Қидирув

сфт. 1. 1 Ҳақиқий ҳол, иш, гап, ҳодиса ва шу кабилар; рост, тўғри.

Отамнинг ёʻқдир тайини, Мен айтай гапнинг чинини. — Нурали

Шу онда хавотири чинга айланди. — Шарқ юлдузи

2. сфт. Ҳақиқий, ҳаққоний, чинакам.

Чин ваъда. Чин сўз — мўътабар, Яхши сўз — мухтасар. — Мақол

3. Асл, ҳақиқий, чинакам.

Оҳ, ширин ҳаёт, чин ёʻлдош ҳар бир жиҳатдан комил, фозил инсон бўлса — Ҳамза, Танланган асарлар

4. Астойдил, самимий. У

бу аёлнинг, тили аччиқ бўлишига қарамай, чин дилдан орттириб берган пулларини сира унутгани ёʻқ эди. — Ёшлик

чин маъноси билан одам,

Хуллас, чин маъноси билан серҳосил қишлоқ. — Ҳ. Ғулом, Машъал

от Ўтмишда: маълум шартлар билан ёлланиб пахта териш тартиби ва шу тартибдаги пахта терими.

от 1. Турли идиш-оёқ, ёдгорликлар, изоляцион ашёлар тайёрлаш учун ишлатиладиган оқ лой.

Хитой чинниси. Тошкент чинниси. Сопол чинни бўлмас, бегона — ини. — Мақол

Ўрта Осиёга чинни қадимдан Хитой ва Эрондан, кейинчалик Россиядан келтирилган. — Ўзме

2. сфт. Чиннидан ясалган.

Чинни пиёла

Саида чинни чойнак-пиёлаларни яхшилаб ювиб, артиб, токча тепасига териб қўйди. — Газетадан

3. Чинни (хотин-қизлар исми).

от 1. Қулоғи кесилган ёки қулоғи кертик.

Чиноқ ит. Чиноқ қўй.

— Э, домлажон-а, сиз кўрмадингиз, ўртадаги девордан бир ғишт кўчирганимизни биламиз, ҳай-ҳай-ҳай — дея бидирлай кетди чиноқ йигит унга эргашиб. — М. Мансуров, Ёмби.

2. Қулоғи кичкина ёки чандиқли кишиларга қўйиладиган лақаб.

Ёдгорхўжанинг амакиси Қосимхўжа Тўрақул чиноқнинг сартароши бўлган. — Ш. Холмирзаев, Қаҳрамоннинг сўнгги кунлари

Кўча бошида Аҳмад чиноқ кўринди. — Ёшлик

от 1. Пўсти кўкиш, панжасимон шапалоқ баргли, узоқ, умрли серсоя катта дарахт.

Чинор чиримас, арча қуримас. — Мақол

Ҳаммаёқ озода, сув сепилган, тоза. Сарҳовуз осмонга етадиган чинорлар — Нурали

2. кўчма Турмуш ўртоғи ёки ўғил, фарзанд (аёлга нисбатан).

Чиройинг борида чинорингни топ. — Мақол

Бўйнимга таққан туморим сен эдинг, Олдимда ўсган чинорим сен эдинг. — Ойсулув

3. кўчма Суянчиқ, қўллаб-қувватловчи шахс.

[Турдикуловнинг] Раёнда суянган чинорлари бор. — Ёшлик

рвш. 1. Чини билан, тўғри; беҳазил.

— Чиндан сўзлайман, Анвар! — деди Султонали. — А. Қодирий, Меҳробдан чаён

2. Ҳақиқатан, ростдан.

Шу тобда унинг гинаси Искандарга чиндан хуш ёқиб, жилмайди. — М. Мансуров, Ёмби

Шаҳар чиндан ҳам ўлат чангалида экан. — Фан ва турмуш