Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«aks» boʻyicha 364 ta natija: Izohli

Filtr

Lugʻat maqolalari

90 ta
aks

ot 1. Biror narsaning silliq, yarqiroq sathda koʻringan tasviri, shakli.

Hovuzning limmo-lim suvi shishaday toza, odamning aksi koʻrinadi. — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar

2. Qarama-qarshi, teskari, zid.

Aks natija. Aks taʼsir.

3. Tutgan yerini kesadigan, gapga koʻnmaydigan, oʻjar, qaysar.

Aks bola.

4. Taʼsir.

Odamning odamga aksi uradi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

  • Aks etmoq 1. Silliq, yarqiroq sathda (tasviri) koʻrinmoq. Koʻzguda aks etmoq;Shu birgina soʻz uning [Madumarning] butun ichki va tashqi dunyosini oʻzida aks ettirgan edi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otgunchaAsarda obyektiv voqelik aks etgan.
  • Aksini topmoq Maʼlumki, Bosh qomusimizda xalqimiz ruhiga mos keladigan iymon-eʼtiqod, adl-u insof, diyonat, iffat va hayo kabi eng ezgu fazilatlar oʻz aksini topgan. — Gazetadan
  • Aksiga olmoq (yoki yurmoq) 1. Xohish-istakka yoki buyruqqa qarshi ish tutmoq, kesma-kesarlik qilmoq; Aksiga olib, yomgʻir yogʻdi.
  • Aks sado 1. Tovushning uzoqdagi biror narsaga, toʻsiqqa urilib, undan qaytib eshitilishi. Uning [Alim buvaning] ovozi nihoyat darajada yoʻgʻon edi, u togʻ-toshlar orasida gurullab, aks sadolar bilan yoyildi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otgunchaQuruvchilar majlisida koʻtarilgan bu masala shahardagi hamma korxonalarda aks sado topdi. — A. Muxtor, Opa-singillar
  • Aks holda Shunday boʻlmagan (qilinmagan) taqdirda; boʻlmasa. Har bir madaniyatli ota-ona farzandlari qalbida kechayotgan oʻylar bilan albatta hisoblashishlari kerak. Aks holda, orada boʻshliq paydo boʻla boshlaydi. — Gazetadan
Toʻliq maqola →
aksar

ot 1. Koʻpchilik qism, koʻp qism; koʻp.

Aksar vaqt. n Aksar uylar xarob va kimsasiz edi. — Oybek, Quyosh qoraymas

Mehmonlarning aksari oʻrta yoshli — oʻttiz, qirq orasidagi odamlar edi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Ammo aksar xoʻjalik rahbarlari shartnomaviy munosabatlarga barmoq orasidan qarab.. — Gazetadan

2. Koʻpincha, koʻp hollarda.

[Yusufbek hoji] Otabek bilan biror toʻgʻrida soʻzlashmoqchi boʻlsa, uni aksar mehmonxonaga chaqirib yoki chaqirtirib oladir. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Toʻliq maqola →
aksiz

ot Asosan keng isteʼmol tovarlari va xizmatlarga qoʻyiladigan egri soliq, bilvosita soliq turi.

Markalanadigan tovarlarni import qiluvchilar aksiz soligʻini toʻliq miqdorda toʻlaganlaridan keyin aksiz markalarini sotib oladilar. — Gazetadan

Toʻliq maqola →
aksent

ot Ona tilidan boshqa tilda soʻzlaganda, tovushlarni oʻsha tildagidan boshqacha holda, oʻz tili tovushlari kabi yoki unga yaqin talaffuz etish.

Oʻzbekcha aksent bilan gapirmoq.

Toʻliq maqola →
aksiga

rvsh. Istakka, xohishga zid ravishda; odatdagiga zid holda.

Aksiga qor yoqqanini qarang. — Oybek, Tanlangan asarlar

Kecha aksiga uyga barvaqt joʻnagan edim. — Oybek, Nur qidirib

Aksiga olib, paxta terimi payti edi. — Gazetadan

Toʻliq maqola →
aksiya

ot Aksiyadorlik jamiyati chiqargan qimmatbaho qogʻoz.

