Hayot Foundation loyihasi
Oʻz

Qidiruv

«DEVON» boʻyicha 134 ta natija: Izohli

Filtr

Lugʻat maqolalari

13 ta
devon

ot Muayyan bir shoirning radif va qofiyalarga rioya etgan holda alifbo sirasi bilan tartib etilgan sheʼrlarining (dostonlardan tashqari) toʻliq toʻplami.

Navoiy devoni. Nodira devoni.

Haqiqatan ham Navoiy forsiy devoni bilan Jomiydan soʻng fors-tojik adabiyotini yangi bir bosqichga koʻtardi. — UTA

Xufton namozidan soʻng poychiroq yoniga oʻtirib, Fuzuliy devonini varaqlar edi. — A. Qodiriy, Oʻtgan kunlar

  • Devon qurmoq Oliy davlat amaldorlari majlisini oʻtkazmoq.
  • Mirzoyi devon Davlat oliy mahkama-sini idora etuvchi amaldor, bosh mirzo.
Toʻliq maqola →
devona

ot 1. Aqldan ozgan, esi past; telba, savdoyi.

Devonadan oy boshi soʻrama. — Maqol

Bechora oʻgʻlining qatlidan keyin devona boʻlib qolibdi. — Mirmuhsin, Meʼmor

Hoʻkizman desa indamang, devonaga eʼtiroz bildirib boʻlmaydur. — M. Osim, Karvon yoʻllarida

2. . Allohning vasliga yetishish umidida zikr-u samoga berilib, bu dunyo ishlaridan voz kechgan sufiy, darveshsifat odam.

— Yo huv, yo man huv, pirim Nakshband devona koʻllasinlar, — deb [kalandar] laʼlini olib borib, chosh boshida choʻkkalab oʻtirgan imomning oldiga qoʻydi. — S. Ayniy, Qullar

Yigit oʻchoq oldiga kelayotib, zikrchilarni kalaka qola-yotganday takrorladi: Mullabozor devona, haq doʻst, yoollo! — P. Tursun, Oʻqituvchi

3. Biror maqsad, harakatga tamoman berilib, es-hushdan ajralgan.

Ey dilrabo, ishqing bilan devona boʻldim sogʻinib. Bulbul kabi tun kechalar giryona boʻldim sogʻinib. — Hamza

Layli yorimdan ayrilib Devona boʻldim, naylayin. — Tohir va Zuhra

Oʻzin afsun etib, boʻldi afsona, Devon bitolmasdan boʻldi devona. — Gazetadan

4. Xayr-sadaqa bilan kun koʻruvchi; gado, tilanchi.

Devona ham xurjunini bir yoʻqotadi. — Maqol

Begona tuproq ~ devona tuproq. — Maqol

Doʻstlar, bechora, qashshoq, kambagʻal devonaman. Nay chalib, har yerda oʻqirman gʻazal, devonaman. Muqimiy.

Himmat qilib, shu devona bolaning yoʻliga sadaqa qilishlaringizni soʻrayman. — Guldasta

5. Erkalatib gapirganda yoxud hazil tariqasida jinnivoy, tentakvoy kabi maʼnolarda ishlatiladi.

— Devona boʻldingmi? — dedi Safar choʻtir rangi oqarib. — Oybek, Quyosh qoraymas

Pul yoʻq, devona, piyoda joʻnaysanmi? — Oybek,Tanlangan asarlar

Toʻliq maqola →
devonalik

ot 1. Esi pastlik, jinnilik.

Kolxoz qanday boʻlishini men oʻzim yaxshi bilmagandan keyin, kishiga oʻzim bilmagan narsalar toʻgʻrisida maslahat berishim devonalik boʻladi, taqsir. — A. Qodiriy, Obid ketmon

2. Xayr-sadaqa soʻrashlik; gadoylik, tilanchilik.

Yurt egasi devonalik qilarmi? Men Goʻroʻgʻli emas, otim Xushkeldi. — Xush-keldi

Toʻliq maqola →
devonavor

sft. 1. Devonalar kabi, devonalardek, telbalarcha.

Devonavor yigʻlamoq.

Devonavor boʻldim yorning dastidan, Shamshod izlab oshdim togʻlar ustidan. — Tohir va Zuhra

2. Devonalarniki kabi, devonalarnikiga oʻxshash.

Zoriy Xivaning atoqli ulamolaridan biroq engil-boshiga qaramas, aksar devonavor kiyimda yurardi. — S. Siyoyev, Yorugʻlik

Toʻliq maqola →
devonbegi

ot 1. 1 Buxoro va Xiva xonliklarida devonning boshligʻi.

