Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«КЕСАК» бўйича 87 та натижа

Филтр

Луғат мақолалари

8 та
кесак
Изоҳли луғат · яна 5 та луғатда

от 1. Қотган, қуриган лой бўлаги.

Ичкаридан ҳам чертиш товуши эшитилгандан кейин, ердан бир кесак олиб, деразага катта ҳарф билан мен сўзини тескари ёзди. — С. Айний, Қуллар

Девор устида турган ўн икки ёшлардаги бир қиз девордан кесак кўчириб олиб, мулла Норқўзига ўқталди. — А. Қаҳҳор, Майиз емаган хотин

2. Гувала.

Кесак қаламоқ. Кесак девор.

3. Ҳис-туйғуси ёʻқ, ҳушсиз; ҳеч нарсадан таъсирланмайдиган (кесакка нисбат берилади).

— Қиз билан бошлашиб, [Қосимовнинг] уйига кираман, жиғига тегаман, қани, рашк ўти бормикан вужудида. Агар ғирт кесак бўлса, ўзидан кўрсин, — деди Аҳмад. — А. Мухтор, Давр менинг тақдиримда

— Ёрмат, одаммисан, отамисан! — деб бақирди элликбоши, — ўл, кесак! — Ойбек, Танланган асарлар

  • Тегганга тегиб, тегмаганга кесак отади Дуч келганни хафа қилаверадиган, ҳеч кимга тинчлик бермайдиган, уришқоқ, безори.
  • Кесак бўлиб қолмоқ Ҳис-сезгиси, ҳуши ёʻқолиб қолмоқ; қотиб қолмоқ. Отиб ўлдириш сўзини эшитган Азизий курсига суянганича кесак бўлиб қолди. — Ҳ. Ғулом, Машъал
  • Кесакдан олов (ёки ўт) чиққандек Бўлмаган, бўлиши мумкин эмас иш юз бергандек. Кесакдан олов чиққандек, умрида ашула айтмаган Абдуваҳоб бирдан: Фарзанд керакдир йигитга! — деб хиргойи қилди-ю, ҳўнграб йиғлайверди. — МуштумКесакдан ўт чиқди, деб Тескари амаки ҳам хурсанд. — С. Сиёев, Ёруғлик
  • Қоронғи уйга кесак отгандек Фойдасиз, беҳуда. Бунга [меҳмонга] гап уқтириш қоронғи уйга кесак отгандек гап эди. — А. Қаҳҳор, Думли одамлар
Тўлиқ мақола →
кесаки
Изоҳли луғат · яна 1 та луғатда

от Эшик ёки дераза ўрнатиладиган чорчўп.

Болтабой, кўзларида жиққа ёш билан эшикнинг кесакисига беҳол суяниб қолган Саодатни кўриб, юрак-бағри эзилди. — Ж. Шарипов, Саодат

Ҳой, бировнинг эшигини бевақт тақиллатма, нақ ўзингникини кесакиси билан кўчириб ташлайди. — Шуҳрат, Шинелли йиллар

Тўлиқ мақола →
Ишқи ёʻқ — эшак, дарди ёʻқ — кесак.

Кто не любит — осел, кто не страдает — сухой ком глины., Аналогия: Лучше не иметь сердца, чем в нем не иметь любви., Жить на свете нельзя, никого не любя., Лучше хотя и страдать, да любить, чем не любя на свете жить.

Эки, дерсан ишқ аро ўлмак зиёндир умр суд, Ҳарна судидур сенга, неким зиёнидур менга. Тому, кто сказал: «Любовь убивает человека и поэтому она вредна и нужно жить без любви», я скажу: «Возьми себе, что не вредно, а мне отдай, что вредно».(А. Навои.) — А. Навоий.

Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 8 →

Таърифлар ичида

35 та
бесаранжом

бесаранжом Саранжом-саришта қилинмаган; саранжом топмаган, айқаш-уйқаш. Бесаранжом уй. Ошхона доим бесаранжом. Болаларнинг ўйинчоқлари, китоб, газеталар билан бесар

чилимқовоқ

чилимқовоқ Қобиғидан чилим ясаладиган узун қовоқ. Нон ўрнига кесак тишлаб, ёз бўйи сув ичиб ишлаб битта чилимқовоққа эга бўлиб ўтирибман. А. Қодирий, Кичик

бадмастлик

бадмастлик Ўта мастлик ҳолати; ғирт мастлик. У бадмастлик билан текканга тегиб, тегмаганга кесак отди. Муштум Бадмастлик ва баднафслик шифокор тегирмонига сув қуяди.

бозорбоши

бозорбоши Бозорнинг асосий, бош қисми, майдони. Бозорбоши тим бўлди, кесак отган ким бўлди. Оқ олма, қизил олма айн. Бозорком. Оёғида ғирч этик Юриши бозорбош

Ҳаммасини кўриш · 35 →

Эртаклар

11 та
Ақл билан давлат
Халқ оғзаки ижоди

Ушбу эртакда Ақл ва Давлат ўртасидаги баҳс тасвирланган бўлиб, улардан қайси бири ҳаётда муҳимроқ эканлиги синовдан ўтказилади. Ҳикоя давомида бир боланин

Чу-чу мекунам
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда кичик бир чумчуқнинг адолат излаб, золим подшоҳга қарши кураши тасвирланади. У ўзининг топқирлиги ва қатъияти билан подшоҳни мағлуб этади,

Дўстлик синовда чиниқар
Халқ оғзаки ижоди

Барг ва кесакнинг дўстлиги синовларга дуч келади. Улар бир-бирларига ёрдам бериб, қийинчиликларни енгиб ўтишади.

Ҳар кимнинг боласи ўзига ширин
Халқ оғзаки ижоди

Ушбу эртакда меҳнаткаш деҳқоннинг ўғли ҳақида ҳикоя қилинади. У отасининг насиҳатларига қулоқ солмайди, аммо ўзи ота бўлгач, фарзандига худди шу насиҳа

Илоннинг иши заҳар солмоқ
Халқ оғзаки ижоди

Чўпон ўлимдан қутқарган илон уни чақишга уринади. Улар яхшиликка яхшиликми ёки ёмонликми деган саволга жавоб излашади.

Илоншоҳ ва Тошбақаполвон
Халқ оғзаки ижоди

Зулмкор Илоншоҳ ва унинг айёр вазири Қашқапашшанинг макр-ҳийлалари, ҳамда Тошбақаполвон бошчилигидаги халқнинг озодлик учун кураши ҳақида ҳикоя қилин

Ҳаммасини кўриш · 11 →

Шева материаллари

33 та
алакäсäк
Қорақалпоғистон Республикаси · чала суғорилган пайкал

суғорилаётганда сув текис тўлмасдан кесаклари кўриниб турган пайкал

бат-бат
Хоразм вилояти · калтакесак
батбат
Қорақалпоғистон Республикаси · калтакесак

қумга ботиб кетадиган кичик калтакесак

батбат
Қорақалпоғистон Республикаси · қумга ботиб кетадиган калтакесак
боз
Наманган вилояти · кесаки

эшик кесакиси

Ҳаммасини кўриш · 33 →