Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«эшон» бўйича 201 та натижа: Изоҳли

Филтр

Луғат мақолалари

10 та
эшон

от Диндорлар орасида маълум обрў қозонган руҳоний, дин пешвоси.

Бу эшон биров билан сўзлашганда, ўзини худди кимга қайси жаннатдан ўрин бериш тўғрисида худо билан сўзлашиб келгандай тутарди. А. — Қаҳҳор, Тўй

Тўлиқ мақола →
эшонзода

от Отаси эшон бўлиб ўтган, эшонлардан тарқаган шахс, эшон боласи, авлоди.

— Ўзимиз тошкентлик бўламиз, эшонзодаларданмиз, мадраса кўрган муллойи забардастлардан бўламиз, — деди домла. — Ғ. Ғулом, Шум бола

Тўлиқ мақола →
пешона

от 1. Юзнинг қошдан сочгача бўлган қисми, манглай.

Кенг пешона. Пешона суяги.

Бу гаплардан ҳашарчилар қотиб-қотиб кулишарди. Раззоқ буқачи пешонасини уқалаб, терга пишиб, индамай ўтирарди. — С. Аҳмад, Жимжитлик

Икромжон тер босган пешоналарини, бўйинларини қийиғи билан артаркан, Азизхон тарафга бир қараб қўйди. — С. Аҳмад, Уфқ

2. Диний тасаввурларга кўра: қисмат, тақдир.

Наҳот пешонамга тоабад тобелик, қуллик мақоми битилган бўлса. — С. Сиёев, Ёруғлик

3. Бисот, буду шуд, бор-ёʻғи.

Пешонагинамизда биттагина-да, ўргилай, биттагина. — С. Аҳмад, Уфқ

Пешонамда битта ўғил, ёнимда юрсин, деб туриб олди. — С. Сиёев, Ёруғлик

  • Пешонани боғлаб, ишга киришмоқ Астойдил ишга киришмоқ.
  • Пешонасини силамоқ [Бой:] Баракалла ўғлим! Ҳалол меҳнат қилсанг, ҳамиша бахтинг олчи-да! Ҳамиша пешонангни силайман! Ҳамза, — Бой ила хизматчи
  • Пешонага ёзилгани Тақсирда белгиланган нарса; тақдир, қисмат. Пешонамга ёзгани сен экансан, менда нима чора! — Ҳамза, Танланган асарларБилмадим, тақдир унинг ва менинг пешонамга нималар ёзгандир. — Ф. Ғулом, Ёдгор
  • Пешонада битганини (ёки ёзилганини) кўрмоқ Тақдирда белгиланган нарсадан, қисматдан қочиб қутула олмаслик. Ўйнашмагин арбоб билан, арбоб урар ҳар боб билан. Пешонада битганини кўрасан. — Ҳамза, Бой ила хизматчиЗероки, рисолаларимиз мавжуд, ҳар ким ўз толеидан, пешонасига ёзилганини кўрадир. — У. Исмоилов, Сайланма
  • Пешонамдан кўрдим 1. Таваккал, нима бўлса бўлар. Бахтинг бўлса, тузалиб кетасан, дейишяпти. У ёғини пешонамдан кўрдим. — СаодатХола, кун эзмаланмай, чиқиб айтаверинг-да. Бўладиган бўлса, мендан сўраб нима қиласиз? Нима бўлса, пешонамдан кўраман. — Ҳамза, Танланган асарлар
  • Пешонаси ёруғ Омади келган, бахтли. Пешонамиз ёруғ экан, ўғлим. — П. Турсун, Ўқитувчи
  • Пешонасига сиғмади Айрилди, жудо бўлди.
  • Пешона тери Меҳнат ва унинг маҳсули. — Агар ўзининг пешона тери билан бойлик орттирган шайх топилса, — деди истеҳзо билан, — майли, мақбарани ўша бошқара қолсин, мен розиман! Шу билан гапим тамом. — К. Яшин, ҲамзаЎғирлик қилиб топган бўлсам айтинглар. Улар пешона тери билан топилган. Ҳалоллик билан орттирганман уларни мен — К. Яшин, Ҳамза
  • Пешона тери тўкмоқ Тиришиб, астойдил меҳнат қилмоқ. Мусобақадошингиз қўйган шартларни бажариш учун ҳалол меҳнат қилинг, баравар пешона тери тўкинг! — У. Исмоилов, Сайланма
  • Пешонаси деворга тегмоқ Тавбасига таянмоқ, қилмишига пушаймон бўлмоқ, тушунмоқ.
  • Пешонаси кўҳлик Олло таоло бировнинг пешонасини кўҳлик, бировникини қуп-қуруқ қилиб яратади. У бандаларига ризқ-рўзни ҳар кимнинг ўзига яраша ўлчаб сочади. — К. Яшин, Ҳамза
  • Пешонаси очилмоқ Иши юришмоқ, омади келмоқ, бахти очилмоқ. Бой ҳам шу мулкнинг бадалига, пешонам очилиб, бирор иш-пишга тушиб кетгунимча, бирор йил чамаси боқмоқчи бўлибди. — Ғ. Ғулом, Шум бола
  • Пешонаси шўр ёки шўр пешона Бахциз, бебахт. — Эҳ, пешонам шўр экан, ошна! Бир ташвишдан қутулмасимдан иккинчиси таппа босади, — деди Азижон Омонтойга, бирон нажот топ, дегандай мўлтираб. — К. Яшин, Ҳамза[Жамила:] Ёки Ғофирдек бахциз, онангдай пешонаси шўр бўлиб туғилармидинг? — Ҳамза, Бой ила хизматчи
  • Пешонаси қора Ёʻл узунми, дард узун? Дарвиш ашуласи узун. Тун қорами, дард қора? Дарвиш пешонаси қора. — Х. Даврон, Қақнус
  • Пешонасини тириштирмоқ Энсаси қотмоқ ёки жаҳли чиқмоқ. Олчинбек дабдурустдан кириб келиб, тилёғламачилик билан бошлаган гапи Ҳамзанинг энсасини қотирди.Пешонаси тиришиб, қаттиқ гапиргиси келди-ю, лекин ўзини босди. — К. Яшин, ҲамзаМансур бир нафас пешонасини тириштириб, ўйланиб турди-да, эшик тутқичига қўл чўзди. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол
Тўлиқ мақола →
дарвешона

