от 1. Қотган, қуриган лой бўлаги.
Ичкаридан ҳам чертиш товуши эшитилгандан кейин, ердан бир кесак олиб, деразага катта ҳарф билан мен сўзини тескари ёзди. — С. Айний, Қуллар
Девор устида турган ўн икки ёшлардаги бир қиз девордан кесак кўчириб олиб, мулла Норқўзига ўқталди. — А. Қаҳҳор, Майиз емаган хотин
2. шв. Гувала.
Кесак қаламоқ. Кесак девор.
3. кўчма Ҳис-туйғуси ёʻқ, ҳушсиз; ҳеч нарсадан таъсирланмайдиган (кесакка нисбат берилади).
— Қиз билан бошлашиб, [Қосимовнинг] уйига кираман, жиғига тегаман, қани, рашк ўти бормикан вужудида. Агар ғирт кесак бўлса, ўзидан кўрсин, — деди Аҳмад. — А. Мухтор, Давр менинг тақдиримда
— Ёрмат, одаммисан, отамисан! — деб бақирди элликбоши, — ўл, кесак! — Ойбек, Танланган асарлар
- Тегганга тегиб, тегмаганга кесак отади Дуч келганни хафа қилаверадиган, ҳеч кимга тинчлик бермайдиган, уришқоқ, безори.
- Кесак бўлиб қолмоқ Ҳис-сезгиси, ҳуши ёʻқолиб қолмоқ; қотиб қолмоқ. Отиб ўлдириш сўзини эшитган Азизий курсига суянганича кесак бўлиб қолди. — Ҳ. Ғулом, Машъал
- Кесакдан олов (ёки ўт) чиққандек Бўлмаган, бўлиши мумкин эмас иш юз бергандек. Кесакдан олов чиққандек, умрида ашула айтмаган Абдуваҳоб бирдан: Фарзанд керакдир йигитга! — деб хиргойи қилди-ю, ҳўнграб йиғлайверди. — МуштумКесакдан ўт чиқди, деб Тескари амаки ҳам хурсанд. — С. Сиёев, Ёруғлик
- Қоронғи уйга кесак отгандек Фойдасиз, беҳуда. Бунга [меҳмонга] гап уқтириш қоронғи уйга кесак отгандек гап эди. — А. Қаҳҳор, Думли одамлар