ot 1. Butun mavjudotni oʻz ichiga olgan olam, borliq.
Tabiat zap qiziq narsa-da. Unda hamma narsa mavjud, hamma narsaning oʻz oʻrni, oʻz mavqeyi bor. — N. Fozilov, Diydor
Tabiatning hech kimga boʻysunmaydigan, birovdan ruxsat ham soʻrab oʻtirmaydigan qonunlari bor. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol
Kuzda tabiatning jonli va faol vakili — odam organizmi ham tiniqadi. — Gazetadan
2. Insoniyat va hayvonotdan oʻzga olam.
Tabiat bilan odam bolasi qiyoslansa, bir-biriga oʻxshashi aqlni hayratga soladi. — Gazetadan
Ketdi qirdan turna ham, Boʻshab qoldi tabiat — A. Oripov, Yurtim shamoli
Tabiatda uchraydigan minerallarning baʼzilari sanoat ahamiyatiga ega. — Gazetadan
3. Oʻt-oʻlan, oʻsimlik va boshqalar narsalar band etgan tevarak-atrof, qir-adir, oʻrmon va shu kabilar.
Otabek tabiatning shu koʻrkam va latif koʻrinishiga maftun boʻlib, bir oz yotgandan keyin, Ul ham boʻlsa edi, deb oʻyladi va uzoq tin olib qoʻydi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
Tabiat sokin, ufq jimirlaydi — A. Muxtor, Chinor
Tabiat oʻz tilida roz aytib shivirlar ekan, yigit bundan oʻz quvonchining madhini oʻqirdi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
Kechagi changbosti yomgʻir tabiatga husn berib ketganidek, odamlarning ham bahridilini ochib yubordi. — N. Fozilov, Diydor
4. Yer sathining maʼlum bir jihatini aks ettiruvchi belgi, xususiyat yoki holati.
Bu yerning goʻzal tabiati va zilol suv manbalari odamlarga orom bagʻishlaydi. — Gazetadan
Boburnomani varaqlar ekansiz tabiat manzaralari chizilgan lavhalarga duch kelasiz. — Fan va turmush
5. Inson ruhiyatiga xos asosiy, turgʻun xususiyatlar majmui; xarakter, feʼl.
— Oʻzi juda ogʻir va aqlli yigit, buning ustiga qiziq tabiati ham bor, — dedi Usta Olim. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
U [Vali aka] tabiatining ogʻirligiga qaramay, oʻrnidan sapchib turib ketdi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha
Mirzakarimboyning qizi Nurinisoning tabiatida yengillik bilan makr ustun turar edi. — Oybek, Tanlangan asarlar
Doim zaxda oʻtirib ishlaganimdanmi yoki oʻzimning tabiatimda zaiflik bormi — ishqilib, koʻp vaqtdan beri bedarmon tortib yuribman. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar
6. koʻchma Narsaga xos biror belgi, xususiyat.
Planetalarning fizik tabiati.
Turkiy tillarda choʻziq unlilarning tabiati koʻpdan mutaxassislarning diqqatini jalb qilib keladi. — OʻTA
7. Kayfiyat, ruhiy holat.
Tojiboyning Gulsumga jazmanligi toʻgʻrisidagi gaplar esiga tushib, tabiati bir oz xira boʻldi. — P. Tursun, Oʻqituvchi
Ahmad oʻz xonasiga kirsa, Tolib aka yoʻq ekan. Uning tabiati ravshan edi. — F. Musajonov, Himmat
8. Did, farosat.
Tabiati nozik odam. U odamning tabiatini qarangki
9. Yaratuvchi, ato etuvchi, boshqaruvchi ilohiy kuch-qudrat timsoli.
Tabiat bu diyorga shunday sehrli kuch ato etganki, uning tup-rogʻida har qanday oʻsimlik bahra oladi. — Gazetadan
Aslida tuproqni odil tabiat Taqsim aylagan-ku yer yuziga teng. — A. Oripov, Yillar armoni
- Past tabiat Ziqna, qizgʻanchiq, xasis. [Qodirqul:] Bu boyning tabiati shunaqa pastmi? — Hamza, Boy ila xizmatchi
- Soʻfi tabiat 1. Xarakteri, qiligʻi soʻfilarnikiga oʻxshash; Tomma-tom qochib ketayotganimni baʼzi uyqusi ziyrak, soʻfi tabiat qari-qartanglar ham koʻrib qolgan edilar. — Gʻ. Gʻulom, Shum bola
- Tabiati koʻtarmaydi (yoki tortmaydi) Mijoziga toʻgʻri kelmaydi, koʻngli tortmaydi.
- Toʻqim tabiat