Hayot Foundation loyihasi
Loyiha haqida
Oʻz
Oʻz

Qidiruv

«Nomaʼqul» boʻyicha 16 ta natija: Izohli

Filtr
Boʻlim
Lugʻatlar Ertaklar
Lugʻat turi
Izohli Tarjima Terminologik

Lugʻat maqolalari

2 ta
nomaʼqul

sft. 1. Maʼqul emas, maʼqul kelmaydigan; nodurust.

Hoji bir necha vaqt soʻzlaguvchini oʻz ogʻziga tikiltirib oʻtirgandan soʻng, agar maʼqul tushsa, xoʻp deydi nomaʼqul boʻlsa, durust emas deydi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

Keyin u odam nomaʼqul chiqsa, darhol amaldan olib tashlaydi. — Sh. Xolmirzayev, Qil koʻprik

2. Aql-idrok bilan qilinmagan; nojoʻya, bemaʼni, ahmoqona.

Shunda men kecha beixtiyor qilgan nomaʼqul ishimning qanchalik fojiali ekanini biratoʻla angladim. — A. Muxtor, Tugʻilish

  • Nomaʼqul buzoqning goʻshtini yemoq Bekor, behuda aytmoq, notoʻgʻri gapirmoq; notoʻgʻri xatti-harakat qilmoq. Bilib qoʻyingki, xotinim halol! Tuhmat qilganlar nomaʼqul buzoqning goʻshtini yebdi! — dedi Qambar. — Uygʻun. Asarlar.
Toʻliq maqola →
nomaʼqulchilik

ot Bemaʼni, nojoʻya harakat, ish; bemaʼnigarchilik.

Nomaʼqulchilik qilmoq.

Bobom uzoq va ogʻir sukutdan soʻng kampirni ovutadi: — Bas, yigʻlama, zolimlar koʻp, xoinlar koʻp, ularning shunday nomaʼqulchiliklari, itliklari boʻlib turadi. — Oybek, Bolalik

— Nimaga salanglab yuribsizlar? Bu qanday nomaʼqulchilik! — deb qichqirdi Saidamin. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

Toʻliq maqola →

Taʼriflar ichida

8 ta
beaql

beaql Ongi, fahm-farosati past; aqli yoʻq; aqlsiz, Beaqlning ohi yoʻq, Bogʻlamoqqa shoxi yoʻq. Maqol Aqlni beaqldan oʻrgan. Maqol Beaql yoʻldoshdan yaxshidir tayoq. Murod

fojiali

fojiali Oʻta ayanchli, musibatli, qaygʻuli. Muhsinali dadasining fojiali oʻlimidan keyin oʻzlariga hamroh boʻlib turgan keksa noʻgʻay kampir bilan qoldi. D. Nuriy, Osmon

kirdikor

kirdikor Umuman, qilingan ishlar, xatti-harakatlar; odatda maʼlum shaxs yoki shaxslarga oid nomaʼqul ish, xatti-harakatlar; qilmish. Oyimxon Tojiboyning hamma kirdikorini

hayo

hayo Nojoʻya, nomaʼqul xatti-harakatdan tiyilish hissi; uyat, sharm. Vafosizda hayo yoʻq, Hayosizda vafo yoʻq. Maqol Hayo — insonning eng oliyjanob fazilati, uning koʻrki

koʻtara

ko‘tara Butun boricha, yaxlit holda yoki katta, koʻp miqdorda amalga oshiriladigan; ulgurji (oldi-sotdi, savdo haqida). Koʻtara savdo. Koʻtara (tarzda) olmoq. Koʻtara sot

buzoq

buzoq Sigirning bolasi. Yaxshi buzoq ikki onani emadi. Maqol Sigirning sutida buzoqning haqi bor. Maqol Podadan adashgan buzoqqa oʻxshab, duch kelgan eshikka boshingni ti

Hammasini koʻrish · 8 →

Ertaklar

6 ta
Boyning oʻgʻli
Xalq ogʻzaki ijodi

Boyning erka oʻgʻli otasidan qolgan mol-mulkni isrof qilib, doʻstlarining soxta maqtovlariga uchadi. Oxir-oqibat, u otasining vasiyatiga amal qilib, kutilmagan

Podsho bilan choʻpon
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda podsho va choʻpon oʻrtasidagi aql musobaqasi tasvirlanadi. Choʻpon oʻzining zukkoligi va topqirligi bilan podshoni lol qoldirib, adolatni tiklaydi.

Toʻqqiz dangasa
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda toʻqqiz dangasa aka-uka va ularning mehnatkash ukasi haqida hikoya qilinadi. Dangasalar turli hiyla-nayranglar bilan ukalariga zarar yetkazishga u

Tuhmat
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda erining safariga ketganidan keyin tuhmatga uchragan ayolning sarguzashtlari va uning adolat uchun kurashi hikoya qilinadi. Ayol oʻzining begunohli

Ziyod botir
Xalq ogʻzaki ijodi

Ziyod botir ismli yigit podshohning qizi Qamarxonga oshiq boʻladi va turli sinovlardan oʻtib, oʻz sevgisi uchun kurashadi. Ertakda sadoqat, jasorat va adolat gʻ

Zolim podsho
Xalq ogʻzaki ijodi

Zolim podsho oʻzining shafqatsiz farmonlari bilan xalqni qiynaydi. Bir yigit otasining maslahati bilan podshoning zulmiga chek qoʻyishga harakat qiladi.