Қидирув

сфт. 1. Баҳосини, қимматини ҳеч белгилаб бўлмайдиган, баҳоси ёʻқ; бебаҳо.

Э-э, нимасини айтасан, баҳосиз одам эди-ку! — С. Анорбоев, Оқсой

Одам тухми кўрса, қолмайди қарор, Зулфига боғлаган баҳосиз гавҳар. — Баҳром ва Гуландом

2. Баҳога эга бўлмаган, баҳо олмаган.

Баъзи баҳосиз ўқувчиларнинг чорак баҳосини чиқариш муаммо бўлиб турибди.

от 1. Бирор нарсанинг пул билан ўлчанадиган қиймати; нарх.

Юқори баҳо. Паст баҳо. Чакана баҳо. Бозор баҳоси. Келишилган баҳо. Қатъий баҳо. Уйдаги нархни бозордаги баҳо бузар. — Мақол

Отимнинг ўмилдириғига уларнинг ҳаваси келиб, баҳосини сўрадилар. А. Қодирий, Кичик асарлар.

2. кўчма Аҳамият, моҳият, қадр-қиммат.

Бизда сувнинг баҳоси олтинга тенг.

3. Таълим тизимида ўқувчиларнинг билимни ўзлаштириши, ахлоқи ёки маълум ютуққа эришиш даражасига қараб қўйиладиган балл.

Беш баҳо. Қониқарли баҳо.

Энди мактаб бораман, Беш баҳони оламан. Онамни қувонтириб, Шоколадни оламан. — Бойчечак

Нутқи равон болаларнинг баҳолари кўпинча юқори бўлади. — Саодат

Бу баҳолар билан институтни орзу қилмаса ҳам бўларди. — С. Сиёев, Ёруғлик

от 1. Йилдаги тўрт фаслнинг бири, қишдан кейинги, ёздан олдинги фасл; кўклам (йилнинг март, апрель, май ойларига тўғри келади).

Эрта баҳор. Баҳор қуёши. Баҳор шамоли. Дарё сувини баҳор тоширади, Одам қадрини меҳнат оширади. — Мақол

У [Гулнор] бу кун шод, баҳор унинг нашасига нашъа, гўзаллигига гўзаллик қўшган. — Ойбек, Танланган асарлар

Баҳор жой танламас экан. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол

2. кўчма Ҳар нарсанинг (умрнинг, ҳаётнинг) яшнаган, камолга етган пайти, шундай чоғлар рамзи.

Умр баҳори. Ҳаёт баҳори. Севги баҳори. Яхши хотин — ҳамиша баҳор. — Мақол

Шу ердадир мардлик, жасорат, Шу ердадир ҳаёт баҳори. Ё. Мирзо, Ўғил меҳри.

Ахир ёшимиз кетяпти, умр баҳоримиз ўтиб, кузимиз яқинлашиб келяпти, Ҳаётхон! — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча.

Ғуломжоннинг кўнглида яйраган қувонч баҳори кўзларида жавлон урди. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча

3. кўчма Умрнинг маълум қисми, муддати, ёши.

Бизнинг Нарзимиз ўзининг йигирманчи баҳорини худди шу Молдавия ерида қарши олди. — Н. Сафаров, Оловли излар

Бахтли қизим, мен ўйлаб боқсам, Икки баҳор кўрибди ёшинг. — Ё. Мирзо, Ўғил меҳри

4. кўчма Қувонч, шодлик, бахт.

Ишқингда мен баҳорлар топдим, Баҳор ичра наҳорлар топдим. — Ҳ. Олимжон

Сизда бўлган умид, ишончлар, Кунлар келар, яратар баҳор. — Ғайратий

5. кўчма Севги, муҳаббат; умид.

Кимнингдир кўнглида баҳор гуллади. Кимдир кимгадир интизор бўлди. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол

6. кўчма Севгили, маъшуқа, гўзал ёр.

Гуллаган баҳорим, сени севаман. — У. Исмоилов, Сайланма

Сўлдимикан гул чечакли баҳорим, Ҳам қишимдан, ҳам ёзимдан айрилдим. — Нурали

Хазон этмоқчи бўлмиш, ажратиб фасли баҳоримдан. — Гулдаста

7. Баҳор (хотин-қизлар исми).

от тар. 19-асрнинг ўрталарида Эрондаги бобийлар (бобийлик) ҳаракатининг давоми сифатида Ироқда вужудга келган диний-сиёсий оқим ва ушбу оқим тарафдори.

сфт. Муайян баҳога, нархга эга бўлган; баҳо, нарх қўйилган; қимматбаҳо.

от 1. Бирор ҳаракат ёки ниятни амалга ошириш ёки оширмаслик учун ўйлаб топилган сохта, асоссиз сабаб; важ, дастак, рўкач.

Баҳона қилмоқ.

Гулнор Ёʻлчига сўзлашга ботинмас, сўзлашув учун бирон баҳона, сабаб қидиришга тиришар эди. — Ойбек, Танланган асарлар

Мен унга рўйхуш бермай юрдим. Шундай бўлса ҳам, ҳали уни баҳона қилиб, ҳали буни баҳона қилиб кириб юрди. — А. Қаҳҳор, Хотинлар

2. Бошланғич сабаб, боис.◆

[Бой Ғофирга:] Тўй баҳонасида мендан сенга ўтиб қолган арзимаган нарсалар бор, шуларни пулга чақиб, орани очиқ қилиб қўйсак, деган эдим. — Ҳамза, Бой ила хизматчи

[Фотиманинг] Амакиси қизга кийим-кечак баҳонаси билан унинг отасидан қолган бор бисотини сотди. — П. Турсун, Ўқитувчи

Кенгашбойнинг суҳбати баҳона бўлди-ю, Убай ўйланиб қолди. — Ўзбекистон қўриқлари