Қидирув

фл. 1. Булғамоқ 1, 2, 5 феълларининг мажҳул ва ўзлик нисбати.

Лойга булғанмоқ. Ўз шалтоғига булғанмоқ.

Булғаниш бўлса, шаъним бир марта булғанган. Менга мурувват қилмай қўя қолинг. — С. Анорбоев, Меҳр

Йигитлар қўйларнинг сийдик ва тезакларига булғаниб ётган тутқунларнинг қўл-оёқларини ечиб, қўрадан ҳайдаб чиқармоқчи бўлдилар. — С. Айний, Қуллар

2. физиол. Ихтилом бўлмоқ.

фл. 1. Бирор нарсани ифлос, кир нарсага беламоқ, ботирмоқ, ҳамма ёғини ифлос қилмоқ.

Эшакни сийласанг, охурини булғар. — Мақол

Оёғи ифлос тўр булғар, Ўзи ифлос эл булғар. — Мақол

Ифлосланган оқар сувлар сизиб ўтиб, ер ости сувларини булғамоқда. — Фан ва турмуш

2. кўчма Бадном қилмоқ; ҳақоратламоқ.

Мараҳим ҳақида сўз очдилар, унинг арвоҳини булғадилар. — Ш. Ризо, Қор ёғди, излар босилди

Нега у пашшахўрда бўлиб қолди десам ўз нафсини кўзлаб, виждонимни ўз шалтоғига булғаб, ширин турмушимни бузмоқчи экан. — С. Юнусов, Осон ишнинг оҳи бор

Номини булғаманг! Шербек акам тилла йигит. — С. Анорбоев, Оқсой

Поданинг ичида битта тиррақиси бўлса, ҳаммасини булғайди. — С. Зуннунова, Олов

3. Лойқатмоқ, лойқа қилмоқ.

Сувни булғамоқ.

4. шв. Қўл билан имламоқ.

Ўтирибди айвончада азонда, Алин булғаб, қичқиради хирмонда. — Қўшиқлар

5. Беламоқ, буламоқ, ботирмоқ.

Раъно айвон лабида қўлини керосинга булғаб, лампа ёқиш ҳаракатида эди. — Ҳ. Назир, Сўнмас чақмоқлар

Ҳомид нонни шиннига булғар экан, сўради: — Ёшингиз нечада, бек? — А. Қодирий, Ўтган кунлар

6. Бузмоқ, иснод келтирмоқ.

Энди улар [болалар] баттар бўлса бўладики, яхши томонга ўзгармайди. Жамиятни булғаб яшайверади. — Ёшлик

Лекин сиз билан том маънодаги тиланчилар, таъбир жоиз бўлса, жамиятимизнинг кўркам жамолини булғаб турган ўша сўгаллар, ҳуснбузарлар ҳақида гаплашмоқчиман. — Газетадан

7. кўчма Зўрламоқ, номусига тегмоқ.

Ўша бувайдалик Саидаҳрор эшон ўн бир яшар қизни булғаган, шарманда бўлишдан қўрқиб, уни бўғиб ўлдирган экан. — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

сфт. Булғанган, ифлос; лойқа.

Ҳовли юзи турли ахлатлар билан булғанч, гўё йиллардан бери тозаланмаган, супурги кўрмагандек эди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

фл. 1. Булғамоқ 1, 3, 6 феълларининг орттирма нисбати.

Олти йилдан бери қанча пок ёстиқларни булғатмади Фуод афандининг бу учирмаси. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

2. айн. Булғамоқ 1, 2, 3.

Ўзбеклар айтади: Ифлос бузоқ подани булғатар. Ойбек, Қуёш қораймас. Туз ичиб, тузлиғимни булғатиб кетмоқчимисан?! — М. Бобоев, Гўзаллик истаб

бир куни икки ясовул чашма бошида: Сен, ярамас келгинди, сувни булғатдинг, деб қамчи билан /мешкобчини] чунонам савалашди. — Мирмуҳсин, Меъмор

фл. 1. айн. Булғамоқ.

Шокир кучлироқ бўлгани учун бир чалишда уни [Сатторни] ағдариб йиқитди ва то узоқдан ўқитувчилари кўрингунча тупроққа булғалаб турди. — Ў. Умарбеков, Қисмат

2. Қўлини кўтариб, ҳавода муаллақ айлантирмоқ.

Бир қўлини кўтариб булғалаб, ҳадеб чақираверди. — Равшан

Мени кўриб, масти беихтиёр бўлиб, икки қўлини кўтариб, булғалаб қизларни чақириб, бир сўз айтди. — Равшан

сфт. айн. Булғанч