Қидирув

рвш. 1. Дунёнинг тўрт томонидан бири; шарққа қарама-қарши томон, қуёш ботадиган томон; кунботар.

Ғарбдан эсган шамол.

Офтоб ғарбга ёнбошлаганда, икки ёʻловчи даштдан чиқиб, тепаликка ёʻл олди. — А. Қаҳҳор, Мастон

2. Маълум бир обект, ҳудуд, майдон, бино ва шу кабиларнинг ғарб томони, ғарбий қисми.

Ўзбекистоннинг ғарби.

Отабек майдонда отини супуриб эгарлар экан, майдоннинг ғарбидаги хароба уйнинг деворидан бир бош кўтарилиб, унга қараб турар эди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

Жарнинг нариги томони бир тепадан иборат бўлиб, жануб биқини маълум Чақар суви билан, ғарби Бўз-сув ва Кўкча ариғи билан ўралган. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

3. с. т. Ғарбий. Европа, Ғарбий Европа мамлакатлари.

Жаннанинг ўзи ғарбда тикилган, кўкрак чўнтаги устига лотин ҳарфидан белгилар қўйилган желатка топиб келиб, Умидга кийгизди. — Мирмуҳсин, Умид

от Давлат, шаҳар, табақа, уруғ ва шу кабиларнинг байроқ, пул, муҳр кабиларда тасвирланган алоҳида фарқли белгиси.

Ўзбекистоннинг давлат герби.

Ҳамқишлоқлар дилида Яшайди шундай истак: Гербимизни пахтадай Безасин кумуш ипак. — Зулфия, Юрагимга яқин кишилар

от эск. кт. Уруш, жанг.

Жаҳон кўз тутди бу қудратли ҳарбга, Ғалаба билан биз борардик — Ғарбга, Уйгун

Ҳарб илмида ҳамма ёʻл бекилганда, жангчи учун ўлимдан бошқа чора қолмагандагина, ўзини-ўзи ҳалок қилади, дейилади. — С. Аҳмад, Ҳукм

от Жисмоний, моддий, маънавий имконият; куч, қувват.

Эй худо, учиб юрган паррандача қурб, манзилат бермас экансан, нима учун хотин-қизларни яратдинг? — Ҳамза, Паранжи сирлари

Фақирда қурб бўлса-ю, қани энди, сендан қочиб қутулса! — Ў. Ҳотамов, Қон ва сут

от Сербия ва Черногориянинг серб-хорват тилида сўзлашадиган асосий аҳолиси.

Серблар 12-асрда халқ сифатида шаклланган. — Ўзме

от 1. Қаттиқ урилиш; шиддатли, залварли туртки, зарба, куч.

Эшикни зарб билан ёпмоқ.

Ҳаво тўлқини зарбидан дарахтлар эгилар, шохлари синиб тушарди. — А. Қаҳҳор, Олтин юлдуз

Бироқ навкарнинг оти сакраш зарбидан чўчиб, ҳуркиб кетди. — П. Қодиров, Юлдузли тунлар

Қилич зарбидан Хонзода бегимнинг бошидаги бўрки учиб кетди-ю, узун сочлари ёйилиб, елкасига тушди. — П. Қодиров, Юлдузли тунлар

2. Қаттиқ уриш, калтаклаш, муштлаш.

Калтак зарбидан бола юзини чангаллаб қолди. — Газетадан

Тарро биринчи зарбдаёқ ёнбошига ағдарилди. — С. Сиёев, Ёруғлик

3. Бирор нарсанинг ритмик ҳаракати, бир текисда уриб туриши, тепиши.

Юрак-томир зарби.

[Сув] Ўз ёʻлида учраган ҳайбатли тошларга зарб билан урилиб қирғоққа ҳалқа-ҳалқа кўпик сочмоқда. — Ҳ. Назир, Сўнмас чақмоқлар

4. эск. мат. Кўпайтириш усули, амали.

Иккини учга зарб қилмоқ.

Механизм иш унумини юзга, мингга зарб уриб юборади, деган гап рост экан. — У. Саримсоқов, Олтин калит қўлимда

5. мус. Чолғу асбобини чалганда куч ва ритм билан торларни чертиш ёки доирани уриш.

Дуторчининг зарби яхши.

Успенский ўзбек музикасининг табиатини билар, ўз асарларида унинг оҳанг, зарб ва пардаларининг ўзига хос интонация ҳамда ритмикасини сақлаб қола оларди. — Ҳ. Носирова, Мен ўзбек қизиман