Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«aka» boʻyicha 1288 ta natija: Izohli

Filtr

Lugʻat maqolalari

215 ta
aka

ot 1. Bir ota-onadan tugʻilgan katta oʻgʻil (oʻzidan kichiklariga, ukalariga nisbatan).

Katta aka. Oʻrtancha aka. Kichik aka.

2. Oʻzidan katta er kishiga murojaatda yoki unga hurmat yuzasidan ishlatiladi (bunda yakka holda yoki nutq qaratilgan shaxsni bildiruvchi soʻz bilan qoʻllanadi).

Aka, eski shaharga qaysi avtobus qatnaydi?

— ehqon aka, ehtiyot boʻling, aravangiz nobop, — boshini chayqab gapirdi Yoʻlchi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Birinchi masala yuzasidan Boʻtaboy akaga soʻz berdi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

  • Akasi Er kishining oʻzidan kichiklarga erkalatish yoki hurmat bilan murojaat etish shakli. Yoʻq, akasi, men bugun ishga chiqa olmaydiganga oʻxshayman. Kuch, majolim yoʻq. — Oydin, Bechora
Toʻliq maqola →
akashak

ot 1. Mushaklarning qattiq tortishuvi natijasida qoʻl-oyoqlarning yigʻilib, tortishib qolishi.

Qoʻling akashak boʻlsin! (qargʻish).

2. Biror aʼzoning (asosan, oyoq-qoʻlning) harakatlanmay qolishi bilan kechadigan kasallik; shol.

Shunday narsani buzsangiz, uvoli tutib, qoʻlginangiz akashak boʻlmaydimi! — Yoshlik

3. Oyoq, qoʻlning qotib, tarasha boʻlib qolgan holati.

Oyoq-qoʻllari akashak, jat tarrakday boʻlib yotgan murdani koʻrib, Husniya dodlab yubordi. — X. Sultonov, Onamning yurti

4. Tob tashlagan, qayishgan.

Yefim togʻa dik etib oʻrnidan turdi va bolgʻani qoʻliga olib, oʻqi bukri odamday akashak boʻlib ketgan arava oldiga bordi. — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar

  • Akashak qilmoq Oyoq-qoʻlni shunday mayib holatga solmoq. Hisomxon xotinini urib, qoʻllarini akashak qilib tashladi. — K. Aliyev, Millat peshvosi
Toʻliq maqola →
akademik

ot 1. Fanlar akademiyasining haqiqiy aʼzosi; biror akademiyaning aʼzoligiga saylangan olim, adib, rassom, haykaltarosh va sh.k.ning unvoni.

2. Ilm-fanga, taʼlimga oid.

Akademik litsey. Akademik qoʻllanma.

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 215 →

Taʼriflar ichida

648 ta
ogʻa-inilarcha

og‘a-inilarcha Aka-ukaga oʻxshab, aka-ukalardek. Ular otalari boshqa yaylovga koʻchganini eshitib, Azizxon bilan ogʻa-inilarcha xayrlashdilar. S. Ahmad, Ufq

ogʻa-inilik

og‘a-inilik Aka-ukalik, birodar-lik. Aka-ukalar, ogʻa-inilar oʻrtasidagi qarindoshlik hissi va munosabatlari, ogʻa-inilarning bir-biriga oqibati, muruvvati.

emikdosh

emikdosh Bir onani emishgan (aka-uka, aka-singil, opa-singil). Bir singlim bor — mening bilan emikdosh, Singlimga arzimni yetkaz, yolgʻiz gʻoz. Alpomish Emikdosh akamga o

birodarlik

birodarlik Aka-ukalik, ogʻa-ini-lik. Aka-ukalardek, ogʻa-inilardek doʻstona munosabat; inoqlik, doʻstlik. Birodarlik — barobarlik. Maqol Doʻstlik, qardoshlik, birodarlik

ogʻa-ini

og‘a-ini ayn. Aka-uka. Ovsinlar inoq boʻlsa, ogʻa-inilar chinoq boʻlmas. Maqol Kel, ogʻa-ini boʻlaylik. Senga qiyomatlik aka boʻlay. Katta toʻylar qilib, uylab qoʻyaman.

Hammasini koʻrish · 648 →

Ertaklar

184 ta
Ahmoq joʻralar
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda Yuz Muhammad ismli kalning topqirligi va ayyorligi orqali ahmoq joʻralarini aldab, ulardan qutulishi hikoya qilinadi. Uning har bir hiylasi kutilmaga

Ahmoq podsho
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda oʻgʻrilik qilgan bir kishining aybi bilan boshlangan voqealar zanjiri ahmoq podshohning bemaʼni hukmlari tufayli kulgili tus oladi. Adolatni oʻrnatis

Aka-uka
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda aka-ukaning sarguzashtlari orqali insonlarning taqdiri va amallarining oqibatlari haqida hikoya qilinadi. Aka oʻzining gʻalati duolari va harakatl

Aldarkoʻsa va boy
Xalq ogʻzaki ijodi

Aldarkoʻsa yoʻlda ketayotib, oʻzining ustidan kulmoqchi boʻlgan takabbur boyga duch keladi. Aldarkoʻsa oʻzining zukkoligi bilan boyni qanday aldashni oʻylab top

Andijonlikning hikoyasi
Xalq ogʻzaki ijodi

Andijonlik yigitning sarguzashtlari haqidagi ushbu ertakda, yigitning boyga xizmatga kirishi va turli qiyinchiliklarga duch kelishi tasvirlanadi. Uning boshidan

Aqlli olmaxon
Xalq ogʻzaki ijodi

Qahraton qishda boʻri olmaxonning uyiga kirishga harakat qiladi. Ammo aqlli olmaxon uni aldab, oʻzini himoya qilish uchun ayyorona reja tuzadi.

Hammasini koʻrish · 184 →

Sheva materiallari

239 ta
Xinti
Buxoro viloyati · pakana

past boʻyli erkak

a:ra:
Xorazm viloyati · aka

1) aka, ogʻa; 2) amaki, togʻa; 3) yor

ada//ädä
Toshkent shahri · dada

dada; amaki, togʻa; aka

adoqlamoq
Qashqadaryo viloyati · tugatmoq

quyi tomon harakat qilmoq; tugatmoq

Hammasini koʻrish · 239 →

Tashqi resurslar

2 ta