Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«ОДИ» бўйича 924 та натижа

Филтр

Луғат мақолалари

770 та
одил
Изоҳли луғат · яна 6 та луғатда

сфт. 1. Бирор томонга ён босмай, қонун, адолат юзасидан холисона, ҳаққоний иш тутадиган; адолатли, беғараз, тўғри.

Одил одам. Одил ҳукумат. Одил судя. Одил турмоқ.

Рихси бундай гапларни, унинг меҳнатини, уни ҳимоя қилиб айтилаётган бундай сўзларни биринчи марта эшитар, бу хилда одил одамлар борлигини энди кўриб турмоқда эди. — С. Зуннунова, Олов

2. Адолат билан тузилган, адолат руҳи билан суғорилган; адолатли.

Аммо бунинг учун сен таклиф этган кураш фалсафаси эмас, гўзал ва одил қонунлар, ислоҳотлар керак. — Ойбек, Нур қидириб

3. Одил (эркаклар исми).

  • Одил судлов Ҳақиқий ҳолатни аниқлаб, томонлар ўртасидаги келишмовчилик ва низоларнинг фақат суд томонидан ҳал этиб берилиши.
Тўлиқ мақола →
одим
Изоҳли луғат · яна 4 та луғатда

от 1. Олға ёки орқага, ўнг ёки сўлга оёқ ташлаб қилинган ҳаракат; қадам.

Кўчанинг бурилишида яна бир оз унинг [Отабекнинг] одимлари секинлашса ҳам, лекин олдинлашни қўймай бораверди. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

2. Бир қадам оралиғидаги масофа; шу масофага тенг ўлчов бирлиги.

Бир одим. Орамиз икки одимча келади.

Бойнинг дарвозасидан йигирма одим наридаги эски, кичкина эшик кишининг ғашини келтирувчи товуш чиқариб очилади. — Ойбек, Танланган асарлар

3. Ўсиш, ривожланиш суръати.

Қайта қуришнинг одимлари тобора шиддаткор бўлиб боряпти. — Газетадан

4. Ҳаракат, қадам олиш, юриш-туриш.

Унинг одими бежо!

  • Одим олмоқ Юра бошламоқ, юришда, қадам ташлашда давом этмоқ. Бирга одим олдик чўққилар сари. — Т. Тўла.
  • Одим отмоқ (ёки ташламоқ) 1. Қадам ташлаб олдинга юриб бормоқ. Барчиной лангарни маҳкам ушлаб, оҳиста одим отган куйи, тобора илгарилайверди. Одамлар унинг ҳар бир қадамини ҳадикли бир ҳайрат билан кузатишарди. — Н. Қиличев, ЧиғириқИстиқбол сари ишонч билан одим ташламоқ.
  • Одим қўймоқ 1. Қадам босмоқ, юрмоқ. Бола одим қўйиб кетяпти;Ю. Гагарин тарихда биринчи бўлиб космосга одим қўйди.
  • Одимини бўшаштирмоқ Юришини секинлаштирмоқ, секинлашмоқ. Ёʻл бошловчи парвойи фалак, бархан ошиб, илгарилаб борарди. Худди жон керак бўлса, етиб олсин дегандай, одимини бўшаштирмайди. — М. Мансуров, Ёмби
  • Одимини тезлатмоқ Юришини тезлатмоқ, тезроқ юрмоқ.
  • Бир одим Яқин, бир қадам. Бошқалар учун узоқ, жуда узоқ туюлган раён маркази унинг учун бир одим — на қиш изғиринини билади, на саратон жазирамасини. — Н. Норқулов, Тўқнашув
  • Одимда, одим жойда (ёки сайин) Ҳар қадамда (тез-тез учраб турадиган нарса ҳақида). Одимда чойхона.[Отабек ва Али] Одим сайин бир ўликка учрар эдилар. — А. Қодирий, Ўтган кунлар
  • Одимни санаб босмоқ 1. Секин, имиллаб юрмоқ; [Отабек] Одимини санаб босиш, бир чўқиб саккиз ёққа қараш каби эҳтиётликларга ўрганиб қолган. — А. Қодирий, Ўтган кунлар
Тўлиқ мақола →
одиллик
Изоҳли луғат · яна 6 та луғатда

от 1. Одил кишиларга хос хатти-ҳаракат.

