Қидирув

1. шв. Мен.

Олимхон ака, сиз чора кўраверинг Ман ҳам ёрдамлашаман. — Ойбек, Танланган асарлар

2. ёки Ман қилмоқ (этмоқ, айламоқ) Тақиқламоқ, тўхтатиб қўймоқ, қатағон қилмоқ.

3. эск. Жойига қараб турли қийматга эга бўлган оғирлик ўлчови.

олм. 1. Сўзловчининг қўлида ёки яқинида турган нарсани, бўлаётган ёки бўлиб ўтган воқеа, ҳодисани кўрсатишда ишлатиладиган сўз.

— Китобинг қани? — Мана, Мана кечаги айтган ўртоғим.

— Мана, бекачим, — деди кулиб Тўйбека, — Анови кунги ёш меҳмонни сенга мақтасам, аччиқландинг, аммо келиб-келиб сени ўшанга бердилар. — А. Қодирий, Ўтган кунлар

Мана, икки ойнинг ичида яйдоқ дала юзи ям-яшил ғўза ниҳоллари билан қопланди. — Газетадан

2. Кўрсатиш олмошлари олдида келиб, кучайтирув ва таъкид билдиради.

Урушга орзумандмисиз, мана бу бойвачча укангизни олиб жўнай беринг, ёʻл очиқ. Ойбек, — Танланган асарлар

3. юкл. Алоҳида таъкид билдиради.

Йигитларни элтиб, тўппа-тўғри ўқ тагига ҳайдайдилар, мана, кейин эшитиб қолармиз. — Ойбек, Танланган асарлар

Мана, бошқарма план бўлимида уни роса қизартиришди. — С. Аҳмад, Бош оғриғи

4. Ундов гапда ҳайрат, киноя, таажжуб каби маъноларни билдиради.

Ана ҳусн-у мана малоҳат! Мана бамаънилик! Мана илм-у қобилият! — Мирмуҳсин, Меъмор

ёл қил

Ма сўзининг ҳурмат ва кўплик шакли.

Манг, ишонмасангиз, ҳидлаб кўринг. — Х. Тўхтабоев, Ширин қовунлар мамлакати

Bir şeyin yapılmasını önleyen şey, engel.МОНЕ, ТЎСИҚ

от 2. Сўзнинг мазмун томони, сўз билан ифодаланган тушунча.

Сўзнинг тўғри маъноси. Сўзнинг кўчма маъноси.

Мен, одатим бўйича, сўзларнинг маъноларини ва номларнинг номланган нарса билан муносабатини билишга қизиққанимдан: — У қишлоқни нега Тезгузар деб атаганлар? — деб сўрадим. — С. Айний, Эсдаликлар

3. айн. Мазмун.

Гавҳар бу гапдан қўлимдан келса, ёрдамимни аямайман деган маънони уқди. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол

Унсин қошини чимириб, ялт этиб Гулнорга қаради, лекин сўнгги жумланинг маъносини, нечундир, сўрамади. — Ойбек, Танланган асарлар

4. Баъзи хатти-ҳаракат ва шу кабилардан англашиладиган нарса; ифода.

Хотин унинг ҳаракатидан ўпич бер деган маънони англади-да: — Шуни тўғри айта қолсангиз, нима бўлар экан! — деди. — А. Қаҳҳор, Майиз емаган хотин

Унинг важоҳатидан нега келдинг, деган маъно борлигини Азиза тушунди. — Ў. Ҳошимов, Қалбингга қулоқ сол

5. Бирор нарсанинг моҳияти, нима эканлиги; моҳият.

Самандаров заҳарханда қилди: — Бу қанақа мусобақа бўлди? Мусобақанинг маъносини тушунасанми ўзинг? — А. Қаҳҳор, Қўшчинор чироқлари

Демак, ирсиятнинг маъноси — оқсил синтез қилиш қобилиятининг наслдан наслга ўтишидир. — Фан ва турмуш