Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«El» boʻyicha 2013 ta natija: Izohli

Filtr

Lugʻat maqolalari

627 ta
el

ot 1. Bir joyning odamlari, aholisi, xalqi; umuman, koʻpchilik odam, xaloyiq, hamma.

U erining qilmishidan el oldida boshini xesh qilib yurardi. — T. Ashurov, Oq ot

Odamlarning koʻz yoshidan, qahridan qoʻrqmay, el otasi boʻlib yurganingizga yoqa ushlayman, taqsir. — S. Siyoyev, Yorugʻlik

2. Bir yurtga, qabilaga mansub odamlar; millat, xalq.

Qipchoq eli. Mangʻit eli. Qardosh ellar.

Shifokorlik kasbini ulugʻlash, elga sidqidildan xizmat qilish, kishilarning dardiga davo topish oliyjanob ishdir. — Gazetadan

3. Yurt, diyor, mamlakat.

Chet ellar. Har kim elida, oʻrdak koʻlida. — Maqol

Bahor keldi elimizga, Yashil toʻn kiydi dala. — I. Muslim.

Shu payt xayol uzoqlarga, ona elimga olib ketdi. — T. Rustamov, Mangu jasorat

Yashil ellarga tomon uchib ketdi qushchalar. — A. Oripov

  • El boʻlmoq Kimsa bilan oʻz kishisidek yaqin, doʻst boʻlmoq; chiqishmoq. Asli dushman el boʻlmas, Etakni kessang, yeng boʻlmas. — MaqolTomchi sel boʻlmas, Dushman el boʻlmas. — MaqolBekning toʻplagan odamlari allaqanday bir-biriga el boʻlmaydigan olchoq odamlar ekan — A. Muxtor, ChinorYovga el boʻlmagan kabi hech zamon, Yovni el qolmadi fargʻonaliklar. — A. Obidjon.
Toʻliq maqola →
elak

ot Un elash uchun ishlatiladigan, toʻr qoplangan yogʻoch gardishdan iborat uy-roʻzgʻor asbobi.

Sim elak. Qalin elak. Elakka kirgan xotinning ellik ogʻiz gapi bor. — Maqol

Ziyodaxon elakdagi kepakni ogʻzi tor xaltachaga ehtiyot bilan soldi. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

  • Elak boʻlmaslik Xizmat qila olmaslik, xizmatga yaramaslik. Qobiljon gap bilmaydi, gap bilmagandan keyin, elga elak boʻlmaydi. — Oʻ. Umarbekov, Yulduzlar
  • Elakdan oʻtkazmoq 1. Elab tozalamoq; elamoq. Xom yongʻoq poʻstlogʻini quritib, elakdan oʻtkazib, xinaning asiliga keling, deb yana pul topadi. — S. Ahmad, Saylanma;Bu yerning tabiati shunaqa, yangi kelganlarni elagidan oʻtkazib oladi — J. Abdullaxonov, Toʻfon
Toʻliq maqola →
elas

Sal-pal, sezilarsiz darajada.

Dadaqoʻzining ayanchli tovushi qulogʻiga elas chalindi. — A. Muxtor, Boʻronlarda bordek halovat

Checha koridorda turib, baland karavotda yotgan erini elas tanidi. — Yoshlik

Toʻliq maqola →
elat

ELAT ’bir urugʻ-qabilaga mansub kishilar’; ’qabilalar birlashmasi’. Bu kishi mening e l a t i m b oʻ l a d i. □ Oʻzbek e l a t i XI asrda shakllangan. Bu soʻz el otidan jamlik maʼnosini ifodalovchi -(ä)t qoʻshimchasi bilan hosil qilingan deyiladi: el + ät = elät (ЭСТЯ, I, 343)

1. Kishilarning millat shakliga kelmasdan oldingi tarixiy birligi

Koʻpdir mamlakatda ellar, elatlar, Qadim va pokadim xalqlar, mshiatlar. A — Oripov, Yillar armoni

2. El, el-xalq, qabila. . Doriga tortdi, deb karvonlar aytdi

Qabila boshligʻi Oltinoy oʻz elatining toʻk, tinch boʻlishi uchun hamisha koygʻurarkan — "Oʻzbekiston qoʻriqlari"

3. Bir joyli yoki bir qabilaga, uruqqa mansub kishilar (bir-biriga nisbatan). Bu kishi mening zlatim

Elatlar maxorka oʻrab, huzur bilan torta boshladilar — Oybek, Quyosh qoraymas

Ha, elat, yotoqqa hammadan ilgari kiradigan odatingiz yoʻk edi, nima boʻldi? — V. Gʻofurov, Vafodor

4. Yurt, diyor; mamlakat. . ■■

El sevgan kishi elatga oksoqol boʻladi — Maqol

Menoʻlsam, seniki Jambil elatim. Harna borim, bari arkon davlatim — "Ravshan"

Borsang, obod boʻlar oʻsgan elating, Avj oladi ziyoda boʻp davlating — "Murodxon"

Toʻliq maqola →
elik

yogʻupa. Elikishmoq - elakishmoq

Munavvar oq roʻmolchadagi qizil elik dogʻlarini Yoʻldoshning tumshugʻining tagiga tutdi: -Bu qaysi oyimchaning labidan yuqqan? — S. Anorboyev, Mehr

Qovoqlar yashil, lablariga qonday elik surtilgan — Samar Nurov, Narvon

Bolalar sinfdan sinfga oʻtgan, voyaga yetgan sari bir-biriga elikishib, oralaridan qil ham oʻtmaydigan darajada inoqlashib borishardi — A. Muhiddin, H. Tojiboyev, Otash qalbli qiz

