Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «balki» — результатов: 339: Толковый

Фильтр

Словарные статьи

73
balki

bogʻl. 1. Zid maʼnoli gaplarni, gap boʻlaklarini bir-biriga bogʻlash, qiyoslash uchun xizmat qiluvchi soʻz.

U sodiq qul, balki undan battar odam edi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Yolgʻiz oʻzi emas, balki butun kosib ahlining ahvoli pachava ekanini ochib tashladi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Kuchlilik — kurashda yiqitishda emas, balki gʻazabi kelganda, oʻzini bosib olishdadir. — Fan va turmush

2. Gumon, taxmin maʼnolarini bildiradi.

Balki, mahallasidan ham xotinlar kelgandir. — S. Zunnunova, Olov

Balki, kutar meni bir qiz, koʻzyoshlari oqizoq. — Sharq yulduzi

Balki, bu qiz Ona boʻlur tugʻilajak oʻgʻlimga. — Mirtemir

Полная статья →
ball

ot 1. Tabiiy hodisalar (zilzila, shtorm, dovul, shamol)ning kuchini oʻlchash uchun qabul qilingan oʻlchov birligi.

Zilzilaning kuchi sakkiz balldan oshdi.

2. Oʻquvchilar, talabalar, sportchilar va shu kabilarga beriladigan, raqam bilan ifodalanadigan baho.

— Menga bir ball qoʻshadigan boʻldingiz, domla, — biletni olgach, uni dotsentga koʻrsatdi. — A. Obidjon, Akang qaragʻay Gulmat

— Eng yuqori ballni sizning qizingiz oldi, — deyishib ketma-ket Chinoriy bilan xotinini qutlay boshladilar. — X. Toʻxtaboyev, Shirin qovunlar mamlakati

Полная статья →
balo

ot 1. Biror voqea-hodisa, harakat tufayli yuzaga kelgan ofat, falokat; tash-vish.

Taqdirning balosi koʻp, saqlansa panasi koʻp. — Maqol

Yomon til boshga balo keltirar, Yaxshi til davlat, dunyo keltirar. — Maqol

Sadaqa baloni yer, tavba — gunohni. — Maqol

Ot boshiga balo boʻldi. Gʻayratiy. — Iloyo omin, — kampir ham fotiha oʻqidi, — qadam yetdi, balo yetmasin! — X. Toʻxtaboyev, Shirin qovunlar mamlakati

2. Uddaburon, ishning koʻzini biluvchi, oʻz ishiga pishiq.

Balo qiz ekan bu. — S. Ahmad, Ufq

— Eshniyoz aka balo! — deb davom etdi Ravshan Roʻzi. — Sh. Xolmirzayev, Yoshlik

Sayfiddin Umarov esingdami, matematikadan balo edi. — Oybek, Oltin vodiydan shabadalar

