Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«US» boʻyicha 2419 ta natija: Izohli

Filtr

Lugʻat maqolalari

783 ta
ust

ot 1. Narsalarning yuqori tomoni; tepa; zid. past.

Usti ochiq aravaga yuklar ortildi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Yassi qora stollarning yon-veri odamga, usti esa uyum-uyum kitobga toʻla. — P. Qodirov, Uch ildiz

Erining yordamida xontaxta ustini shirinliklardan boʻshatdi. — S. Anorboyev, Oqsoy

Doʻkonxona burchagida usti yeyilgan, tekis kosib toʻnkasi — Oybek, Tanlangan asarlar

2. Ichga qarama-qarshi tomon; sirt.

Paltoning usti. Idishning usti.

[Gulsumbibi] Usti koʻk sirli katta chelakni olib, sigir soqqani ogʻilxona tomon ketdi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Sidiqjon etikni chiroqqa solib, ustini, ichini koʻrdi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

Saodatxon ustiga hech narsa yozilmagan, yelimlangan konvertni portfeliga solib qoʻydi. — S. Zunnunova, Yangi direktor

3. Koʻchma Kiyim, kiyimlar majmui; ust-bosh.

Usti yupun, qorni och, ozgʻin bola uning oʻzi emasdek tuyuldi. — P. Tursun, Oʻqituvchi

Shu ham bahonami? Usting but, qorning toʻq. Qordan qoʻrqasanmi?! — E. Raimov, Ajab qishloq

4. Zimma, masʼuliyat.

Hokim tekshirib, hech bir natija chiqara olmagandan keyin, aybni karvonsaroy qorovuli ustiga qoʻyadi. — Sh. Zunnun, Hiylakor oʻgʻri

Bu yoʻlda qancha zarba boʻlsa, ustimga olishga hozirman. — Sh. Rashidov, Boʻrondan kuchli

5. 3-shaxs egalik va joʻnalish, oʻrin-payt va chiqish kelishiklari affikslari bilan (ustiga, ustida, ustidan) koʻmakchi vazifasida makon, payt, obyekt kabi munosabatlarni ifodalaydi.

Meʼmor aravadan tushib, bir muddat boʻlsa ham maysa ustiga yonboshladi. — Mirmuhsin, Meʼmor

Qoʻrgʻonbegi ot ustida qoʻrgʻonning u boshidan bu boshiga chopardi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Choy ustida eri ruhiyasini kuzatadi, uning nechundir kayfi buzuq — Mirmuhsin, Topilgan husn

Pastda qamishzor botqoqlik va uning ustidan oʻtgan uzun yogʻoch koʻprik bor edi. — P. Qodirov, Yulduzli tunlar

Domla ikki shisha pivoning ustidan yuz gramm aroqni bitta otib, oʻrnidan turdi. — A. Qahhor, Toʻyda aza

  • Usti yaltiroq — ichi qaltiroq Koʻrinishdan yaxshi, mazmun-mohiyati yaroqsiz, nomaqbul.
Toʻliq maqola →
ushr

ot Dehqonchilikdan keladigan daromadning oʻndan biri hisobidan olinadigan soliq.

Xazinani boyitaman deb, xalqni gado qildingiz ushr deb olasiz, ulogʻ deb olasiz. Uygʻun va I. — Sulton, Alisher Navoiy

Oʻlpon-u ushr soliqlari raiyatni tobora qashshoqlashtirib, tinkasini quritdi. — Mirmuhsin, Meʼmor

Toʻliq maqola →
ushu

ushu [xit.\ sprt. Shaxsni kamolotga yetkazishning falsafiy, axloqiy va ruhiy-jismoniy (psixofizik) jihatlarga asoslangan, turli xil qurollar bilan yoki qurolsiz jang olib borish usullarini qamrab oluvchi maxsus jismoniy mashqlardan iborat anʼanaviy xitoycha harbiy sanʼatlar majmui

Toʻliq maqola →
usta

ot 1. Biror kasb-hunar bilan shugʻullanuvchi malakali mutaxassis.

