Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«Шоси» бўйича 437 та натижа

Филтр

Луғат мақолалари

369 та
шод
Изоҳли луғат · яна 7 та луғатда

сфт. Бирор нарсадан мамнун, қувончга тўла; хурсанд.

Кўнгли шод. Шод бўлмоқ.

Сочларин бўйнимга боғлаб, Шод эрурман бу кеча, Қўй, чаманлардан, сабо, Гул атрини тарқатмагил. — Э. Воҳидов

Чўнтагининг қаеридадир асраб юрган ўттиз сўмликни онасига бераркан, Болтабой ўзида ёʻқ шод эди. — Ж. Шарипов, Саодат

Тўлиқ мақола →
шоҳ
Изоҳли луғат · яна 6 та луғатда

от 1. Подшо(ҳ).

Эрон шоҳи. Шоҳнинг қизи.

Шоҳ боласига — юрт ва сипоҳ, дарвеш боласига масжид-у хонақоҳ керак. — Ойбек, Навоий

Ўйлама, ўлгунча ҳар ким бу разолатда кетар, Шоҳлар бир кун гадо, бир кун гадо шаҳзоддур. — Ҳамза

2. Шахмат ўйинида: энг асосий фигура.

Бир вақтнинг ўзида рақиб шоҳига ва доналаридан бирига ҳужум қилиш икки ёқлама зарбанинг энг кўп учрайдиган хилидир. — М. Муҳиддинов, Шахмат

3. Шахмат ўйинида: бирор дона билан бевосита рақибнинг шоҳига қилинадиган ҳужум; кишт.

Шоҳ бериб мот қилмоқ.

Мирза Муҳиддин қалтис бир шоҳ бериб, Мухторхон ўйланиб қолди. — А. Қаҳҳор, Сароб

4. Қарта ўйинида: тождор чол расми тасвирланган, куч жиҳатидан туздан кейин турадиган қарта.

5. Нарса ёки кимсаларнинг энг яхшиси, сараси.

Қушлар шоҳи — бургут.

Неча юзлаб таомлар орасида палов миллий пазандаликнинг шоҳ таоми ҳисобланади. — К. Маҳмудов, Ўзбек тансиқ таомлари

Шоҳ қиз, шакар қиз, қизларнинг гули, Қошларингни кўрсатгил, мен унинг қули. — С. Айний, Дохунда

Бир юлдуздир етти кўкда — фалакда, Коинотнинг машъалига ўхшатдим. у дунёга тақдим қилди шоҳ асар, Мен ҳам унга шу достонни яратдим. — М. Шайхзода

6. Баъзи сўз бирикмалари таркибида “бош“, “асосий“, катта деган маъноларни билдиради (бундай сўз бирикмаларининг баъзилари қўшма сўзга айланган ва айланмоқда).

Шоҳ кўча. Шоҳ бекат.

Сирдарё тўсилиб, шоҳ тўғон қурилди. — Газетадан

Тўлиқ мақола →
шок
Изоҳли луғат · яна 4 та луғатда

от Ниҳоятда кучли, фавқулодда таъсиротлар (оғир жароҳат, куйиш, миокард инфаркти, буйрак санчиши, мос бўлмаган қон қуйиш, руҳий касаллик ва шу кабилар) натижасида марказий нерв системаси, қон айланиши, нафас системалари фаолияти ҳамда моддалар алмашинувининг кескин бузилиши билан ифодаланадиган, ҳаёт учун хавфли оғир патологик жараён.

Тўлиқ мақола →
шол
Изоҳли луғат · яна 5 та луғатда

от Юнгдан тўқилган қалин мато, юнг газ-лама.

Шол бозори.

Бу бошига шолдан салла ўрайди. — Фозил шоир

Икки қиз чайқалган чойнак-пиёлаларни, туя юнгидан тўқилган шол дастурхонга ўралган нонларни келтириб, меҳмонлар олдига қўйдилар. — С. Айний, Қуллар

Шамоллатди молларин, Ипак-бахмал, шолларин. — Қ. Муҳаммадий

Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 369 →

Эртаклар

68 та
Аҳмоқ подшо
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда ўғрилик қилган бир кишининг айби билан бошланган воқеалар занжири аҳмоқ подшоҳнинг бемаъни ҳукмлари туфайли кулгили тус олади. Адолатни ўрнатис

Ақлли қиз (2)
Халқ оғзаки ижоди

Уч ўғил ва бир қизи бор отанинг кўзлари ожиз бўлиб қолади. Қиз отасининг кўзини очиш учун дори излаб, кўплаб қийинчиликларни енгиб ўтади ва охир-оқ

Аттанг
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда шаҳзода ўз севгилисининг "аттанг"ни топиб келиш шартини бажариш учун саргузаштларга дуч келади. У тушида кўрган чолнинг армонини рўёбга

Айиқполвон
Халқ оғзаки ижоди

Уч опа-сингил оталарининг золимлигидан қочиб, ҳар бири ўз ёʻлига равона бўлади. Кенжа қиз Иқбол айиқ билан турмуш қуриб, Айиқполвон исмли ўғил кўради.

Баҳром ва Шерзод
Халқ оғзаки ижоди

Баҳром ҳунарга қизиққан шаҳзода бўлиб, отаси билан келишмовчилик туфайли юртидан кетади. У ўз ҳунари туфайли хавфли вазиятдан қутулиб, севгисини топади.

Балиқчи бола
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда камбағал балиқчи бола подшоҳнинг қийин топшириқларини бажариб, ўзининг донолиги ва омадини намойиш этади. Унинг сирлари очилгач, подшоҳнинг

Ҳаммасини кўриш · 68 →