Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«ТИ̇Н» бўйича 203 та натижа

Филтр

Луғат мақолалари

134 та
тин
Изоҳли луғат · яна 7 та луғатда

ТИН 'нафас' (оз ишлатилади). Бўғизига тиқилиб т и н и Нури сари қилди ишора, Зайнаб учун бу бўлди чора (Ҳамид Олимжон). Қадимги туркий тилда ҳам шундай маънони англатган бу от асли тïн тарзида талаффуз қилинган (ПДП, 436; Девон, И, 326; ДС, 567); ўзбек тилида ï унлисининг қаттиқлик белгиси ёʻқолган: тïн > тин

Нафас олиш, нафас

Йиғиштириб бор бисотини, Бўғизига тиқилиб тини, Нури сари қилди ишора, Зайнаб учун бу бўлди чора — Ҳ. Олимжон

Тўлиқ мақола →
тинмоқ
Изоҳли луғат · яна 3 та луғатда

фл. 1. Лойқа ва шу кабилар аралашмаларнинг чўкиши натижасида тозаланмоқ; тинимоқ (суюқлик ҳақида).

Лойқа сув бир кечада зўрға тинди.

Кун исиб кетди. Ҳар қадамда халқоб бўлиб ётган кўлмаклар ерга сингиб, ариқлардаги лойқалар тина бошлади. — Ҳ. Назир, Сўнмас чақмоқлар

2. Гард-ғубор, хира ҳолатдан тоза бўлмоқ, тиниқлашмоқ, равшан бўлмоқ.

Ювош нурлар ўйнайди, осмон гулдай яшнар тобора тиниб. — Ш. Раҳмон

3. Иш, ҳаракатини тўхтатмоқ; дам олмоқ.

У кун бўйи тинмади. Эшак минганнинг оёғи тинмас, Икки хотинликнинг қулоғи тинмас. — Мақол

Ўйинқароқ Ит тинса тинади, қуш тинса тинади, бу тинмайди. — Ҳ. Назир, Сўнмас чақмоқлар

Хотинлар, қайтага, Онахон ишдан тинган пайтларда тўпланадиган бўлишди. — А. Мухтор, Опа-сингиллар

4. Ҳаракати ва ўзи тўхтамоқ, босилмоқ.

Ариқда жилдираб оқаётган сув тинди.

Бўрон тинарди-ю, ҳамма ёқ сокин бўларди. — Ўзбекистон қўриқлари

Мактаб коридорида кечгача ғала-ғовур тинмайди. — Р. Файзий, Сен етим эмассан

Эрталаб ёмғир тинган, ҳаво нақадар мулойим ва оромбахш. — Ж. Абдуллахонов, Орият

Отишмалар секин-аста тинди. — Н. Сафаров, Оловли излар

  • Оғзи (ёки жағи, чакаги) тинмоқ Гапиришдан тўхтамоқ, жим бўлмоқ. [Ёрматнинг] Қўллари этикни ишқаларкан, оғзи тинмади: — Уҳ, ўлиб бўлдим, қизим! Ёлғиз қўйни ҳайдаш — нуқул азоб. — Ойбек, Танланган асарларШиша бўшаб, навбат пирожнийга етган маҳал ҳам Ғойибнинг жағи тинмади. — Ж. Абдуллахонов, ОриятҲамма ширин уйқуда. Дуранбекнинг қўрғонидаги бўрибосарнинг ҳам чакаги тинган. — А. Муҳиддин, Ҳ. Тожибоев, Оташ қалбли қиз
  • Кўзи тинмоқ Боши айланиб, кўзи хиралашмоқ, кўз олди қоронғилашмоқ. Тинкам қуриб, кўзим тиниб, зўрға шу ерга етиб йиқилдим, синглим. — Н. Сафаров, Ҳаёт мактабиСалимхон қарорни ўқиётганда, қўллари қалтиради, кўзи тиниб, боши айланди. — Ҳ. Ғулом, МашъалУнинг қўл-оёқлари титраб, ўтирган жойида кўзи тина бошлади. — П. Қодиров, Юлдузли тунлар
  • Кўнгли тинмоқ Хотиржам бўлмоқ, кўнгли тўқ, бўлмоқ. Шундай десам, дўстим кўнгли тўлар деб, Нима бўлса, мендан кўнгли тинар деб, Шул сабабдан ёринг кўнглин сўрадим. — Муродхон
  • Ўзидан тинмоқ Ўзини ўзи эплаб, ўз кунини ўзи кўрадиган бўлиб олмоқ, тинчимоқ. Саломат тўғрисида бир нима демайман. Шукур, у ўзидан тиниб кетди. — Ҳ. Носирова, Мен ўзбек қизиманОна, ўзимдан тиниб кетганман, бироқ Сенинг дардинг қалбимни сиқади ҳар чоқ. — Ғайратий
Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 134 →

Таърифлар ичида

69 та
шкаф

шкаф Турли анжомлар солиб қўйиладиган мебел тури; жавон. Ойнали шкаф, девор тагидаги китоблар солинган шкаф устида аллакимнинг ҳайкалчаси турарди. Ў. Ҳошимов, Қалб

пулемёт

пулемёт Ўқни тез отадиган автоматик қурол. Кул пулемёти. Лентали пулемёт, Бу орада халқ оқими Ўрда томонга ёʻл олди. Аллақаерда пулемёт тариллади. Ҳ. Ғулом, Маш

ўнгир

ўнгир Ўйилган, чуқур жой; ўйиқ. Йигитлар дарахтларда, тоғ ўнгирларида туриб, сопқон отиб, ёвни шунча думалатиб турсалар ҳам, у газандалар борган сари кўпая бер

ёқут

ёқут от Турли рангда товланадиган тиниқ қимматбаҳо минерал. Ёқут кўзли ол-тин узук. [Навоий:] Аниқ, тож гарчи ёқут, гарчи зардур, Халойиқ бошига битган зарар-дур.

Ҳаммасини кўриш · 69 →