Soatsoz usta. Etikdoʻz usta. Tikuvchilik ustasi. Ish ustasidan qoʻrqar. — Maqol

Bu binoni kim qurgan, Koʻk bilan ulashtirib? Qomatin zab oʻxshatgan Ustasi kelishtirib. — Q. Muhammadiy

[Uylagan:] Ogʻil solgan ustalarga doim qarashdim, lekin birovdan bir chaqa soʻraganim yoʻq. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

2. Maʼlum kasb yoki hunarni egallashga oʻrgatuvchi shaxs; rahbar, ustoz.

Usta koʻrmagan shogird har maqomda yoʻrgʻalar. — Maqol

Ustaning shogirdi — oʻn toʻrt yashar Yoʻldosh deraza oldida oʻtirardi. — Oybek, Tanlangan asarlar

Aka-uka usta qoʻlida uch yil ishlashdi — Mirmuhsin, Meʼmor

3. Shunday shaxslarni bildiruvchi soʻzlarga (shaxsning ismi yoki buva, amaki kabi soʻzlarga) qoʻshib ishlatiladi.

Qishloq chekkasida usta Abduvahob degan, Ashtdan koʻchib kelib qolgan tojik yashaydi. — T. Ashurov, Oq ot

Usta boboning kayfi chogʻ edi. — S. Siyoyev, Yorugʻlik

Usta amaki, mundan xalat tikib bersangiz. — Guldasta

4. Biror ish, sohaning mashhur, mohir bilagʻoni; mohir.

Badiiy soʻz ustasi. Yuqori hosil ustalari. Sanʼat ustalari.

5. Sportning u yoki bu sohasida maʼlum natijalarni qoʻlga kiritgan sportchilarga beriladigan unvon va shu unvonga ega boʻlgan shaxs.

Sport ustasi. Xizmat koʻrsatgan sport ustasi.

6. Epchil, chechan.

Marasul aka, koʻk piyoz toʻgʻrashga ustasiz — A. Qahhor, Ogʻriq tishlar

Gapga ham usta ekansiz — Mirmuhsin, Meʼmor

Maynabozchilik qilishga usta edi Rahim aka. — F. Musajonov, Himmat

  • Usta solmoq Usta, mutaxassis yollab ishlatmoq. Sidiqjon onasi kutgandan ham ortiqroq gʻayrat qilib, hash-pash deguncha yogʻoch, somon, boʻyra, taxta va boshqa narsalarni tashib oldi va tezdan usta soldi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari
Toʻliq maqola →
usul

ot 1. Biror narsani yuzaga chiqarish, amalga oshirish yoʻli; harakat tarzi, xili, tartibi; yoʻl.

Qogʻoz tayyorlash usuli. Masala yechish usuli. Kvadrat uyalab ekish usuli. Sunʼiy nafas oldirish usuli.

Kishilarni mehnatga muhabbat ruhida tarbiyalash xurofotga zarba berishning eng qulay usulidir. — Gazetadan

Gʻoʻza sugʻorishning yangi-yangi usullari qoʻllanadigan boʻlib, Jamolovning mulohazalari eskirib qoldi. — J. Abdullaxonov, Oriyat

2. Biror ish, mashgʻulot kabilarga xos boʻlgan, unda qoʻllanuvchi asosiy xatti-harakat, yoʻl.

Fargʻonacha kurash usullari.

Ogʻir vaznlilar bellashuvida Respublikamiz vakili chiroyli usul qoʻllab, sof gʻalabani qoʻlga kiritdi. — Gazetadan

3. Uslub 1.

Proza usuli.

4. Kuyning ijro etilish surʼati hamda bu surʼatni boshqarib (tezlatib yoki sekinlatib) turish uchun beriladigan musiqiy imo-ishoralar.

Usullar raqsning ritmlaridir. — T. Obidov, Yusufjon qiziq

Otasi tanbur yoki torda mashq qilayotganida, unga doira bilan joʻr boʻlib, usul berib turadigan boʻldi. — A. Madrahimov, Mohir jangchi

5. Noz-karashma, ishva; shoʻx qiliq, shoʻxlik.

Usul qilmoq.

  • Goh xudo-yu rasul, goh gʻamza-yu usul Faqat toat-ibodat bilan yashamay, dunyo lazzatidan ham bahramand boʻlish kerak, maʼnosidagi eski ibora. — Hunaringiz goh xudo-yu rasul, goh gʻamza-yu usul ekan-da, general, — dedi Mardonbek. — S. Azimov, Oppoq tong qoʻshigʻi
Toʻliq maqola →
ushbu

olm. Shu, mana shu; mazkur.

