Поиск

ot 1. Bugʻu, qoʻy va shu kabilarning terisini alohida usulda oshlash yoʻli bilan tayyorlanadigan, usti barxitsimon mayin charm.

2. Shunday charmdan tayyorlangan, tikilgan.

Zamsha tufli.

ot Bir-ikki old tishi tushgan va oʻrni ochiq qolgan.

Kemshik bola.

[

Kampir] Xoldor bilan Kimsanning uygʻoqligini koʻrib, yerga choʻkka tushdi, kir roʻmolining uchini kemshik ogʻziga soldi. — A. Muxtor, Tugʻilish

Nortojining hozir yoshi oltida, Biroq chollar kabi kemshik bechora. — Gʻ. Gʻulom

ot 1. Qushlarning ogʻzi bilan birikkan, choʻqish va zarb berish uchun xizmat qiladigan oʻtkir uchli shoxsimon aʼzosi.

Tovuqning tumshugʻi.

Laylakning boʻyi novcha, tumshugʻi bor tarnovcha. Uygʻun.

Qushchaning juvoldiz uchiday tumshugʻi salgina ochilishi bilan jilgʻani kuchli ovoz tutdi. — S. Anorboyev, Oqsoy

2. Hayvonlar boshining old (ogʻiz, burun tomon) qismi.

Choʻchqaning tumshugʻi.

Yelib-yoʻrgʻalab ketayotgan toʻriq dafʼatan tumshugʻini baland koʻtarib, qattiq kishnadi. — S. Anorboyev, Oqsoy

Tarzan boyagiday buyruqni bajarib, qand mukofot olgisi kel-dimi, saxiy egasining oyogʻiga yalpoq tumshugʻini surkadi. — H. Nazir, Soʻnmas chaqmoqlar

3. s. t. Dagʻl. Aft-bashara; kalla, boshning yuz, bet tomoni.

Poshsha xola kuyovning tumshugʻi oldida ombur qilib qisilgan barmoqlarini oʻynata boshladi. — D. Nuriy, Osmon ustuni

U [Madaminxoʻja] borib, muttaham qozining tumshugʻiga tushirgisi yo iflos basharasiga tupurgisi keldi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

4. koʻchma Biror narsa, buyum va shu kabilarning oldinga chiqib turgan qismi, burni.

Kemaning tumshugʻi. Miltiqning tumshugʻi.

Xoliq koʻzlab turib, ogʻir etigining tumshugʻi bilan bir tepdi. — H. Nazir, Choʻl havosi

Poʻlat qush tumshugʻini choʻza-choʻza, osmonga koʻtarildi. — N. Safarov, Olovli izlar

Ularning biri sumkadan oyna qutiga oʻxshash narsani oldi-da, mashinaning tumshugʻiga qoʻydi. — Mirmuhsin, Supurgiga sajda

sft. 1. Qoʻl tegsa botadigan, oson eziladigan; muloyim, mayin.

Yumshoq yostiq. Yumshoq pat. Yumshoq xamir.

Uy toʻrida, yumshoq koʻrpa ustida qargʻashoyi koʻylakli bir xotin yotar edi. — M. Ismoiliy, Fargʻona tong otguncha

U beixtiyor toʻshakday yumshoq maysazorga oʻtirib qoldi. — S. Anorboyev, Oqsoy

Qor suviga toʻygan yer xamirdek yumshoq edi. — S. Ahmad, Ufq

Normat Adolatning yumshoq qoʻli, nozik barmoqlarini kafti bilan siladi. — I. Rahim, Chin muhabbat

2. Osonlikcha turli shaklga kiradigan, ishlov berilishi oson, boʻsh.

Yumshoq yogʻoch. Yumshoq metall. Yumshoq sim.

3. Chaynalishi, yeyilishi oson; mayin, muloyim (ovqat haqida).

Yumshoq shavla.

Mana, yigitcha, yumshoq non ham olib chiqdim. — H. Gʻulom, Mashʼal

Shu yigit menga uch hafta qaradi, bir burda non topsa, yumshoq joyini menga berib boqdi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

4. koʻchma Birovga qattiq gapirmaydigan, dagʻallik qilmaydigan; muloyim.

Munavvar oʻta intelligent, yumshoq bir odamga dagʻallik qilib, ozor berganiga oʻksindi. — S. Anorboyev, Mehr

Kampir koʻpni koʻrgan, achchiq-chuchukni tatigan, yumshoqqina xotin edi. — S. Ahmad, Ota

Tabiatan yumshoq, koʻngilchan odam, yolgʻiz farzandini urishishga tili bormasdi. — Oʻ. Umarbekov, Yoz yomgʻiri

5. Yoqimli taʼsirga ega; muloyim.

Avji qish vaqti boʻlsa ham, yerda sira qor yoʻq, havo xuddi bahorday yumshoq edi. — S. Zunnunova, Yangi direktor

Hozir uning horgʻin yuzidagi yumshoq jilmayish birdan soʻndi. — A. Muxtor, Opa-singillar

dedi-da, sababini oʻzim ham bilmayman, degandek yumshoq kulib qoʻydi. — Shuhrat, Shinelli yillar

6. Ozor yetkazmaydigan; yengil.

Yumshoq jazo.

Quturmay ham nima qilsin, chayqovchilikda ayblanganlarning ustidan sudlar shu qadar yumshoq hukm chiqaradiki, bilmay-san kishi: jazo berdimi, nasihat qildimi? — A. Qahhor, Ogʻaynilar

ot 1. shv. Opa yoki singil.

Tozagul hamshiralarining yuraklaridagi gapni topib gapirdi. — H. Gʻulom, Mashʼal

2. Shifoxonada ishlovchi, oʻrta tibbiyot maʼlumotiga ega boʻlgan xodim; tibbiy hamshira.

Sherzod koʻzini ochishi bilan navbatchi hamshira tumbochka ustiga qoʻyib ketgan doriga koʻzi tushdi. — Oʻ. Hoshimov, Nur borki, soya bor

Tibbiy hamshira boʻlsa kerak, oq xalat, oq qalpoqli juvon kelib, Murodovani shifoxonaga taklif etdi. — I. Rahim, Ixlos

ot 1. kt. ayn. Qilich 1.

Said Jalolxon gʻayratiga chidolmay, shamshir sugʻurdi va havo-da oʻynatib, askarga farmon berdi. — A. Qahhor, Bashorat

Otryad ketidan havoda shamshirini yarqiratib, temirchi Abdukarim bilan Abdulla ot choptirib ketishdi. — Sh. Toshmatov, Erk qushi

2. sft. koʻchma Oʻtkir, yetuk.

Hozir sohib-korlar davrasida zehni shamshir, xalq tajribasi bilan moʻjizakor fanni payvand etgan yoshlar koʻp. — R. Musamuhamedov, Koʻchat ek, bogʻ qil!