Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«arza» boʻyicha 141 ta natija

Filtr

Lugʻat maqolalari

28 ta
arza
Izohli lugʻat · yana 1 ta lugʻatda

ot 1. Arz I.

Har tarafga arza qilib, Nomi beklarni yigʻarman. — Goʻroʻgʻlining tugʻilishi

2. Ariza.

[Qodirqul:] Obor, menga arza kerak emas, yerni bersang, qutulasan — Hamza, Boy ila xizmatchi

Toʻliq maqola →
arzachi

ot 1. Odamlarga ariza yozib berishni kasb qilib olgan kishi; arizanavis.

Shu yaqinda, oʻzi oʻrdada turadigan bir arzachi bor emish. — A. Qodiriy, Mehrobdan chayon

2. Mansabdor shaxsga yoki biror idora, muassasaga ariza bergan, arz qilgan shaxs.

Zolimligi, poraxoʻrligi, arzachilarni qaqshatganligi tufayli xalqda: Bizning hokim — Fishmandir Puli yoʻqqa dushmandir! deb taʼriflangan edi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Toʻliq maqola →
arzanda
Izohli lugʻat · yana 6 ta lugʻatda

sft. 1. Orzu qilib yetishgan yolgʻiz oʻgʻil yoki qiz.

Besh yashar qizchasini chaqirib, u bolaga koʻrsatib: — Ana koʻrmaysanmi, bu qanday oppoq, doʻndiqcha! Mana shu mening birdan-bir arzandam, — dedi. — S. Ayniy, Esdaliklar

2. Eng sevikli, erka oʻgʻil yoki qiz.

Lutfiniso erining davlatidan mumkin qadar koʻproq qoʻporib, shu kenja, arzandasiga sarf qilish uchun urinar, bu qizni katta shavkat va dabdaba bilan uzatishni orzu qilar edi. — Oybek, Tanlangan asarlar

3. Biror kishining hammadan ortiq koʻrgan suyukli kishisi, erkasi.

Gulnorga xudo berdi, u erka-arzanda xotin boʻlib, eriga suyalib, koʻngliga nima kelsa, shuni qiladi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Toʻliq maqola →
larza
Izohli lugʻat · yana 5 ta lugʻatda

ot 1. Kuchli taʼsir natijasida yuz beradigan qattiq titrash, qattiq silkinish; titroq.

Toʻxtovsiz va qattiq otishmalardan yer-u osmon larzada.

Muruvvatli, saxiy, dilkash, dilbar yer, Gumburlab silkinding, bagʻringda larza. — Gʻ, Gʻulom

2. Qattiq bezovtalik, bezovta qiluvchi narsa, holat.

Samarqandda Boburni tildan qoldirgan kasallik — gʻoyat kuchli bir ruhiy larzaning oqibati edi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

  • Larzaga solmoq (yoki keltirmoq) 1. Qattiq silkitmoq, titratmoq. Tanklar yerni larzaga solib yaqinlashmoqda edi. — O. Yoqubov, IzlaymanTogʻning har burchagi va yonbagʻridan aks sado kelib, darani larzaga keltirdi. — S. Ayniy, DoxundaKoʻplarning xayoli dunyoni larzaga solgan temuriylar saltanatining buyuk tojdoriga qarshi, oʻz oʻlimini bilgani holda tigʻ koʻtargan kimsada edi. — Mirmuhsin, MeʼmorBu dahshat Abdullani qattiq larzaga soldi. — H. Shams, Dushman
Toʻliq maqola →
marza
Izohli lugʻat · yana 2 ta lugʻatda

ot 1. 1 Ekinzor yoki uning bir boʻlagini boshqa boʻlakdan ajratish uchun maʼlum balandlikda tuproq uyib hosil qilingan chegara; egat, yoʻl.

Yerni tozalab boʻlganingdan keyin xirmon joyining marzalarini hozirgisidan ikki baravar baland qil. — S. Ayniy, Doxunda

Chol marzadan yurib, oʻqariq boʻylab ketdi. — J. Abdullaxonov, Toʻfon

2. Ariq sirti; pushta.

Kunni kech qilish niyatida marza ustiga chiqib, tut soyasida oʻtirdim. — O. Husanov, Nay

Boshlariga savat qalpoq kiygan suvchilar marzalarda suv tarab yurishibdi. — S. Anorboyev, Yoʻlda yoʻldosh boʻlganlar

  • Marza olmoq Yer maydonida shunday chegara — yoʻl hosil qilmoq. Chigit ekiladigan yerlarni kartalash, marza olib, bostirib sugʻorish payti keldi. — J. Qodirov, Attang deb qolmangU kunduzlari yelkasida ketmon koʻtarib, dalaga chiqadi, marza oladi, yer tekislaydi. — N. Fozilov, Qush qanoti bilan
Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 28 →

Taʼriflar ichida

5 ta
tanti

tanti Oʻzgalarga yordam, sarf va xizmatini ayamaydigan, mard; koʻngli va qoʻli ochiq. Boy va tanti kuyov xarajatlarning yirik va maydaligini surishtirmay, choʻntaklaridan

Ertaklar

77 ta
Arab laqqi
Xalq ogʻzaki ijodi

Kambagʻal chol Arab laqqi podshoh saroyida xizmat qilib yuradi. Uning hayoti kutilmaganda yaxshi tomonga oʻzgaradi va boyib ketadi.

Ayoz
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda podshohning oʻgʻil farzand koʻrish istagi va bu istakning amalga oshishi uchun qilingan hiyla-nayranglar tasvirlanadi. Shuningdek, oddiy dehqonning o

Bahrom va Sherzod
Xalq ogʻzaki ijodi

Bahrom hunarga qiziqqan shahzoda boʻlib, otasi bilan kelishmovchilik tufayli yurtidan ketadi. U oʻz hunari tufayli xavfli vaziyatdan qutulib, sevgisini topadi.

Baxtli kal
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda oʻtinchi kalning sarguzashtlari, uning topqirligi va sehrli kuchlar yordamida qiyinchiliklarni yengib oʻtishi hikoya qilinadi. Kal podshohning hiylal

Bektemir botir
Xalq ogʻzaki ijodi

Bektemir botir haqidagi ushbu ertakda qahramonning jasorati, sadoqati va sevgi yoʻlidagi kurashlari tasvirlangan. Ertakda yigitning qiyinchiliklarga qaramay, oʻ

Bir kosa zahar
Xalq ogʻzaki ijodi

Bir chol bilan kampirning yovvoyilashgan mushugi ularning joniga tegadi. Mushuk chakalakzorda tulki bilan doʻstlashib, birgalikda quyonni aldamoqchi boʻlishadi.

Hammasini koʻrish · 77 →

Sheva materiallari

31 ta
apka
Xorazm viloyati · opa

o'zidan katta qiz farzand

bälä täp-
Qashqadaryo viloyati · bola koʻrmoq

bola koʻrmoq, farzand koʻrmoq

chel
Xorazm viloyati · marza

marza, boʻgʻat

chel
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · marza

marza, uvat

duvarza
Xorazm viloyati · katta dug

Hammasini koʻrish · 31 →