Ushbu yozgan maktubimni Boshdan-oyoq toza koʻr, Ozroq muhabbating boʻlsa Tezroq javob yoza koʻr. — Hamza

Yovga qarshi gʻazab-la Chaqnar edi koʻzlari. Hamon mening esimda Uning ushbu soʻzlari. — Z. Diyor

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 783 →

Ertaklar

387 ta
Abduaziz
Xalq ogʻzaki ijodi

Abduaziz boy otasidan qolgan mol-mulkni sovurib, qirqta joʻrasidan yordam soʻraydi, ammo ular yordam bermaydi. Keyinchalik u karvon bilan safarga chiqib, quduqd

Ahmoq joʻralar
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda Yuz Muhammad ismli kalning topqirligi va ayyorligi orqali ahmoq joʻralarini aldab, ulardan qutulishi hikoya qilinadi. Uning har bir hiylasi kutilmaga

Ahmoq podsho
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda oʻgʻrilik qilgan bir kishining aybi bilan boshlangan voqealar zanjiri ahmoq podshohning bemaʼni hukmlari tufayli kulgili tus oladi. Adolatni oʻrnatis

Ajdar qush
Xalq ogʻzaki ijodi

Yetim qiz gʻorda yashar ekan, uni ajdar qush asrab, oʻziga makon qilib oladi. Bir botir yigit ajdar qushni oʻldirib, qizni qutqaradi va u bilan baxtli hayot kec

Aka-uka
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda aka-ukaning sarguzashtlari orqali insonlarning taqdiri va amallarining oqibatlari haqida hikoya qilinadi. Aka oʻzining gʻalati duolari va harakatl

Aldarkoʻsa va boy
Xalq ogʻzaki ijodi

Aldarkoʻsa yoʻlda ketayotib, oʻzining ustidan kulmoqchi boʻlgan takabbur boyga duch keladi. Aldarkoʻsa oʻzining zukkoligi bilan boyni qanday aldashni oʻylab top

Hammasini koʻrish · 387 →

Sheva materiallari

1243 ta
Boshdon
Qashqadaryo viloyati · Boshdon

Ayollar boshiga tashlab yuradigan ust kiyim.

Burgadori
Xorazm viloyati · dust

Zararkunandalarga qarshi kurashda ishlatiladigan dori; dust.

Chorsi kumush
Fargʻona viloyati · Chorsi kumush

pichoqchilikda qushpichoq (kachkart) ning dastasiga yopishtirilgan chiroyli bir metall bo'lak

DUGURDA, dögörda
Namangan viloyati · dugurda

miskarlikda — o'zi temir, yuziga (ustiga) po'lat o'rnatilgan, mixlosga o'xshash asbob. Bunda qumg'on, optova va choydish kabi mis idishlarga ziy ochiladi va qop

DUGURDA, dögörda
Andijon viloyati · dugurda

miskarlikda — o'zi temir, yuziga (ustiga) po'lat o'rnatilgan, mixlosga o'xshash asbob. Bunda qumg'on, optova va choydish kabi mis idishlarga ziy ochiladi va qop

DUGURDA, dögörda
Fargʻona viloyati · dugurda

miskarlikda — o'zi temir, yuziga (ustiga) po'lat o'rnatilgan, mixlosga o'xshash asbob. Bunda qumg'on, optova va choydish kabi mis idishlarga ziy ochiladi va qop

Hammasini koʻrish · 1243 →

Tashqi resurslar

4 ta
Tahrirchi
Imlo va yozuv vositalari

Oʻzbek tili uchun imlo va uslub tekshiruvi.

Oʻzbek tili korpusi
Korpuslar va ilmiy resurslar

Oʻzbek tilining elektron korpusi: soʻzshakl, lemma va birikmalar boʻyicha qidiruv, konkordans, morfologik tahlil; parallel va taʼlimiy korpuslar.

Sahifalar

2 ta
Hamkorlar

<span translate="no">til.uz</span> loyihasini yaratayotgan va qoʻllab-quvvatlayotgan tashkilotlar.

Loyiha haqida

til.uz — oʻzbek tiliga bagʻishlangan milliy raqamli portal.