от 1. дин. Олдиндан белгилаб қўйилган, пешонага битилган кўргилик; ёзмиш, қисмат.
Қора тақдир. Шум тақдир.
Нима қилардик, бандасининг қўлидан нима келарди, тақдир. — М. Исмоилий, Фарғона тонг отгунча
— У ҳам эмас, бу ҳам эмас, — деди [Кумуш], — ҳаммаси худонинг тақдири! А. Қодирий, Ўтган кунлар.
2. Келгуси ҳаёт; келажак, истиқбол.
Аввал Адолат ўз тақдиридан бошқа ҳеч нарсани ўйлай олмасди. Энди бўлса у ёлғиз ўз тақдирини эмас, ўзига ўхшаган юзлаб хотин-қизларнинг тақдирини ўйлайди. — С. Зуннунова, Гулхан
3. Келгуси натижа, унинг нима бўлиши, қандай экани.
Ҳосилнинг тақдири ана шу зовурларни ҳар йили, ҳеч бўлмаганда, йил ора тозалаб туришга боғлиқ. — Газетадан
Георгий Синявский отаси тузган лойиҳанинг тақдири нима бўлишини билиб беришни илтимос қилибди. — Ўзбекистон қўриқлари
- Тақдир бўлиб Тақдир юз бериб, насиб этиб, пешонада ёзилган бўлиб. Лайлонинг отаси ҳам, онаси ҳам менга ўрганиб қолишди тақдир бўлиб, Лайлонинг синглиси Мастурага уйландим. — М. Қориев, Ойдин кечалар
- Тақдир қилмоқ (ёки этмоқ) 1. Насиб қилмоқ, буюрмоқ. Худо тақдир қилган бўлса, бу ҳунарни ҳам топамиз, — деди эшон. — С. Айний, ДохундаОш ўхшаган эди. Биринчи ошамдаёқ, Маҳмуд Нигор ойимни тақдир этди. — А. Қодирий, Меҳробдан чаён
- Тақдирга тан бермоқ 2. Умуман кўникмоқ; чидамоқ. Тўхта хола ўзини босиб, кўз ёшларини ютиб, тақдирга тан бериб тура қолди. — И. Раҳим, Чин муҳаббатҲасратдан, йиғидан зериккан фуқаро тақдирга тан бергиси келмайди. — Ҳ. Шамс, Оқпадар