Қидирув

от Шубҳа, гумон.

— Мен билмадим, — деди [уста] ниҳоят, — шак ёʻқ, оғир гап. — О. Ёқубов, Ларза

Бу андишанинг ҳақлигида шак ёʻқ, Анвар! — А. Қодирий, Меҳробдан чаён

Менинг Каримовдан жуда шаким бор, бу одам бизга яхшилик соғинмайдиган кўринади. — Ҳ. Шамс. Душман

от 1. Нарсанинг ташқи кўриниши, сиртқи қиёфаси, ифодаси.

Учбурчак шаклидаги жисм. Айиқ шаклидаги қоя. Шаклини ўзгартирмоқ. Бирор шаклга киритмоқ.

Дераза ойналарига турли шаклда қийиқ қоғозлар ёпиштирилган. — Ойбек, Қуёш қораймас

Дўкондор уларга қалин китоб шаклида бир нимани тутқазди. — Ойбек, Танланган асарлар

2. мат. Маълум кўриниш, қолипдаги нарса, фигура.

Геометрик шакллар.

3. физ. Жисмнинг ҳолати, кўриниши.

Муз сувнинг қаттиқ шаклидир.

4. Мазмуннинг ифода томони, ташқи кўриниши, ифодаланиши.

Бу ажойиб асар-обидада минг-минглаб ўзбек оилаларининг жасорати умумлашма шаклида ифодаланган. — Газетадан

Янги давр қўшиқлари анъанавий шакллар тасвир воситаларисиз туғилиши ҳамда ёйилиши мумкин эмас эди, албатта. — ЎТА

5. кўчма Бирор нарсани амалга ошириш ёʻсини; усул.

Сен билан иккимиз икки шаклда ўйлаймиз.

Пахта фронтидаги ижобий меҳнат хилма-хил шакллар касб этяпти. — Ҳ. Ғулом, Ишонч

Адабий алоқаларимиз янги-янги шакллар билан бойиди. — Газетадан

от 1. Лавлаги ёки шакарқамиш ўсимлигидан саноат ёʻли билан олинадиган оқ-сарғиш рангли қумсимон ширинлик.

Шакар сепилган қатлама. Ширин сўз шакардан ширин. — Мақол

Ҳолва ясамоққа шакар керакдир. Безак ишламоққа заргар керакдир. — Ё, Мирзо

2. кўчма Ширин, мазали, тотли.

Шакар қовун.

3. кўчма Кишига ёқадиган, ёқимли.

Тили шакар қиз.

Тополмайин юрур ёрнинг ўзини, Тўтиё қилади шакар сўзини. — Ширин билан Шакар

4. Шакар (хотин-қизлар исми).

сфт. 1. Ҳар нарсага шубҳа, ишончсизлик билан қарайдиган, ишонмай, иккиланиб турадиган одам.

Мавсумда 250—300 тонна пахта териб, шаккокнинг кўзига кўрсатган қаҳрамонлар битта-иккита эмас. — Газетадан

2. Диний ақидаларга шубҳа билан қарайдиган, шак келтирадиган киши.

Ҳой мусулмонлар! Бу шаккок бедин болшевойларни думага сайлаб, исломни оёғости қилишди. — К. Яшин, Ҳамза

Воқе бўлиш, амалга ошиш ёки ифодаланиш усулига, шаклига кўра.

Чиндан ҳам истиора шаклан энг сиқиқ формадаги ўхшатишни эслатади. — ЎТА

от дин. Шак куни марҳумларнинг арвоҳларига бағишлаб аёллар учун ўтказиладиган кичик маърака.

Чолнинг ёстиғи тагидан топилган пул уни кўмиб келишгагина етди. Ҳали бу ёқда учи, еттиси, йигирмаси, фотиҳахонлиги, шаклиги, ифторлиги, икки ҳайити ва ҳоказолар бор. — М. Осим, Тилсиз гувоҳ