Xosxonada Muhammad Rahimxon, vaziri akbar Matmurod devonbegi, qozikalon, mufti — toʻrtovlon choy ichib oʻtirishardi. — S. Siyoyev, Yorugʻlik

Maslahatim yaxshi anglab turinglar: Otaliqni devonbegi qilinglar. — Murodxon

2. Xon saroyida kirim-chiqimni, pul va oziq-ovqat hisobini olib boruvchi amaldor.

Devonbegilar avlodiga mansub boʻlgan Shernazarboy Islomxoʻjani ich-ichidan yomon koʻrar, azaldan adovati bor edi. — J. Sharipov, Xorazm

Toʻliq maqola →

Hammasini koʻrish · 13 →

Taʼriflar ichida

103 ta
farahmand

farahmand ayn. Farahnok. Kelib jilmaydi Xisrav, boʻldi xursand, Bugun maqsadga yetkandek, farahmand. Habibiy, Devon

farahlik

farahlik kt. Farah, quvonchga toʻlalik, dilrabolik. Muhabbatli, totimli boʻldi turmush, Kelib shodlik, farahlik, ketdi tashvish. Habibiy, Devon

dilparvar

dilparvar kam. koʻll. Koʻngilni xushlovchi, koʻngilga dalda, taskin beruvchi. Dilimda toʻxtamas gʻam, Mehribon dilparvarim bordir. Habibiy, Devon

dilkusho

dilkusho kt. Bahridilni ochadigan, koʻngilni xushnud qiladigan; orombaxsh. Bu vodiyda siz aytgan ajdaho nafasiday garmsellar oʻrniga dilkusho shabadalar esadi. Oybek, O.

palovxoʻr

palovxo‘r Palovni yaxshi koʻradigan, koʻproq palov yeydigan kishi. Ayniqsa, shoʻx oʻzbek xalqi palovxoʻr, Ish vaqtida bir-biridan chayir, zoʻr. Habibiy, Devon Palovxoʻrla

boj-xiroj

boj-xiroj tar. Turli-tuman soliq va toʻlovlar. Uchirdi boshidan Xisravning tojin Va lekin soʻrmadi boj-u xirojin. Habibiy, Devon Devonxonaga shahar boj-xirojiga mutasaddi

Hammasini koʻrish · 103 →

Ertaklar

15 ta
Bir xumcha oltin
Xalq ogʻzaki ijodi

Uch oʻgʻilga otasidan qolgan bir xumcha oltin va ularning taqdiri haqida hikoya qilinadi. Ertakda mardlik, adolat va doʻstlikning qadr-qimmati ochib beriladi.

Bulbuligoʻyo
Xalq ogʻzaki ijodi

Zolim podshohning oltin chinori uchun Bulbuligoʻyo qushini topishga chiqqan kenja shahzoda sarguzashtlari haqida hikoya qilinadi. U oʻzining mardligi va sadoqat

Dangasa chol
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda dangasalik oqibatlari va insoniy munosabatlardagi oʻzaro tushunmovchiliklar kulgili tarzda tasvirlangan. Chol va kampirning oʻzaro kelishuvi kutilmag

Dono xotin
Xalq ogʻzaki ijodi

Podshohning donishmand qizi otasi va uning vazirlarini oʻlimdan qutqaradi, biroq qizgʻanchiq oʻgay onasi tufayli choʻlga tashlanadi. U yerda u telba bir yigitni

Kimyogar
Xalq ogʻzaki ijodi

Bir chol Abu Ali ibn Sinoni laʼnatlab, oʻtgan-ketganga suv beradi. Bir mudarris uning sirini bilish uchun chol bilan uchrashadi va uning boyligidan ayrilishiga

Koʻkka tupursa, betga tushadi
Xalq ogʻzaki ijodi

Bu ertakda devona oʻzining "koʻkka tupursang, betingga tushadi" degan hikmati bilan podshohning eʼtiboriga tushadi. Vazirning hiylasi tufayli devona kutilmagan

Hammasini koʻrish · 15 →

Sheva materiallari

3 ta
danavachcha
Namangan viloyati · devonavachcha

Anjomasozlikda jugan, quyushqon, suvluqqa oʻrnatiladigan metall qismlarning yuziga qalamni qoʻyib, bolgʻa bilan urib, tish chiqaruvchi ishchi.

donavachcha
Namangan viloyati · shogird

Ustaxonadagi ishchi, xizmatchi (< devona bachcha)