Ish samaradorligi oshgani sari jamoa aʼzolariga tegishli aksiyalarga toʻlanadigan dividendlar miqdori ham koʻpayib boradi. — Gazetadan

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 90 →

Taʼriflar ichida

181 ta
zuhur

zuhur Zuhur etmoq Aks etmoq. Sherbekning yuzida achinish zuhur etdi. S. Anorboyev, Oqsoy

orzu-oʻy

orzu-o‘y ayn. Orzu-xayol. Allalarda onaning ruhiy dunyosi, farzandga boʻlgan muhabbati, orzu-oʻylari aks etadi. Saodat

definitsiya

definitsiya Biror tushunchaning narsa va hodisalarga xos eng muhim belgilarni aks ettiruvchi qisqacha ilmiy izohi; taʼrif.

ajindor

ajindor Koʻp ajin tushgan. Lablari hamon qaltirar, ajindor yuzlarining har qatida gʻayrishuuriy harakat aks etardi. Sharq yulduzi

spetsifikatsiya

spetsifikatsiya Mashina, asbob-uskuna, qurilma va shu kabilarning batafsil tavsifi aks ettirilgan jadval shaklidagi texnikaviy hujjat.

Hammasini koʻrish · 181 →

Ertaklar

46 ta
Ayoz
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda podshohning oʻgʻil farzand koʻrish istagi va bu istakning amalga oshishi uchun qilingan hiyla-nayranglar tasvirlanadi. Shuningdek, oddiy dehqonning o

Baliq sotuvchi Ahmad
Xalq ogʻzaki ijodi

Ahmad ismli er oʻz xotinining maslahatlari tufayli turli qiyinchiliklarga duch keladi. Uning soddaligi va tushunmovchiligi kulgili vaziyatlarni keltirib chiqara

Bir xumcha oltin
Xalq ogʻzaki ijodi

Uch oʻgʻilga otasidan qolgan bir xumcha oltin va ularning taqdiri haqida hikoya qilinadi. Ertakda mardlik, adolat va doʻstlikning qadr-qimmati ochib beriladi.

Botir
Xalq ogʻzaki ijodi

Botir ismli yigit oʻzining zukkoligi va mardligi bilan devlarni yengib, ulardan tegirmon va koʻp miqdorda un oladi. Bu ertak qiyin vaziyatlarda ham aqlni ishlat

Bulbuligoʻyo
Xalq ogʻzaki ijodi

Zolim podshohning oltin chinori uchun Bulbuligoʻyo qushini topishga chiqqan kenja shahzoda sarguzashtlari haqida hikoya qilinadi. U oʻzining mardligi va sadoqat

Chivinboy
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda kichik bir chivinning oʻziga yetkazilgan ozor uchun adolat izlashi va buning uchun butun bir zanjir reaksiyasini keltirib chiqarishi tasvirlanadi. Ch

Hammasini koʻrish · 46 →

Sheva materiallari

46 ta
chaxsaki
Fargʻona viloyati · chaksaki

besh-besh yarim kilogramm guruch damlanadigan qozon

chayraki
Fargʻona viloyati · chayraki

sakson kilogramm guruch damlanadigan qozon; toʻyqozon

chigʻana
Surxondaryo viloyati · arava

qadimdan hoʻkiz qoʻshib gʻalla tashiladigan gʻildiraksiz arava

chuchkür
Andijon viloyati · aksirmoq

aksirmoq

chuchkür
Fargʻona viloyati · aksirmoq

aksirmoq

Hammasini koʻrish · 46 →

Tashqi resurslar

1 ta
Kiril-lotin.uz
Imlo va yozuv vositalari

Onlayn transliteratsiya: yozuvni oʻzi aniqlab, matnni kirilldan lotinga va aksincha oʻgiradi.