Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«Saga» boʻyicha 97 ta natija

Filtr

Lugʻat maqolalari

28 ta
saga

скандинавча saga — қисса сўзидан

saga. Qadimgi skandinaviyaliklar va irlandlarning qahramonlik dostoni. Sagalar dastlab qadimgi kelt qabilalarida yaratilgan. Bu qabilalardagi qoʻshiqchilar bardlar va filidlarga boʻlingan. Bardlar lirik poeziya, filidlar esa epik poeziya bilan shugʻullanganlar. Sagalarning yaratilishi filidlar faoliyati bilan bogʻliq. Filidlar epik hikoyalarni sistemalashtirib, ularda qabila hayoti, urf-odatini badiiy ifoda eta boshlaganlar. Filidlarning oʻtmish sarguzashtlari haqidagi hikoyalari nasriy yoʻl bilan bayon qilingani uchun saga nomini olgan. Keyincha sagalarga sheʼriy parchalarni kiritish odat boʻla boshlagan. VII—VIII asrlarda irland sagalarini yozib olgan monaxlar ularga xristianlikning aqidalarini singdirmoqchi boʻlganlar. Shunga qaramay, irland sagalarida maʼjusiylikka xos aqida va odatlar ifodasi saqlanib qolgan. Irland sagalari Gʻarbiy Yevropa adabiyotiga sezilarli taʼsir koʻrsatgan. Ilk oʻrta asrlarda Skandinaviya mamlakatlari — Daniya, Shvetsiya, Norvegiya va Islandiyada edda qoʻshiqlari, skaldlar poeziyasi bilan bir qatorda prozaik qissalar — sagalar ham keng tarqaldi. Skandinaviya adabiyotida sagalar asosan X—XIV asrlarda yaratilgan. Bu sagalarda tarixiy va maishiy voqealar bilan bir qatorda dengiz sayohatlari, qahramonlik ertaklari ham oʻz ifodasini topgan. Hozirgi vaqtda island va norveg adabiyotida tarixiy yoki qahramonlik temasidagi povest, hikoya, ertaklar saga deb yuritiladi. Bunday sagalar asosan nasrda yoziladi, lekin ularda sheʼriy parchalar ham uchrab turadi.

Toʻliq maqola →
sagʻana
Izohli lugʻat · yana 4 ta lugʻatda

ot Maqbara.

Doʻppayib turgan katta-kichik sagʻanalar tepasida yarim oy shaklidagi mohcha — tunukachalar sovuq yiltirardi. — S. Siyoyev, Yorugʻlik

Umarqul onasi arvohini shod qildi: uning Turkistondagi qabri ustiga sagʻana oʻrnatdi. — H. Gʻulom, Mashʼal

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 28 →

Taʼriflar ichida

1 ta

Ertaklar

51 ta
Aldarkoʻsa va boy
Xalq ogʻzaki ijodi

Aldarkoʻsa yoʻlda ketayotib, oʻzining ustidan kulmoqchi boʻlgan takabbur boyga duch keladi. Aldarkoʻsa oʻzining zukkoligi bilan boyni qanday aldashni oʻylab top

Alvasti
Xalq ogʻzaki ijodi

Bir yigit tasodifan alvastining telpagini qoʻlga kiritadi va shu orqali koʻrinmas boʻlib qoladi. U alvasti bilan birga turli sarguzashtlarga duch keladi, jumlad

Arslon bilan tulki
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda qariyb qolgan arslon va uni mazah qilmoqchi boʻlgan ayyor tulkilar oʻrtasidagi voqea hikoya qilinadi. Ertakda keksaygan boʻlsa-da, tajribali va ku

Ayiqpolvon
Xalq ogʻzaki ijodi

Uch opa-singil otalarining zolimligidan qochib, har biri oʻz yoʻliga ravona boʻladi. Kenja qiz Iqbol ayiq bilan turmush qurib, Ayiqpolvon ismli oʻgʻil koʻradi.

Ayoz
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda podshohning oʻgʻil farzand koʻrish istagi va bu istakning amalga oshishi uchun qilingan hiyla-nayranglar tasvirlanadi. Shuningdek, oddiy dehqonning o

Bir xumcha oltin
Xalq ogʻzaki ijodi

Uch oʻgʻilga otasidan qolgan bir xumcha oltin va ularning taqdiri haqida hikoya qilinadi. Ertakda mardlik, adolat va doʻstlikning qadr-qimmati ochib beriladi.

Hammasini koʻrish · 51 →

Sheva materiallari

17 ta
bino qoymaq
Buxoro viloyati · biror narsaga alohida diqqat-eʼtibor bermoq

biror narsaga alohida diqqat-eʼtibor bermoq

bolgʻishtak
Qashqadaryo viloyati · belanchak

Uchi ikki narsaga bogʻlangan qoʻsh ip orasiga choʻp, latta yo boshqa narsa qoʻyib chaqaloq yotishiga moslab qilingan belanchak

chashmi zebor
Buxoro viloyati · chashmi zebor

Miskarlikda mis kosaga oʻyiladigan badiiy naqsh elementi

igʻranmaq
Xorazm viloyati · ingramoq

1. ingramoq; 2. bezovtalanmoq, talvasaga tushmoq; 3. inqillamoq

kuygalak
Qoraqalpogʻiston Respublikasi · kuyinchak

1. serjahl, sal narsaga achchigʻlanadigan; 2. kuyinchak; rahmdil, hamdard; 3. shoshqaloq, shoshma-shoshar, hovliqma

Hammasini koʻrish · 17 →