Проект Hayot Foundation
Ру

Поиск

По запросу «ERA» — результатов: 556: Толковый

Фильтр

Словарные статьи

165
era

ot 1. Biror yil hisobi boshlangan payt va shunday yil hisobining oʻzi.

Musulmonlar erasi — hijriy yil hisobi Muhammad paygʻambar Makkadan Madinaga hijrat qilgan vaqtdan hisoblanadi. Xristianlarning milodiy yil hisobi Iso paygʻambar (Iisus Xristos) tugʻilgan kunidan boshlanadi.

Yillar hisobining boshlangan vaqti kalendar erasi deb ataladi. — Astronomiya

2. Qandaydir tarixiy va ijtimoiy xususiyatlari bilan boshqalaridan (avvalgilaridan) tubdan farq qiladigan davr.

Kosmik era.

3. Yer tarixida maʼlum togʻ jinslarining paydo boʻlishi bilan xarakterlanadigan, bir necha yuz million yillarni oʻz ichiga olgan muddat.

Paleozoy erasi. Kaynozoy erasi.

Полная статья →
kerak

rvsh. 1. Talab-ehtiyoj bor, darkor, zarur.

Joy kerak. Oziq-ovqat kerak. Kitob kerak.

Bir tovuqqa ham don kerak, ham suv kerak. — Maqol

Tuya

yantoq kerak boʻlsa, boʻynini choʻzadi. — Maqol

Qishloqdagilarni boqish uchun pul kerak, kiyim kerak. — Oybek, Tanlangan asarlar

Agar odam, odam bolasiga oʻxshab umr kechiraman desa, unga koʻp narsa kerak boʻlar ekan. — A. Qahhor, Qoʻshchinor chiroqlari

2. Yordamchi soʻz vazifasida

3. 1) feʼlning -(i)sh qoʻshimchali shakliga birikib, tasviriy shaklni hosil qiladi va oʻzi birikib kelgan soʻz bildirgan harakatni bajarish lozim boʻlgan harakat ekanligi maʼnosini bildiradi.

Aytishim kerak. Xabar olish kerak. Dam olish kerak.

Hozirgi kunda ilm-fanning biror yoʻnalishida yetuk mutaxassis boʻlish uchun fanning boshqa yoʻnalishlarini ham chuqur bilish kerak. — Gazetadan

Yoshlar ulamolar oldida adab saqlashlari kerak. — Oybek, Tanlangan asarlar;

4. 2) feʼlning shart mayli shakli bilan birikib, gumon, taxmin, ehtimollik maʼnosini bildiradi.

Kelsa kerak. Bilsa kerak. Aytsa kerak. Chiroyli boʻlsa kerak. Shirin boʻlsa kerak.

U, Charosning onasi jahl ustida shu ishni qilgan boʻlsa kerak, deb oʻylagandi. — Oʻ. Hoshimov, Qalbingga quloq sol

Полная статья →
opera

ot 1. Musiqali-dramatik sanʼat janri va shu ruhdagi sahna asari.

Gulsara operasi.

Koʻpchilik ijodkorlar yubileyga munosib tuhfalar tayyorlash uchun drama, musiqali drama, opera, vokal-xoreografik simfoniya, syuita va boshqa sahna asarlari yaratishmoqda. — Gazetadan

Sanʼatga ishtiyoqi baland Malika Mamatova u vaqtlarda hali opera nimaligini bilmaydigan sodda qiz edi. — Gazetadan

2. Shunday asar ijro etiladigan teatr.

Bugun operada Maysaraning ishi qoʻyiladi. Oʻzbek davlat opera va balet teatri.

Mamlakatimizda oʻsha yillarda drama, opera davlat teatrlari ochildi. — Gazetadan

Полная статья →
sfera

ot Hamma nuqtalari fazoning biror markazidan (nuqtasidan) baravar uzoqlikda joylashgan berk sirt; shar sirti.

Sfera markazidan oʻtuvchi tekislik uni katta aylana boʻylab kesadi. — OʻzME

  • Osmon sferasi Osmon yoritqichlarining koʻrinarli joylashuvi va koʻrinarli harakati haqida tasavvur beruvchi, radiusi ixtiyoriy boʻlgan sharsimon sirt; osmon gumbazi. Osmon sferasidagi yoritqichga boʻlgan har bir yoʻnalish sferada nuqta bilan, tekislik esa doira bilan tasvirlanadi. — OʻzME
Полная статья →

Показать все · 165 →

В определениях

1

Сказки

313
Abduaziz
Устное народное творчество

Abduaziz boy otasidan qolgan mol-mulkni sovurib, qirqta joʻrasidan yordam soʻraydi, ammo ular yordam bermaydi. Keyinchalik u karvon bilan safarga chiqib, quduqd

Ahmoq joʻralar
Устное народное творчество

Bu ertakda Yuz Muhammad ismli kalning topqirligi va ayyorligi orqali ahmoq joʻralarini aldab, ulardan qutulishi hikoya qilinadi. Uning har bir hiylasi kutilmaga

Ahmoq podsho
Устное народное творчество

Bu ertakda oʻgʻrilik qilgan bir kishining aybi bilan boshlangan voqealar zanjiri ahmoq podshohning bemaʼni hukmlari tufayli kulgili tus oladi. Adolatni oʻrnatis

Ajdar qush
Устное народное творчество

Yetim qiz gʻorda yashar ekan, uni ajdar qush asrab, oʻziga makon qilib oladi. Bir botir yigit ajdar qushni oʻldirib, qizni qutqaradi va u bilan baxtli hayot kec

Aka-uka
Устное народное творчество

Ushbu ertakda aka-ukaning sarguzashtlari orqali insonlarning taqdiri va amallarining oqibatlari haqida hikoya qilinadi. Aka oʻzining gʻalati duolari va harakatl

Andijonlikning hikoyasi
Устное народное творчество

Andijonlik yigitning sarguzashtlari haqidagi ushbu ertakda, yigitning boyga xizmatga kirishi va turli qiyinchiliklarga duch kelishi tasvirlanadi. Uning boshidan

Показать все · 313 →

Диалектные материалы

73
Bo‘ldomli
Xorazm viloyati · Bo‘liq

1. Ish beradigan, zehnli. 2. Bo‘liq, baquvvat. 3. To‘la, g‘uj.

Bo‘yterak
Xorazm viloyati · Mirzaterak

Mirzaterak.

Geraw
Xorazm viloyati · ko'rgan

ko'rgan; Xivada 'gargan' bo'ladi

Oʻrta terak
Xorazm viloyati · oʻrta barmoq

oʻrta barmoq

Qävä
Samarqand viloyati · yop

Eshik yoki derazani yopmoq

Serax egov
Fargʻona viloyati · Uch qirrali egov

Показать все · 73 →

Внешние ресурсы

3
Kiril-lotin.uz
Орфография и письмо

Онлайн-транслитерация: сам определяет алфавит и переводит текст с кириллицы на латиницу и обратно.

Lotin.uz
Орфография и письмо

Бесплатная транслитерация между кириллицей и латиницей без ограничений; исправляет oʻ и gʻ прямо при вводе.

Mutolaa
Библиотеки и учебные материалы

Библиотека аудио- и электронных книг: бесплатные книги и подписка Premium; нужна регистрация.

Страницы

1
Loyiha haqida

til.uz — oʻzbek tiliga bagʻishlangan milliy raqamli portal.