Toʻliq maqola →
elit

fr. elite — eng yaxshi, sara Turkum:Oʻzbekchada fransuzchadan oʻzlashgan soʻzlar

Elit xo'jalik eng yaxshi urug'lik yoki zotlik mollarini yetishtirish bilan shug'ullanadigan qishloq xo'jalik muassasasi, stansiyasi

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 627 →

Taʼriflar ichida

252 ta
ovoza

ovoza Yurt-el orasida biror narsa, voqea va shu kabilar toʻgʻrisida tarqalgan xabar, gap-soʻz, mish-mish. Biroq tez kunlarda Foziljon uylanmoqchi emish, ammasi qiz qidiri

abadiy

abadiy Vaqt eʼtibori bilan oxiri yoʻq; mangu, doimiy. Abadiy hayot. Abadiy xotira. Shaharlarning nomi abadiy, Bu nomlarni qoʻygan el-ulus. M. Shayxzoda

musulmonlik

musulmonlik Islom diniga mansublik, taalluqlilik. Musulmonlikka xilof ish. Bas, goh-gohida el-jamoatni bir yerga yigʻib, duosini olib qoʻyish musulmonlik sharti emasmi? S

mardumozorlik

mardumozorlik Mardumozor boʻlish, kishiga, elga ozor, zarar-ziyon yetkazish. Aks holda bu qadar telbalik koʻchasiga kirib, el-ulus koʻzi oldida mardumozorlik birla nom ch

jabr-jafo

jabr-jafo Ortiq darajadagi jabr, qattiq jafo, zulm. Chin yor boʻlsa qilar vafo, Nomard qilar jabr-u jafo. Gulixiromon Urushning butun jabr-u jafosi el-ulusning boshiga tu

yesir

yesir Eri oʻlgan, ersiz qolgan xotin; beva, tul. Bu yetim oʻgʻil boʻlib, yesir onaning qoʻlida qolaverdi. Murodxon Eroniylar el-yurtni talab, erkaklarni qul, xotinlarni y

Hammasini koʻrish · 252 →

Ertaklar

400 ta
Abduaziz
Xalq ogʻzaki ijodi

Abduaziz boy otasidan qolgan mol-mulkni sovurib, qirqta joʻrasidan yordam soʻraydi, ammo ular yordam bermaydi. Keyinchalik u karvon bilan safarga chiqib, quduqd

Ahmoq joʻralar
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda Yuz Muhammad ismli kalning topqirligi va ayyorligi orqali ahmoq joʻralarini aldab, ulardan qutulishi hikoya qilinadi. Uning har bir hiylasi kutilmaga

Ahmoq podsho
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda oʻgʻrilik qilgan bir kishining aybi bilan boshlangan voqealar zanjiri ahmoq podshohning bemaʼni hukmlari tufayli kulgili tus oladi. Adolatni oʻrnatis

Ajdar qush
Xalq ogʻzaki ijodi

Yetim qiz gʻorda yashar ekan, uni ajdar qush asrab, oʻziga makon qilib oladi. Bir botir yigit ajdar qushni oʻldirib, qizni qutqaradi va u bilan baxtli hayot kec

Aka-uka
Xalq ogʻzaki ijodi

Ushbu ertakda aka-ukaning sarguzashtlari orqali insonlarning taqdiri va amallarining oqibatlari haqida hikoya qilinadi. Aka oʻzining gʻalati duolari va harakatl

Aldarkoʻsa va boy
Xalq ogʻzaki ijodi

Aldarkoʻsa yoʻlda ketayotib, oʻzining ustidan kulmoqchi boʻlgan takabbur boyga duch keladi. Aldarkoʻsa oʻzining zukkoligi bilan boyni qanday aldashni oʻylab top

Hammasini koʻrish · 400 →

Sheva materiallari

728 ta
Allabeshik
Qashqadaryo viloyati · Belanchak

Belanchak.

Belioq
Namangan viloyati · baliq
Chelwegey
Fargʻona viloyati · yelvagay

Qo'qonda gelwagey yoki gelwa tezag', ya'ni yengil aqlli odam

Chormag'iz
Buxoro viloyati · Chormag'iz

naqqoshlikda - mis idishlarga o'yilgan badiiy naqsh elementining bir turi

DUBARGI SHIKUFT
Samarqand viloyati · dubargi shikuft

mis idishlarga solingan badiiy naqsh elementlaridan biri

DUBARGI SHIKUFT
Buxoro viloyati · dubargi shikuft

mis idishlarga solingan badiiy naqsh elementlaridan biri

Hammasini koʻrish · 728 →

Maqolalar

1 ta

Tashqi resurslar

4 ta
Mutolaa
Kutubxonalar va oʻquv materiallari

Audio va elektron kitoblar kutubxonasi: bepul kitoblar va Premium obuna; roʻyxatdan oʻtish kerak.

Oʻzbek tili korpusi
Korpuslar va ilmiy resurslar

Oʻzbek tilining elektron korpusi: soʻzshakl, lemma va birikmalar boʻyicha qidiruv, konkordans, morfologik tahlil; parallel va taʼlimiy korpuslar.

Ziyonet
Kutubxonalar va oʻquv materiallari

Taʼlim portali va elektron kutubxona.

Sahifalar

1 ta
Loyiha haqida

til.uz — oʻzbek tiliga bagʻishlangan milliy raqamli portal.