Қидирув

фл. 1. Ном бермоқ, от қўймоқ, номламоқ.

Шундан бери одамлар кўприкни Хотинкўприк деб аташади. — Т. Ашуров, Оқ от

Юсуфбек ҳожи [Кумушни] фаришта деб атамоққа ҳам ҳозир эди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

2. Деб тилга олмоқ, юритмоқ; айтмоқ.

Болалар уни [Толибжонни] орқаваротдан Отқулоқ десалар, олдида Эргаш тоға деб аташарди. — С. Аҳмад

Ахир, нима қилаётганини билмаган одамларни ким деб аташ керак бўлмаса? — М. Мансуров. Ёмби

3. Тилга олмоқ, айтмоқ (киши исмини).

Хайриятки, исмини атамади, деб ўйлади Яхшибоев, демак, ҳали умид бордай. — М.М. Дўст, Лолазор

4. Бирор киши, тарихий воқеа ва шу кабилар учун бағишламоқ, шунга мўлжалламоқ.

Улуғ бобокалонимиз хотирасига атаб амалга оширилган меъморий ишлар бу билан тугаб қолмайди, албатта. — Газетадан

Ўзбек ойимнинг қутидор, Офтоб ойим ва Ойша кампирга атаб тиктирган саруполари ҳам битди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

5. дин. айн. Бағишламоқ.

Толеим қурсин, деб ёндим, куйдим. Фолбинларга бордим, азиз авлиёларга назр атадим. — Ойбек, Танланган асарлар

Худойи атаганимизга бир йилдан ошиб қолди. — Н. Аминов, Қаҳқаҳа

фл. Атамоқ феълининг мажҳул нисбати.

1. Қиздирилган ёққа ун чалиб, сув қўшиб пишириладиган суюқ овқат

Қийма(ли) атала. Ёвғон атала. н Намозгарнамозшом ўртаси уйга қайтиб, аталами, угра ошми, апир-шапир ичиб, яна кўчага чопар эдик — Ғ. Ғулом, Шум бола

2. кўчма Шундай овқат сингари суюқ нарса

Йигитча уни лойи атала бўлиб ётган бир кўчага бошлаб кетди — П. Турсун, Ўқитувчи

фл. Қориштириб, аралаштириб, бирдек суюлтирмоқ.

Қатиқ(ни) аталамоқ.

бир қошиқ эчки сутини куйган сабзи чойига аталаб ичиб, яна лойга тушишлари керак. — А. Мухтор, Кумуш тола

фл. Аталамоқ феълининг мажҳул нисбати.

от Ундан тайёрланадиган ҳар хил суюқ овқатлар.

Кечқурун декчани қайнатиб, қора шўрва, атала-умоч, мошхўрда каби камбағалча овқатларни пишириб, Шокир ота бошлиқ ҳаммалари ўртада баҳам кўришади. — Ойбек, Танланган асарлар