov, Ajab qishloq
  • Jini qoʻzimoq (yoki qoʻzgʻamoq) [Zargarov Nasibaga zehn solib:] Hm Formada olib bora koʻrma, formani koʻrib, ZAGS mudirining jini qoʻzgʻamasin tagʻin. — A. Qahhor, Ogʻriq tishlar
  • Jiniga tegmoq yoki jinini qoʻzgʻatmoq Tabiatiga toʻgʻri kelmaydigan ish, harakat yoki gap bilan jahlini chiqarmoq; asabini qoʻzgʻatmoq. Jinimga tegmagan sen bormiding?
  • Jinidan battar yomon koʻrmoq Qattiq yomon koʻrmoq. Domla bozor qilishni, magazinga borishni jinidan battar yomon koʻrar edi. — A. Qahhor, Toʻyda aza
  • Seni (yoki senga) nima jin urdi? Senga nima boʻldi? Esingni yedingmi? Aqldan ozdingmi? [Qozi Mulladoʻstga:] Senga nima jin urdi? — [Mulladoʻst:] Sizni urgan jin! Jim turing, bu kun ham ozlik qilmasin! Hamza, — Maysaraning ishi
  • Jin chaqa Jin chaqa hammaning karmoniga tupurib, boylarning hamyoniga oʻzini uradi. — Oybek, Tanlangan asarlar
  • Jin mashina Paxta tozalaydigan, chigitdan tolalarni ajratib oladigan mashina. Zavod ichkarisida jinlar paxta tozalab chiqarmoqda. — J. Sharipov, Xorazm
Toʻliq maqola →
jinnilik
Izohli lugʻat · yana 4 ta lugʻatda

ot 1. Telbalik, savdoyilik.

Unda jinnilik asari bor.

2. Nojoʻya, ahmoqona ish; tentaklik, ahmoqlik.

— Latifiy oʻzi xoʻp kelishgan yigit-u, lekin shoʻxlik qilaman deb, jinnilik qilgani yomon, bemaza gapni koʻp aytadi,— debdi [Fotima]. — P. Tursun, Oʻqituvchi

  • Jinniligi tutmoq (yoki qoʻzimoq) Gʻazablanmoq, achchiqlanmoq. Nihoyat, Oyimcha bibining sabri tugab, jinniligi tutdi, koʻzlaridan nafratli uchqunlar sachratdi — K. Yashin, Hamza— Nima deysan, eski jinniligim qoʻzib turibdi, menga taraf boʻladiganlar bormi? — deb nimagadir ishora qildi Madamin. — P. Tursun, Oʻqituvchi
Toʻliq maqola →
jinnixona
Izohli lugʻat · yana 3 ta lugʻatda

ot Aqldan ozganlar, telbalar shifoxonasi.

Qotil jinnixonadan qochgan ashaddiy telba boʻlishi kerak. — Fan va turmush

Birov uni raisni ushlab olib, jinnixonaga joʻnatmaydi, hech kim masxaralab kulmaydi, esi past demaydi. — Yoshlik

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 188 →

Taʼriflar ichida

50 ta
mushtumzoʻr

mushtumzo‘r tar. Batraklarni, kambagʻal dehqonlarni haddan ortiq ishlatgan mulkdor, boy dehqon. Hali yerning koʻp qismi mushtumzoʻrlar qoʻlida edi. N. Safarov, Olovli izl

Hammasini koʻrish · 50 →

Ertaklar

16 ta
Dono xotin
Xalq ogʻzaki ijodi

Podshohning donishmand qizi otasi va uning vazirlarini oʻlimdan qutqaradi, biroq qizgʻanchiq oʻgay onasi tufayli choʻlga tashlanadi. U yerda u telba bir yigitni

Dono yigit va uning qayligʻi
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda dono yigitning oʻziga munosib umr yoʻldoshini topish sarguzashtlari hikoya qilinadi. U yoʻlda uchragan turli savollar orqali boʻlajak rafiqasining aq

Hasan bilan Huriliqo
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda Zulayho ismli ayolning hasadi tufayli koʻp azob chekkan Huriliqo ismli qizning sarguzashtlari hikoya qilinadi. Uning sadoqati va sabri oxir-oqibat ba

Hotam
Xalq ogʻzaki ijodi

Hotam ismli yigitning sarguzashtlari haqida hikoya qilinadi. U oʻzining jasorati va topqirligi bilan koʻplab qiyinchiliklarni yengib oʻtadi.

Ibn Sino va jinni
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda Alovuddin ismli bir yigit oʻzini hoʻkiz deb oʻylab, kasallikka chalinadi. Koʻplab tabiblar uni davolay olmagach, podshoh Ibn Sinoni yordamga chaqi

Jonon piyola
Xalq ogʻzaki ijodi

Qoʻqon podshosining qimmatbaho piyolasi sinib qoladi va uni tuzatishga hech kim qodir boʻlmaydi. Faqatgina bir kal shogird oʻzining aql-zakovati bilan bu muammo

Hammasini koʻrish · 16 →

Sheva materiallari

11 ta
Jinnibosh
Xorazm viloyati · sholi orasida o‘sgan o‘zga nav sholi boshog‘i

Sholi orasida o‘sgan o‘zga nav sholi boshog‘i. Urug‘ aynimasligi va guruch sifatini saqlash uchun bunday boshoqlar bittama-bitta o‘rib olinib, yem o‘rnida ishla

arqaly
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · jinni
dä:li
Xorazm viloyati · dali

jinni, sho'x

j'll'
Xorazm viloyati · jinni

aqlsiz, shoʻx

jilli
Xorazm viloyati · tentak, jinni

Hammasini koʻrish · 11 →