Hayot Foundation лойиҳаси
Ўз

Қидирув

«Гулда» бўйича 132 та натижа

Филтр

Луғат мақолалари

121 та
гул
Изоҳли луғат · яна 6 та луғатда

от 1. Ёпиқуруғли ўсимликларнинг урчиш учун хизмат қиладиган, гулбанд, косачабарглар, тожбарглар, чангчилар ва уруғчидан иборат қисми.

Олма гули. Нок гули.

Нурининг ҳовлисидаги гилослар гуллаган. Уларнинг оппоқ, кўркам гуллари қуёш нурида жуда нафис товланар. Ойбек, — Танланган асарлар

2. Атиргул ва умуман зийнат учун экиладиган ёки табиий, ўзи ўсадиган гулли ўсимликлар; чечаклар.

Пушти гул. Оқ гул. Қўқон гул. Тикансиз гул бўлмас, машаққациз — ҳунар. — Мақол

Дала ёʻлининг икки томонидаги боғлар туташ гуллар билан қопланган. — Ойбек, Танланган асарлар

Супаларнинг ораларига, атрофига анвои гуллар экилган. — А. Қаҳҳор, Асрор бобо

3. Бирор нарсага табиатдаги гуллар шаклида чизиб, тикиб, босиб ёки ўйиб туширилган безак, нақш; орнамент.

Тез кунда албомнинг варақлари фотосуратларга ва бўёқ қаламда чизилган гулларга безанди. — Ҳ. Назир, Чўл ҳавоси

Меҳрини эса дўпписининг гулидан таниди. — Ш. Рашидов, Бўрондан кучли

4. Гўзал.

Тулни гулга қўш. — Мақол

Иккови ҳам узилмаган гул. — Ойбек, Танланган асарлар

Бермагил ёвузларга бир дақиқа хушнудлик, Гул Ватаннинг мард ўғли, кўкрагингни қалқон қил. — Ғайратий

5. (1-ш. эгалик қўшимчаси билан мурожаат шакли) Ёр, севикли аёл.

Гулим, сенга айтар сўзим бор.

Мактубимга жавоб ёзмадинг, дилдор, гулим ҳам баҳорим сенсан, — Гулбаҳор. М. Алавия.

6. (3-ш. эгалик қўшимчаси билан) Энг яхшиси, сараси; файз киритувчиси, қизитувчиси.

Йигит (лар)нинг гули. Зиёлиларнинг гули.

Шоҳ қиз, шакар қиз, қизларнинг гули, Қошларингни кўрсатгил, мен унинг қули. — С. Айний, Дохунда

Йигитали келин-куёвнинг мақсади, борар манзилини билса ҳам, уларнинг саломларига алик олгач, кўнгил учун сўради: — Ҳа, йигитнинг гули, ёʻлингиз бўлсин? — Т. Малик, Ажаб дунё

Фасли баҳор. Қўшним Ғафур Ғуломнинг эллик йиллиги. Ўшанда Булбул Мамедов тўйхонанинг гули бўлган эди. — Ҳ. Назир, Мафтунингман, Озарбайжон.

7. Баҳорда, гуллар очилганда, марҳум хотирасига бағишлаб унинг йилига қадар ўтказиладиган маросим.

Чолнинг ёстиғи тагидан топилган пул уни кўмиб келишгагина етди. Ҳали бу ёқда учи, еттиси, йигирмаси, фотиҳахонлиги, шаклиги, ифторлиги, икки ҳайити, гули, қовоқ оши, қовун-узуми, йил ошиси, оқ солар ва ҳоказолар бор. — М. Осим, Тилсиз гувоҳ

  • Қизил гул
  • Тувак гул Тувакда ўстириладиган хонаки гул.
  • Гул ташламоқ 1. Гул-нақш билан қопланмоқ (қишда муз нақши билан қопланган ойна ҳақида); Нон гул ташлабди.
  • Гул қилмоқ Яшнатмоқ, обод қилмоқ; қизитмоқ. Хароб бўлган рўзғорни Ишлаб-ишлаб гул қилган. — ОйсулувЎлан айтиб, тўйларни гул қиласиз, Бу хизрни ўзингизга пир қиласиз. — Оқ олма, қизил олма.
  • Ўн гулидан биттаси ҳам очилмаган Ёш, навқирон одам ҳақида. Ана шу хаёллар Бегимхонни безовта қиларди: — Ун гулимдан бир гулим очилмай туриб, тул бўлиб қолдимми?! — деб ўксинди у. — И. Раҳим, Чин муҳаббат.
  • Қўли гул Ҳар ишга моҳир, ўз ишининг устаси. Зокир ота, шубҳасиз, жуда тажрибали пахтакор, қўли гул одам. — А. Қаҳҳор, Хотинлар
Тўлиқ мақола →
гулдаста
Изоҳли луғат · яна 6 та луғатда

от 1. Дасталанган гул, бир боғ гул; букет.

