tuproq (yer)ning inson faoliyati natijasida oʻzgargan (ibtidoiy davrdan boshlab) va ularning izlari yoki qoldiqlarini saqlab qolgan qatlami. Arxeologik ahamiyati bilan birgalikda insonning atrof-muhitga koʻrsatilayotgan taʼsirining oʻsishi bosqichlarini oʻrganishda muhim ahamiyat kasb etadi.