Одамлар оғзида Элмуроднинг астойдиллиги, одамшавандалиги, ақли, билими, одиллиги, ғайрати тўғрисида гап кўпайгач, Тожибой ён босишга мажбур бўлди. — П. Турсун, Ўқитувчи

2. Адолат 1. Одиллик билан иш тутмоқ.

Тўлиқ мақола →
одилона
Изоҳли луғат · яна 4 та луғатда

1. . Одиллик билан, адолат юзасидан, ҳақиқатга асосланиб, адолатли равишда; беғараз, ҳаққоний. Одилона суд қилмоқ. Одилона иш тутмоқ.

[Навоий] Менингча, халқнинг талабига одилона қулоқ солмоқ лозим. Уйғун ва И. — Султон, Алишер Навоий

2. Адолатли, ҳаққоний; қонунга, ҳуқуққа асосланган.

Одилона ҳукм. Одилона хатти-ҳаракат. Одилона талаб.

— Вазири бузрук, мен хон ҳазратларининг одилона ишларини халққа кўрсатмоқ тараддудидаман, — деди Пирназарбой. — Ж. Шарипов, Хоразм

Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 770 →

Эртаклар

106 та
Алвасти
Халқ оғзаки ижоди

Бир йигит тасодифан алвастининг телпагини қўлга киритади ва шу орқали кўринмас бўлиб қолади. У алвасти билан бирга турли саргузаштларга дуч келади, жумлад

Андижонликнинг ҳикояси
Халқ оғзаки ижоди

Андижонлик йигитнинг саргузаштлари ҳақидаги ушбу эртакда, йигитнинг бойга хизматга кириши ва турли қийинчиликларга дуч келиши тасвирланади. Унинг бошидан

Айиқполвон
Халқ оғзаки ижоди

Уч опа-сингил оталарининг золимлигидан қочиб, ҳар бири ўз ёʻлига равона бўлади. Кенжа қиз Иқбол айиқ билан турмуш қуриб, Айиқполвон исмли ўғил кўради.

Аёз
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда подшоҳнинг ўғил фарзанд кўриш истаги ва бу истакнинг амалга ошиши учун қилинган ҳийла-найранглар тасвирланади. Шунингдек, оддий деҳқоннинг о

Бадалқорачи
Халқ оғзаки ижоди

Уч ака-ука отасининг олтин тойини ўғирлаб кетаётган сирли махлуқни топишга уринади. Кенжа ўғил Бадалқорачи бу сирни очиб, бир қанча қизларни девлар зу

Балиқ сотувчи Аҳмад
Халқ оғзаки ижоди

Аҳмад исмли эр ўз хотинининг маслаҳатлари туфайли турли қийинчиликларга дуч келади. Унинг соддалиги ва тушунмовчилиги кулгили вазиятларни келтириб чиқара

Ҳаммасини кўриш · 106 →

Шева материаллари

47 та
Катор
Самарқанд вилояти · чодир
Гечмиш
Бухоро вилояти · ўтмиш

кўрган-кечирилган воқеа-ҳодисалар

анзират
Навоий вилояти · анқонинг уруғи

топилмайдиган нодир нарса

Ҳаммасини кўриш · 47 →

Ташқи ресурслар

1 та
Ziyouz.com
Кутубхоналар ва ўқув материаллари

2004-йилдан бери ишлаётган маърифий портал: ўзбек мумтоз ва замонавий адабиёти, халқ оғзаки ижоди, дарсликлар — 5 мингдан ортиқ китоб.