ot 1. din. Odamlarni din yoʻlidan ozdiruvchi, ularni gunohga, jinoyatga, razolatga boshlovchi yovuz ruh yoki yovuz ruhlarning boshligʻi; iblis.
Ey ulugʻ shoh, bu yoʻldan qayt, shayton vasvasasiga uchma, keyin pushaymon boʻlib yurma — Oltin beshik
Boyni ham shayton yoʻldan urgan. — K. Yashin, Hamza
Ibodat qilmaslik umuman gunoh emas, lekin ibodat qilmagan kishi, shaytonning gapiga kirib qilmagani uchun, gunoh hisoblanadi. — A. Qahhor, Qabrdan tovush
— Obbo, qizitaloq. Shaytonning domlasi ekan-a! Zakunchilarning koʻpi shunaqa boʻladi, — dedi Tantiboyvachcha papirosini tortib. — Oybek, Tanlangan asarlar
2. koʻchma Ayyor, quv odam; aldamchi.
Anavi magazinchi bor-ku. Oʻlgudek shayton — R. Fayziy, Choʻlga bahor keldi
3. koʻchma Shoʻx, oʻynoqi.
Qiz bola shayton boʻladi-da, tavba, boʻy-basti choʻzilib, rostdan ham, suqsurdek qiz boʻlibdi. Sh. Toshmatov, — Erk qushi
— Ha, shayton qiz, — dedi Oʻrinboy, — shu yerda ham qoʻymaysan-a? Oy-din, Kelin oʻgʻil tugʻibdi.
Bizning Avazga oʻxshagan bitta shaytonrogʻi Yigirma oltinchisi otilmasin! deb qiyqiradi. — S. Siyoyev, Yorugʻlik
- Noumid — shayton Inson doim umid, yaxshi niyat bilan yashashni, umidsizlanmaslikni qayd etuvchi, shunga daʼvat etuvchi ibora. Diydor koʻrishamiz, noumid — shayton! — I. Rahim, Chin muhabbat— Qoʻying, noumid — shayton, — Oyshabonu eriga taskin bergan boʻldi. — H. Gʻulom, Mashʼal
- Shayton arava Yirtiq-yamoq kiyim bilan oʻsgan oʻgʻillari shayton aravada oʻtib, atrof mahalla bolalarining koʻzlarini oʻynatdi. — Oybek, Tanlangan asarlar
- Shayton yigʻisi Yolgʻondakam, yoʻliga boʻladigan yigʻi. Ozgina shayton yigʻisi qilmaguningcha, ish oʻnglanmaydi. — A. Qodiriy, UloqdaU buni uzatiladigan qizlarning shayton yigʻisi deb tushundi. — Oybek, Tanlangan asarlar
- Shaytonga hay bermoq Biron xatti-harakatdan oʻzini tiymoq, oʻzini bosmoq. [Hayitjon:] Aybmas, xoʻp andisha qilgin, shaytonga hay bergin, bu kunlar ham oʻtar. Hamza, — Paranji sirlariBir toʻpolon chiqazib, obroʻsini uch pul qilay dedim-u, yana shaytonga hay berdim. — Mushtum
- Shaytoni zoʻr (yoki kuchli) Shoʻxligi (shaytonligi) tez va kuchli qoʻzgʻaladigan, shunday xususiyatli. Yana kim bilsin, bu qizlarni! Ularning shaytoni zoʻr boʻladi, deyishadi. — I. Rahim, Chin muhabbat
- Shaytoni qoʻzimoq Shaytoni qoʻzgʻamoq, jini tutmoq. [Xolida:| Qoʻl choʻzsa yetguday joyda bekinib yotgan akasi bilan Munavvarni koʻrmadi. Munavvarning shaytoni qoʻzib: — Etagidan tort!, — dedi Yoʻldoshga. — S. Anorboyev, Mehr