  • Balo bormi? Oʻrinsiz ish, harakat, yoqimsiz narsa yoki kimsaga duch kelganda, yoqtirmaslik, norozilik (nima bor? nima qilib yuribdi?) maʼnosini ifodalaydi. Saltanatni qayerda koʻrmay, satang boʻp yasanib olgan boʻladi. Ikki chakkasidagi gajakka balo bormi deyman! — YoshlikPaxta terimi ketayotgan dolzarb payt karantinga balo bormi? — YoshlikShu ayozda charm kastumga balo bormi? — A. Obidjon, Akang qaragʻay Gulmat
  • Baloga qolmoq Yomonlikka duchor boʻlmoq, daʼvosiga qolmoq. Bilmasdan gapirma! Baloga qolasan, qizim! — Hamza
  • Baloyi azim Ulkan ofat, mislsiz kulfat. Monokultura deb atalmish bu yakkahokimlik bora-bora shunday bir baloyi azimga aylandiki — OʻzME
  • Baloyi nafs yoki nafs balosi Ochkoʻzlik, nafsi buzuqlik orqasida boshga tushgan kulfat.
  • Balo urmaslik Hech qanday shikast yemaslik, eson-omon qutulib ketish.
  • Balo oʻqi Oʻlim maʼnosini ifodalaydi. Balo oʻqiga nishon boʻlmasdan burun bu ishlarni oxiriga yetkazishga harakat qilar edi. — M. Osim, Karvon yoʻllarida
  • Bir balo Nomaʼlum, sirli, bilib boʻlmas sal-biy narsa yoki hodisa. Oldin, bu kampirga bir balo boʻlgan, deb hayron boʻlib yurganlar bu ayol bir narsani bilar ekan, deb tan berishdi. — S. Nurov, Maysalarni ayoz urmaydiBir balo borga oʻxshaydi oralarida. — S. Zunnunova, Olov
  • Boshga balo boʻlmoq Ortiqcha tashvish, dardisar boʻlmoq.
  • Nima (yoki ne, qanday) balo Taajjub, hayratlanish, hayron qolishni, baʼzan kinoyaomuz soʻroqni bildiradi. Nima balo, toʻyni nasiya qilib, kelinni olib kevoldingizmi? deguvchilar ham boʻldi. — S. Zunnunova, OlovNima balo, bola-chaqangiz koʻpayib ketdimi? — Guldasta
  • Suv balosi Toshqin, sel va shu kabilardan kelgan ofat.
  • Tuhmat balosi Tuhmat orqasida boshga tushgan kulfat. Sodiq qulingiz tuhmat balosiga giriftor boʻlib, zindonda sargʻayib yotibdi. — J. Sharipov, Xorazm
  • Oʻt balosi Yongʻin maʼnosini ifodalaydi. Suv balosi, oʻt balosini koʻrganlar bor. — Yoshlik
  • Har balo 1) turli-tuman noxushliklar; turli salbiy holatlar. Ayoli Yunus olgan aql-u hushimni, Har baloga solgan mening boshimni. — Malikayi ayyorU har baloni biladi.
  • Hech balo Hech narsa, hech nima.Bobo koʻzlaridan qochmas hech balo, Bir zumda dalani chiqar aylanib. Mirtemir.
  • Hech baloda yoʻq yoki hech baloni bilmaydi Hech narsani bilmaydigan, qoʻlidan hech ish kelmaydigan (odam). Bizda ham sergap, quruq maslahat beradiganlar juda koʻp-u, lekin [ular] amalda hech baloda yoʻq. — T. Obidov, Yusufjon qiziq
Полная статья →

Показать все · 73 →

В определениях

231

Показать все · 231 →

Сказки

34
Arpa
Устное народное творчество

Kambagʻal chol-kampirning arpa ekishi va cholning vafotidan soʻng, kampirning arpasini echki yeb qoʻyishi bilan boshlanadigan ushbu ertakda, kampirning arpasini

Attang
Устное народное творчество

Bu ertakda shahzoda oʻz sevgilisining "attang"ni topib kelish shartini bajarish uchun sarguzashtlarga duch keladi. U tushida koʻrgan cholning armonini roʻyobga

Baxtli kal
Устное народное творчество

Bu ertakda oʻtinchi kalning sarguzashtlari, uning topqirligi va sehrli kuchlar yordamida qiyinchiliklarni yengib oʻtishi hikoya qilinadi. Kal podshohning hiylal

Bektemir botir
Устное народное творчество

Bektemir botir haqidagi ushbu ertakda qahramonning jasorati, sadoqati va sevgi yoʻlidagi kurashlari tasvirlangan. Ertakda yigitning qiyinchiliklarga qaramay, oʻ

Bir xumcha oltin
Устное народное творчество

Uch oʻgʻilga otasidan qolgan bir xumcha oltin va ularning taqdiri haqida hikoya qilinadi. Ertakda mardlik, adolat va doʻstlikning qadr-qimmati ochib beriladi.

Boʻz bola
Устное народное творчество

Bu ertak oʻgay onaning zulmidan qochib, oʻz baxtini topishga intilgan Boʻz bola va uning sadoqatli doʻstlari haqida hikoya qiladi. Ertakda muhabbat, sadoqat va

Показать все · 34 →

Диалектные материалы

1
shetim
Surxondaryo viloyati · shoyad

Shoyad, balki