Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«РТМА» бўйича 107 та натижа

Филтр

Луғат мақолалари

53 та
до инглизча

du: (toʻliq shakli); də (undoshlardan oldin keladigan qisqartma shakli); du ([w] dan i unlilardan oldin)

дид; доне [дʌн] 1. қилмоқ, бажармоқ, амалга оширмоқ

  • do harm зарар етказмоқ
  • do one's duty ўз бурчини бажармоқ

2. ярамоқ, тўғри келмоқ; етарли бўлмоқ

that will do! бас, етар!

do you think this colour will do? сиз бу ранг тўғри келади деб ўйлайсизми?

3. ёрдамчи феъл сифатида қўлланилади а) до жустике эҳтиромни бажо келтирмоқ; до смб. кредит бирор кимсага илтифот кўрсатмоқ; до смб. гоод бирор кимсага фойда келтирмоқ; б) бошқа феълларнинг ўрнини босувчи бўлади: ше гоес вҳере И до у мен қаерга борсам ўша ерга боради; До ёу кнов тҳем? - Ес, И до. Сиз уларни биласизми? - Ҳа (биламан); ше спеакс Френч велл. Со доес ҳер систер. У французча яхши гаплашади. Синглиси ҳам (французчада яхши гаплашади)

4. кўмакчи феъл сифатида қўлланилади а) Пресент ва Паст Индефините нинг сўроқ ва бўлишсиз шаклини ясашда ишлатилади: И до нот смоке мен чекмайман; доес ҳе спеак Энглиш? у инглизча гаплашадими?; ше дид нот сее тҳем у уларни кўрмади; б) буйруқ майлининг бўлишсиз шаклини ясаш учун: донът бе ноисй! шовқин солма(нг)!; в) Паст ва Пресент Индефините ҳамда буйруқ майлидаги феълни кучайтириш учун: ве дид сее ёу! биз сизни кўрдик-ку!; до коме тонигҳт! хўп, кечқурун келаверинглар!; до авай (витҳ) тугатмоқ, ёʻқ қилмоқ, барҳам бермоқ; ёʻқотмоқ, қириб ташламоқ; до фор сўзл.: бе доне фор а) ҳалок бўлмоқ (одамлар ҳақида); б) бутунлай яроқсиз бўлмоқ (нарсалар ҳақида); до уп а) тартибга келтирмоқ; б) ўрамоқ; ўраб қўймоқ; ўраб олмоқ (бермоқ) (пакетга); в): бе доне уп толиқтирмоқ, чарчатмоқ; до витҳ а) чидамоқ, сабр қилмоқ; б) кифояланмоқ, қаноатланмоқ; до витҳоут (бирор нарсасиз) амалламоқ

  • how do you do? аҳволингиз қалай?
  • do one's best барча имкониятдан фойдаланмоқ
  • there is nothing to be done ҳеч нарса қилишнинг им-
Тўлиқ мақола →
бўртма
Изоҳли луғат · яна 1 та луғатда

от 1. Новданинг кесилган, ўсимликнинг пайвандланган жойида ҳосил бўладиган қадоқ ёки қавариқлар.

новдалар бўғимга тақаб кесилганида, бу жойда бўртмалар ҳосил бўлади. — Р. Мусамуҳамедов, Мўл узум ҳосили

2. Бўртиб, туртиб чиққан; бўрттириб ишланган.

Бўртма нақш.

бир устунида Амаки Саидумархўжа деб бўртма нақш билан ёзиб қўйган. — С. Айний, Эсдаликлар

Комила ўртоғининг оқ-сариқ, узунчоқроқ нозик юзига, бир оз бўртма қовоқларига тикилди. — Ойбек, Олтин водийдан шабадалар

Тўлиқ мақола →
тортма
Изоҳли луғат · яна 4 та луғатда

сфт. 1. Стол, шкаф кабиларнинг сурилма яшиги.

[Жувон] Пулларнинг орасидан битта беш сўмликни олиб, қолганларини яна ўраб, тортмага солиб қўйди-да, менга қаради. — С. Аҳмад, Таъзим

Нонуштага асраб қўйган бир бурдагина қотган нонни тумбочка тортмасидан олиб еди. — С. Кароматов, Олтин қум

2. Қоринбоғ.

3. Тортиб чиқариладиган, сурилма.

Тортма полка.

Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 53 →

Таърифлар ичида

3 та

Эртаклар

21 та
Девбачча
Халқ оғзаки ижоди

Ушбу эртакда бойнинг ўғли ботир йигитга айланиб, турли саргузаштларни бошидан кечиради. У аждарни енгиб, подшоҳ қизига уйланади ва ўзига ўхшаган укас

Ҳар ким қилса, ўзига
Халқ оғзаки ижоди

Ушбу эртакда бир кампирнинг доим такрорлайдиган ҳикматли сўзлари ва унинг атрофидаги воқеалар тасвирланади. Эртак яхшилик ва ёмонликнинг оқибатлари ҳақида

Икки донишманд
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда подшоҳ ва донишманд чолнинг деҳқон билан бўлган қизиқарли суҳбати тасвирланади. Унда меҳнат ва оила масаласи чуқур маъно касб этади.

Луқмони ҳаким
Халқ оғзаки ижоди

Искандар подшо ер юзини ўзига бўйсундиришни истаб, ҳатто сув ости ва осмон усти аҳолисини ҳам излатади. Бу қийин вазифани бажаришга уринишлар натижасида

Мақтанчоқ қуён
Халқ оғзаки ижоди

Ушбу эртакда мақтанчоқ қуённинг саргузаштлари ҳикоя қилинади. У ўзини мард кўрсатишга уринади, аммо аслида жуда қўрқоқдир.

Мурқумомо
Халқ оғзаки ижоди

Камбағал чол топган гавҳар тухумлар туфайли бойиб, подшоҳга айланади. Аммо унинг хотини Мурқумомо қушини сўйишга рози бўлади, бу эса болаларнинг бошига

Ҳаммасини кўриш · 21 →

Шева материаллари

30 та
Араби хол
Бухоро вилояти · Араби хол

Бўртма хол.

авйртмақ
Сурхондарё вилояти · чақмоқтош

чўпонлар белига осиб юрадиган чақмоқ тош

авйртмақ
Қорақалпоғистон Республикаси · юкни тенг тақсимламоқ

От, эшак, туя устига юкни икки ёқлама тенг қилиб солмоқ

бўртмачак
Қашқадарё вилояти · бўртма

баданда шишиб чиқадиган тошма

жортма
Қашқадарё вилояти · кашта

Ҳаммасини кўриш · 30 →