рвш. 1. Дарвешларга хос бўлган, дарвешларникига ўхшаган; дарвешларча.

Унинг бурушқоқ маҳсисидан бошлаб оддий салласига қадар дарвешона эди. — Ойбек, Навоий

Ғарибий дунё ишларидан қўл ювиб, Самарқандда дарвешона умр кечирарди. — М. Осим, Карвон ёʻлларида

2. Этн. Кўпинча баҳор фаслида қишлоқларда ва шаҳар маҳаллаларида айни ҳудудлар аҳолисидан тўпланган пул ёки озиқ-овқат ҳисобига ўтказиладиган хайрия маросими.

Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 10 →

Таърифлар ичида

121 та
гаранглик

гаранглик Карлик, қулоғи эшитмаслик. Эшон-қози буларнинг гапини эшитмаса ҳам, оғзининг қимирлаётганини кўриб, калласини ликиллатиб, гаранглигини билдирмай турганда

туячи

туячи айн. Туякаш. — Кеч билан бозорни олиб, сомон сотиб қайтган туячининг туясига иккита-иккита мингашиб, Эшон-бозорга қараб ёʻл солдик, — деди Шум бола. Ғ.

кажава

кажава Одатда иш ҳайвонларига ортиб, юк ташиш учун дарахт новдалари ёки қобиғидан, шунингдек, махсус ясалган катта, кенг чорқирра идиш. Сават кажава. Тери кажа

чақирмоқ

чақир Номини айтиш, овоз чиқариш ёки бирор хатти-ҳаракат воситасида муайян жойга келишга ундамоқ, чорламоқ. Бир вақт Кумуш хола чақириб қолди: — Ҳув Қоракўз! М

чақирмоқ

чақир Номини айтиш, овоз чиқариш ёки бирор хатти-ҳаракат воситасида муайян жойга келишга ундамоқ, чорламоқ. Бир вақт Кумуш хола чақириб қолди: — Ҳув Қоракўз! М

жон

жон Диний-ибтидоий тасаввурларга кўра, инсон ва ҳайвон танасида бўладиган, уйқу чоғида (вақтинча) ёки ўлган вақтда танадан чиқиб кетадиган алоҳида кўзга кўринма

Ҳаммасини кўриш · 121 →

Эртаклар

44 та
Аҳмоқ подшо
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда ўғрилик қилган бир кишининг айби билан бошланган воқеалар занжири аҳмоқ подшоҳнинг бемаъни ҳукмлари туфайли кулгили тус олади. Адолатни ўрнатис

Ахмоқ подшонинг доно хотини
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда подшоҳнинг ўз хотинларидан бирини қўйиб юбориши ва кейинчалик унинг олдига меҳмонга бориши ҳақида ҳикоя қилинади. Суҳбат давомида хотин подш

Айёр тулки
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда айёр тулкининг ўз биродарларини алдаётгани ва бунинг оқибатида барча тулкиларнинг қандай қилиб овчилар қўлига тушгани ҳикоя қилинади. Унда ма

Баҳром ва Шерзод
Халқ оғзаки ижоди

Баҳром ҳунарга қизиққан шаҳзода бўлиб, отаси билан келишмовчилик туфайли юртидан кетади. У ўз ҳунари туфайли хавфли вазиятдан қутулиб, севгисини топади.

Балиқчи бола
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда камбағал балиқчи бола подшоҳнинг қийин топшириқларини бажариб, ўзининг донолиги ва омадини намойиш этади. Унинг сирлари очилгач, подшоҳнинг

Бектемир ботир
Халқ оғзаки ижоди

Бектемир ботир ҳақидаги ушбу эртакда қаҳрамоннинг жасорати, садоқати ва севги ёʻлидаги курашлари тасвирланган. Эртакда йигитнинг қийинчиликларга қарамай, ў

Ҳаммасини кўриш · 44 →

Шева материаллари

26 та
ача
Қорақалпоғистон Республикаси · пешона
ача
Қорақалпоғистон Республикаси · пешона; уча
ача
Хоразм вилояти · пешона; уча
инналла
Навоий вилояти · пешона

пешона

лäчäк
Қашқадарё вилояти · лачоқ

1. умуман бошга ёпинадиган нарса; 2. томоқ, қулоқ, пешона билан ўраб боғланадиган оқ дока

Ҳаммасини кўриш · 26 →