фл. кам қўлл. Анча нари кетмоқ, узоқлашмоқ.
Тонг отди, қизлар узаб кетди. — Равшан
Қидирув
«УЗАМОҚ» бўйича 16 та натижа: Изоҳли
Филтр
Луғат тури
Луғат мақолалари
16 та- Узала чўзилмоқ (ёки тушиб ётмоқ) Бор бўйи билан ясланиб, чўзилиб ётмоқ. Ёрмат майса устига узала чўзилиб, қаттиқ уҳ тортди. — Ойбек, Танланган асарларШерниёз узала тушиб, ухлаб қолган эди. — Ж. Шарипов, ХоразмҲовлига чиқиб, бирпас айланиб киради-ю, яна узала тушиб ётиб олади. — С. Сиёев, Аваз
от Эгарнинг икки томонига қайиш билан боғлаб, осиб қўйиладиган, отга миниш ва эгарда оёқларни тираб ўтириш учун хизмат қиладиган, металлдан ясалган от абзали.
Комил кумуш узангига оёқ учини қўйиб, эгарга миниб олди. — Ҳ. Ғулом, Машъал
Малум отлиқ қутидорнинг дарвозасида отини тўхтатди-да, ўнг оёғини узангидан узди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар
фл. 1. Бутун бўйи (гавдаси) билан чўзилмоқ, чўзилиб ётмоқ.
Буни пайқаган Отабек, ханжарини қинидан чиқариб, қўлига ушлагач, юзтубан ерга узанди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар
Гиламга узаниб, бошини қўллари устига қўйди. — Чўлпон, Кеча ва кундуз
2. Бирор нарсани олиш учун интилмоқ, қўл чўзмоқ; чўзилмоқ.
Кўзлари ёришиб кетди, лабларини ялаб, милтиққа узанди. — Ойбек, Қуёш қораймас
Тилов узаниб, каравотдан парёстиқ олди-ю, Жамшидга ялт қаради. — Ш. Холмирзаев, Тоғларга қор тушди
3. айн. Узаймоқ, чўзилмоқ.
Тўхтамади замон дарёси, Кунлар ортди, узанди бўйим. — М. Шайхзода
фл. 1. Қўлидаги бирор нарсани бошқа бир шахсга бермоқ, қўл чўзиб тутқизмоқ, бировга тутмоқ.
Чой узатмоқ. Гул узатмоқ.
Раъно китобни секингина ёпиб, Анварга узатди. — А. Қодирий, Меҳробдан чаён
Тамила унга сўрғич кийгизилган сутли шишани узатди. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол
Юзини рўмол билан тўсган бир аёл деразадан ош узатди. — С. Аҳмад, Ҳукм
2. кўчма с.т. Пора (пора тарзидаги нарса) бермоқ.
Унга бирор нарса узатмасангиз, ишингиз битмайди.
3. Бирор томонга ёʻналтирмоқ, чўзмоқ, ёзмоқ; ростламоқ (оёқни, қўлни).
Шерали дум-думалоқ қўлини Каримга узатди. С. Кароматов, Олтин қум. У иккала оёғини уза-тиб, ўзини уйқу ихтиёрига топширди. — Ф. Мусажонов, Ҳиммат
4. спрт. Ирғитиб, тепиб, иккинчи ўйинчига ўтказмоқ, етказиб бермоқ; оширмоқ (тўп, шайба ва шу кабиларни).
бир-бирларининг қарши ҳужумларини мустаҳкамлаб, тўпни қисқа ва аниқ узатиб ўйнар эдилар. — Газетадан
5. Маълум жойгача биргалашиб бормоқ, кузатмоқ.
Уни электр чироқли столба тагигача узатиб, сўнг хайрлашди. — П. Турсун, Ўқитувчи
Уста Олим Отабекни кўчагача узатиб чиқди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар
6. Бирор манзилга ёʻлламоқ, жўнатмоқ.
Она бугун узатади ўз ўғлини фронтга. — Ҳ. Олимжон
Менгбой танишларини узатди, яна Ғаффор билан буфетга қайтиб кирди. — Ш. Холмирзаев, Оғир тош кўчса
7. Етказмоқ, етказиб бермоқ.
Хабарларни узатмоқ, Электр токини узатмоқ.
8. Турмушга чиқармоқ, эрга бермоқ.
Қиз бола ота-онага омонат, узатиб тинчий! — С. Зуннунова, Янги директор
Сиз узатишни хоҳламасангиз ҳам, балки у эрга тегишни хоҳлаб қолгандир. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол
Келин қилсанг — ёʻқдан қил, қиз узацанг — борга қил. — Қанотли сўзлар
- Кўрпага қараб оёқ узатмоқ
- Оёқ узатиб [Фотима:] Мен ҳам дунёга умид билан келганман, оёғимни узатиб ўтирармиканман, деб ўғил ўстирганман. — А. Қаҳҳор, Оғриқ тишларПенсияга чиқиб кетиб, энди оёқни узатиб ётаман. — З. Эгамбердиев, К. Холмуҳамедов, Қари билганни — пари билмас
- Қаёққа узаца, қўли етади ёки қўлини қаёққа узаца, етади Нимани истаса, шуни удда қилади; ҳар қандай мушкулотни ҳал қилишга қодир. [Зуҳра:]Кимга гапирсанг, гапинг ўтади; қаёққа узацанг, қўлинг етади. — А. Қаҳҳор, Оғриқ тишлар
фл. 1. Бўйига чўзилмоқ, узунлашмоқ.
Ёʻл узайди. Қуёш оғиб, соялар узайди.
Катта-кичик дарахтларнинг ерга ташлаган кўланкалари, гердайиб кўкка узайган ҳайбатли қайрағочлар сирли, ваҳимали кўринди. — Ойбек, Танланган асарлар
2. Узоқ вақт давом этмоқ, чўзилмоқ.
Камбағал рўза туца, кун узаяр. — Қанотли сўзлар
Сентябрнинг охирлари. Кунлар қисқариб, тунлар эса узая бошлайди. — Т. Обидов, Юсуфжон қизиқ