Набижон биринчи давлат имтиҳонини топширган куни Муборак уни катта гулдаста олиб келиб табриклади. — С. Зуннунова, Кўк чироқлар

Вагонларга ирғитилган гулдасталарнинг кўпи ерга тушди. — И. Раҳим, Чин муҳаббат

2. Мачит. Мадраса, сарой ва шу кабиларнинг ташқи деворлари туташган бурчакда тиргак ва безак мақсадида деворга кушиб тикланган кичик минора.

[Меъмор] Гавҳаршодбегим мадрасаси ёнига келиб, гулдастага қаради, зангори кошинлар ой нурида ярқираб турарди. Мирмуҳсин, — Меъмор

3. Туркум, тўплам.

Хонанда, айниқса, санъацевар дўстларига ўзининг аввалгиларига ўхшамайдиган янги қўшиқлар гулдастасини Наманган шаҳридаги Навбаҳор марказий ўйингоҳида тақдим этди. — Газетадан

Тўлиқ мақола →
гула

от Тўқимачилик дастгоҳида танда ипларини иккига ажратиб, улар орасидан моки ўтказишга хизмат қиладиган мослама.

Эртаси кечқурун гула тўғрилаб ўтирсам, эшикни биров тақиллатди. — А. Қодирий, Меҳробдан чаён

Тўлиқ мақола →

Ҳаммасини кўриш · 121 →

Таърифлар ичида

1 та
тугунча

тугунча Тугун сўзидан кичрайтириш шакли. Улар боғга чиқиб, тўкилган ёнғоқларни териб турганда, Жонузоқ оқсоқол қайтиб келди. Унинг қўлида кичкина тугунча бор

Эртаклар

8 та
Бахтли кал
Халқ оғзаки ижоди

Бу эртакда ўтинчи калнинг саргузаштлари, унинг топқирлиги ва сеҳрли кучлар ёрдамида қийинчиликларни енгиб ўтиши ҳикоя қилинади. Кал подшоҳнинг ҳийлал

Эркажон
Халқ оғзаки ижоди

Ушбу эртакда ўгай она зулмидан қочган шаҳзода Эркажоннинг саргузаштлари, унинг жасорати ва садоқатли тойининг ёрдами билан бахтга эришиши ҳикоя қилинад

Гулиқаҳқаҳ
Халқ оғзаки ижоди

Ушбу эртакда тилла кокилли ўғилнинг бошидан кечирган саргузаштлари, унинг ёвуз кундошлар ва кампирнинг ҳийлаларидан қандай омон қолгани ҳамда ўз бахтиг

Орзижон билан Қамбаржон
Халқ оғзаки ижоди

Қамбаржон тушида кўрган Орзижон исмли маликага ошиқ бўлиб, уни топиш учун узоқ ёʻлга отланади. Унинг саргузаштлари давомида турли қийинчиликлар ва сино

Ўйнанг, кучугим, ўйнанг!
Халқ оғзаки ижоди

Уч қизнинг энг кичиги отасини даволаш учун хавфли сафарга отланади. У ёʻлда турли қийинчиликларга дуч келади ва ўзининг аёл эканлигини яширишга мажб

Подачининг қизи
Халқ оғзаки ижоди

Етим қиз ўгай онасининг зулмидан қутулиш учун ғордаги кампир ёрдамида турли синовлардан ўтади. Охир-оқибат, у подшоҳга турмушга чиқиб, бахтли ҳаёт ке

Ҳаммасини кўриш · 8 →

Шева материаллари

2 та
гулхивич
Қашқадарё вилояти · гулдаста

Суннат тўйида тенгдош йигитларнинг тол хивичига гул ё бошқа нарса ўраб ясаб, эвазига пул олиш учун тўй эгасига бериладиган гулдаста

ҳäмäйлäмақ
Фарғона вилояти · полиз экинларининг гулдан сўнг ҳосилга кириши